filmjaar 2016

Alles in het geheim

Tiger-winnaar AFR van Morten Hartz Kaplers

Marleen den Hartog ,

In AFR wordt de Deense premier Anders Foch Rasmussen vermoord. Een gewaagd debuut van regisseur Morten Hartz Kaplers (1971). Hij gebruikt een documentairevorm om te laten zien hoe de premier en zijn moordenaar nauw met elkaar verbonden zijn. De film won, samen met Claudio Assis' Bog of Beasts, een VPRO Tiger Award.

Idee?
'Toen ik het idee kreeg om onze premier in mijn film te laten vermoorden, dacht ik in eerste instantie: O mijn God, dit is te bizar, dat kan ik niet doen. Tegelijkertijd wist ik ook dat ik het mezelf nooit zou vergeven als ik het niet zou doen. Maar ik was wel bang wat er zou kunnen gebeuren als ik de film zou gaan maken. Toen las ik een artikel waarin stond: als wat je zou willen schrijven je bang maakt en je zou kunnen verwoesten, juist dan moet je erover schrijven: dat betekent dat er iets belangrijks in zit.'

Kunst?
'Kunst moet over echte mensen gaan. Terwijl politici en kranten het hebben over zogenaamde belangrijke beslissingen, vergeten ze nog wel eens te luisteren naar de mensen over wie het allemaal gaat. Kunst is een manier om hun verhalen voor het voetlicht te brengen. Kunst heeft de plicht om de moraal en wetten van een maatschappij uit te dagen en zo het bewustzijn te vergroten.'

Idolen?
'Ik heb geen idolen, maar ik ben wel onder de indruk van bepaalde werken. Zo vind ik Kom en zie van Elem Klimov (1985-red.) een meesterwerk. Het is een goed verhaal, en de film zit technisch goed in elkaar. Maar nog belangrijker, de film maakt een keihard statement. En dat is wat films moeten doen, ze moeten iets belangrijks vertellen.'

Ambities?
'Ik kwam net een producer tegen die AFR had gezien en onder de indruk was. Hij wilde dat ik een film ging regisseren waarin President Poetin een buitenaards wezen blijkt te zijn. Het klonk bijzonder interessant, maar ik ben nogal gehecht aan mijn eigen productiemaatschappij. Bovendien ga ik nu eerst even op vakantie.'

Filmen in Denemarken?
'In Denemarken, en in heel Europa, is de regisseur uiteindelijk verantwoordelijk voor het eindproduct, terwijl in Amerika de producer verantwoordelijk wordt gesteld. Daarom zijn regisseurs hier meer geneigd hun eigen ideeën door te voeren. Zo werkt het bij mij ook: er is maar één manier waarop dingen gedaan worden, en dat is mijn manier.

Verder was het maken van deze film in Denemarken natuurlijk moeilijk: vanwege het gevoelige onderwerp hebben we alles in het geheim moeten doen. Ik merkte al wel dat deze film me niet in dank afgenomen zou worden. In andere landen zou deze film nooit gemaakt kunnen worden, en hoewel Denemarken de vrijheid van meningsuiting belangrijk vindt, weet ik dat ik met deze film toch flink wat discussie ga veroorzaken.'

AFR wordt vertoond op:
woensdag 31 januari , 21.45 uur, Pathé 5
donderdag 1 februari, 13.15 uur, Pathé 5
zaterdag 3 februari, 17.30 uur, Pathé 4