Nieuwe mogelijkheden

Maurice Woestenburg ,

In Nederland staan duizenden gebouwen leeg. Op uitnodiging van de Uitgeverij van Leegstand namen vijf schrijvers hun intrek in een leegstaand gebouw om een fictieve invulling aan die leegte te geven.

De economische crisis is niet de enige oorzaak van de enorme leegstand. Decennialang zijn er nieuwe kantoren en winkelpanden gebouwd zonder te kijken of er wel voldoende vraag naar was. Inmiddels staat ruim een kwart van de Nederlandse kantoren leeg en ongeveer tien procent van de winkelpanden is opgegeven voor verhuur of verkoop. En dan zijn er nog de duizenden monumentale gebouwen die geen functie meer hebben.

Herbestemming is één van de oplossingen, maar door allerlei wet- en regelgeving is dit een traag en kostbaar proces. Wat makkelijker kan is tijdelijk ingrijpen. Dat is precies waar Vacant NL op inzet, de tweejarige masteropleiding van het Sandberg Instituut (dat onderdeel is van de Rietveld Academie). Middels ontwerpend onderzoek wordt de potentie van leegstand in Nederland verkend.

De Uitgeverij van Leegstand is het afstudeerproject van Sjoerd ter Borg. Hij nodigde vijf schrijvers uit om gedurende een dag een inspirerend leegstaand pand te betrekken: ‘De verhalen die zij schrijven zijn een nieuwe droom voor leegstaande ruimtes die lang zonder fantasie zaten. De ideeën en verbeeldingen van de auteurs worden gepubliceerd in het publieke domein en openen deuren naar toekomstig gebruik.’

Ter Borg selecteerde hiervoor vijf publieke werken in Amsterdam. Philip Huff verbleef in een authentieke scheepskraan op het KNSM-eiland, Alma Mathijsen kreeg de sleutel van een atoombunker onder het Weesperplein, Franca Treur en Hans Dorresteijn brachten de dag door in een brugwachtershuisje en kinderboekenschrijver Gideon Samson zat in een seinhuisje op station Amsterdam CS. Ter Borg hoopt dat de verhalen een nieuwe richting kunnen geven aan de toekomst van de gebouwen. Als het even kan wordt het project ook elders in het land voortgezet.

Het project de Uitgeverij van Leegstand is nog tot en met zondag te zien op de afstudeertentoonstelling Altijd tijdelijk van Vacant NL op de Looiersgracht 60 in Amsterdam.