De grote VPRO Gids Literaire Boekenquiz 2012

Hij is er weer, de jaarlijkse, door velen voor onmogelijk gehouden VPRO Gids literaire boekenquiz, dit keer geinspireerd door het Boekenweekthema ‘Vriendschap en andere ongemakken’. De samensteller, literatuurhistoricus en vriendschapsspecialist Piet Calis, verdiepte zich in literaire briefwisselingen, vriendschapsverzoeken en drankgelagen. Het resulteerde in een amicale en hier en daar inderdaad verre van gemakkelijke breinbreker, bij voorkeur op te lossen in goed gezelschap.

De winnaar mag een weekend flaneren in de stad waar onder anderen Simon Vinkenoog, Rudy Kousbroek, Hugo Claus en Remco Campert in de jaren vijftig hun vriendschappen vierden: Parijs! Compleet met overnachting in Hôtel La Louisiane aan de Rue de Seine in Saint-Germain-Des-Prés, waar eerder Antoine de Saint- Exupéry, Ernest Hemingway, Jean-Paul Sartre en Simone De Beauvoir vertoefden.

Stuur uw oplossing, eventueel vergezeld van jammerklachten en lofuitingen, vóór uiterlijk 28 maart naar boekenquiz@vpro.nl. Per post mag ook, in een envelop zonder postzegel naar: VPRO Boekenquiz, Antwoordnr. 346 1200 VB Hilversum. Vermeld bij inzending uw naam, adres en het telefoonnummer waarop u overdag te bereiken bent. Bij meerdere juiste inzendingen beslist het lot. Over de uitslag kan niet worden gecorrespondeerd. Veel quizplezier!

1
Menno ter Braak en Eddy du Perron waren intens bevriend. Met welke aanhef begon Ter
Braaks eerste brief aan Du Perron?
a. Beste Eddy
b. Zeer geachte heer
c. Geachte heer
d. Amice

2
Wie noteerde: ‘Je spreekt over eenzaamheid? Eenzaam is iemand die nooit met gepast geld betaalt om het contact – de lichte aanraking van de binnenkant van de hand door vreemde vingers – dat bij het teruggeven van het wisselgeld ontstaat, te kunnen beleven.’
a. Paul Rodenko
b. Vonne van der Meer
c. K. Schippers
d. Clara Eggink

3
In De wetten beschrijft Connie Palmen verscheidene min of meer vriendschappelijke relaties van de hoofdpersoon. Wie van de vier hieronder genoemden komt in het rijtje niet voor?
a. een psychiater
b. een politicus
c. een astroloog
d. een kunstenaar

4
Wiens zusjes spelen in de roman Tonio van A.F.Th. van der Heijden met de kleine Tonio, terwijl hij zelf nors toekijkt?
a. Klaas-Jan Huntelaar
b. Robin van Persie
c. Dirk Kuyt
d. Wesley Sneijder

5
Welk duo was niet met elkaar bevriend?
a. P.C. Hooft – Constantijn Huygens
b. Ed. Hoornik – A. Marja
c. Aagje Deken – Betje Wolff
d. Anton van Duinkerken – Gabriël Smit

6
Wie publiceerde de tekening hierboven als karikatuur van een vroegere vriend die intussen een tegenstander geworden is?
a. Willem Frederik Hermans
b. Charlotte Mutsaers
c. Dirkje Kuik
d. William D. Kuik

7
Welke auteur schreef in het vers ‘Vriendenverdriet’:
‘Telkens als mijn vriend Lever / diep
wordt aangedaan, / rolt er over zijn wangen
/een warme levertraan./ Maar bij vriend Van
der Broek / uit zich de weemoed anders.
/Hem rollen langs de wang / de Broek-en
waterlanders.’
a. Annie M.G. Schmidt
b. Daan Zonderland
c. Kees Stip
d. Lévi Weemoedt

8
Welke dichter schreef samen met Facebookvrienden een gedicht?
a. Ilja Leonard Pfeijffer
b. Louis Nanet
c. Gerrit Komrij
d. David van Reybrouck

9

Welke dichter vroeg zich af over een vriend, die jaren geleden was gaan zwerven:
‘Maar gij, mijn vriend? Wat brachten u de jaren? /
Hebt ge op de hoogten van uw droom geleefd?’
a. J.H. Leopold
b. P.N. van Eyck
c. J.A. Dèr Mouw
d. J.C. Bloem

10

Wie schreef: ‘Hoe vaak heb ik in een café gezeten en gewacht totdat er iemand zou komen met wie ik bevriend was, of die ik herkende en die verlangend en bereid zou zijn bij mij te komen zitten en met mij te praten, zodat de avond niet verloren zou zijn [...]’.
a. Adriaan Morriën
b. Renate Rubinstein
c. Guillaume van der Graft
d. Andreas Burnier

11

In welke roman wordt opgemerkt: ‘Ik heb helemaal geen vrienden, alleen maar kennissen. Van vrienden word je toch alleen maar paranoia’?
a. Over de liefde van Doeschka Meijsing
b. Veranderlijk en wisselvallig van Geerten Meijsing
c. Ik ook van jou van Ronald Giphart
d. Gimmick! van Joost Zwagerman

12

Welke schrijver moest meemaken dat zijn ex een van zijn beste vrienden om het leven
bracht?
a. Heere Heeresma
b. Kees Ouwens
c. F.B. Hotz
d. Jan Arends

13

Wie spuwt iemand die het lef heeft zich een vriend te noemen, in het gezicht?
a. Piet Paaltjens
b. Klikspaan
c.De Schoolmeester
d. Hildebrand

14

Wie droeg een gedicht op aan liefst tien vrienden en bekenden, van wie er toen al één
overleden was?
a. Hans Andreus
b. Lucebert
c. Bert Schierbeek
d. Koos Schuur

15
Welke dichteres vertelde over haar eerste ontmoeting met Vasalis en haar man: ‘Ik vond het meteen heerlijk bij hen thuis. Hij was ook buitengewoon aardig, en bij haar was het altijd groots en lieflijk. Ik kwam er regelmatig. We praatten over alles wat ons maar in de hersens kwam.’
a. Fritzi ten Harmsen van der Beek
b. Elisabeth Eybers
c. Judith Herzberg
d. Anna Enquist
 

16
Welke auteur schreef: ‘Onschuld en levenskracht
/ naakte natuurvrienden / spelend in
bospartij / zijn vergenoegd / De ambiance
wordt pas / onparadijselijk / als zich bij ’t
groepje / een wespenzwerm voegt.’
a. C. Buddingh’
b. Godfried Bomans
c. Drs. P
d. S. Carmiggelt
 

17
Half mei 1948 merkte Anna Blaman in een brief op: ‘Ik heb voor jou een genegenheid die niets te maken heeft met elkaar al of niet frequent zien; al zie ik je niet of wel, ik sta dicht bij je.’ Aan wie schreef Anna Blaman deze betuiging van vriendschap?
a. Emmy van Lokhorst
b. Alfred Kossmann
c. Jo Boer
d. Sonja Witstein

18

Lucebert begon een affaire met de vrouw van een goede vriend. Voor haar maakte hij een uniek boekje met gedichten en tekeningen. Wie was deze vriend?
a. Remco Campert
b. Karel Appel
c. Bert Schierbeek
d. Jan Elburg

19

Welke vriend van Maarten Biesheuvel bleek gelukkig te zijn met het lezen van zijn verhalen met daarbij het genot van een goede sigaar en een glaasje port?
a. Maarten ’t Hart
b. Rinus Ferdinandusse
c. Karel van het Reve
d. Anton Korteweg

20

In welke roman prikt een van de personages met een speld in zijn wijsvinger en daarna in de duim van een andere jongen om hun vriendschap te bezegelen?
a. De Nederlandse maagd van Marente de Moor
b. Gemis van Manon Uphoff
c. Dorsvloer vol confetti van Franca Treur
d. Nest van Sanneke van Hassel

21

Van welke vriend nam de dichter Hugues C. Pernath twee jaar voor zijn dood afscheid met de woorden: ‘Ik neem door deze afscheid van u, gij zult mij hierna niet meer zien.’
a. Jeroen Brouwers
b. Hugo Claus
c. Freddy de Vree
d. Paul Snoek

22

Tijdens een eindexamenfeest in zijn huis wordt over de hoofdpersoon van de roman verteld: ‘Hij had geen talent voor vriendschap, zoals anderen geen talent hebben voor
tekenen of vreemde talen. Juist daarom had hij graag een muziekinstrument willen spelen. In plaats van met hen te praten, had hij muziek voor de mensen willen maken.’ Welke roman wordt hier bedoeld?
a. Bonita Avenue van Peter Buwalda
b. Joe Speedboot van Tommy Wieringa
c. Post voor mevrouw Bromley van Stefan Brijs
d. Tirza van Arnon Grunberg

23
Welke twee vrienden hebben samen een bezoek gebracht aan Florence?
a. Louis Couperus en Marcellus Emants
b. E.J. Potgieter en Conrad Busken Huet
c. Willem Kloos en Herman Gorter
d. J.H. Leopold en P.C. Boutens

24

Wie noteerde over een eekhoorn die hij in een park tegenkwam, onder het kopje ‘Dierenvriendschap’: ‘Als ik dicht bij hem ben, blijven we beiden stil staan op onze achterste poten, een soort van vader-en-zoon, ik een beetje streng, hij een beetje stout. Zijn bekje begint aarzelend te knabbelen, stopt weer. Hij heeft mij in het linker oog. “Ik hou van je” zeg ik. Nu heeft hij mij in het rechter oog. Hetzelfde, denkt hij blijkbaar.’
a. Anton Koolhaas
b. Koos van Zomeren
c. Leo Vroman
d. Belcampo

25

Op 1 november 1950 viert Rudy Kousbroek zijn verjaardag in Parijs. Hij klopt aan bij Simon Vinkenoog, die dan aan de Avenue Jean-Jaurès woont, met de vraag of het feest bij hem mag plaatsvinden. Welke vriend verrast Kousbroek, door voor de gelegenheid
over te komen uit Nederland?
a. Remco Campert
b. Bertus Aafjes
c. Jeroen Brouwers
d. J.C. Bloem

26

Vriendschap en liefde liggen soms dicht bij elkaar. In welke roman verandert een vriendschap met erotische ondertonen plotseling, terwijl de personages zich in Jeruzalem bevinden, in een gepassioneerde verliefdheid?
a. Vrouw in de schaduw van Dorinde van Oort
b. Het recht op terugkeer van Leon de Winter
c. De dochter van Jessica Durlacher
d. Een blauwe vlinder zegt gedag van Sophie van der Stap

27

Wie schreef over zijn vrienden dat deze kleur en gloed aan zijn leven geven en dat hij met hen kan discussiëren zonder dat ze hem pijn doen?
a. S. Vestdijk
b. J.W.F. Werumeus Buning
c. Gerard Walschap
d. J. Greshoff

28

Aan wie van zijn vrienden of vriendinnen vraagt de hoofdpersoon in De avonden van Simon van het Reve: ‘Hoe is het met je been? Jeukt het nog altijd zo?’
a. Viktor
b. Bep
c. Jaap
d. Joosje

29

Wie schreef dat hij door vrienden geschuwd werd als stinkend aas, wanneer hij in de moeilijkheden verkeerde?
a. H. Marsman
b. Herman van den Bergh
c. Hendrik de Vries
d. J.J. Slauerhoff

30

Wie had als middelbarescholier samen met een vriend zijn nagels in een spitse, driehoekige vorm geknipt om zich van anderen te onderscheiden?
a. W.H. Nagel
b. Jan van Nijlen
c. M. Nijhoff
d. Nescio

31

Welke dichter noteerde in een vers, gepubliceerd in de bloemlezing Maximaal:
‘De stoere / vrienden, de verhalen en de rondjes,
/ genoeg! Ik ben aan verzorging toe,
aan / tucht en discipline.’
a. Tom Lanoye
b. Arthur Lava
c. K. Michel
d. Pieter Boskma

32

Vriendschap en eten zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Maar etentjes leveren soms ook penibele situaties op. In welk van de volgende boeken eindigt het
diner in de rechtszaal?
a. De eetclub van Saskia Noort
b. Het diner van Herman Koch
c. Het eetcomplot van Tom Schalken
d. Onder vrienden van P.B. Gronda

33

J. Slauerhoff en E. du Perron worden op de foto hieronder omarmd door:
a. Constant van Wessem
b. A. Roland Holst
c. Victor Varangot
d. K. Lekkerkerker