Sint en Krampus

Jeroen van Kan ,

Het jongste nummer van literair tijdschrift Terras is gewijd aan het thema ‘Masker, Ontmasker’. Dichteres Miek Zwamborn draagt hoogst wonderlijke foto’s bij van Sinterklaas in gezelschap van naargeestig vermomde mannen in de Alpen.

Traditiegetrouw vermommen jonge mannen in de Alpen zich in de eerste twee weken van december in een Krampus-kostuum, dat bestaat uit rode houten maskers, de huid van een zwart schaap en hoorns. Op 5 december gaan ze daarmee de straat op. Ze jagen kinderen schrik aan door met bellen te klingelen en kettingen te zwaaien, om zo de kwade geesten uit te drijven die tijdens de midwinter bezit nemen van het gebied.
 
Dat onze goedheiligman er tussen staat is niet geheel toevallig. Sinterklaas is het antwoord van de kerk op het heidense Krampus-ritueel. De datum 5 december was, net als veel andere heilige dagen op de katholieke kalender, oorspronkelijk gewijd aan een heidens gebruik. Op sommige plaatsen overleefde de heidense gebruiken, op andere de gebruiken die de kerk ervoor in de plaats stelde.
 
De fotoserie van Miek Zwamborn is te zien op de site van het tijdschrift Terras. Het nieuwe nummer wordt overmorgen gepresenteerd. Volgend jaar verschijnt van Zwamborn de roman Heim, over de Zwitserse geoloog Albert von Sankt Gallen Heim. Ze heeft voor dat boek veel research gedaan in de Alpen.