filmjaar 2016

Cineasten uit de schaduw

Fotograaf Kris Dewitte exposeert tijdens Film by the Sea

Jelle Schot ,

Tijdens de 12de editie van Film by the Sea (10 t/m 19 september) in Vlissingen is in kunstcentrum deWILLEM3 een expositie te zien van de Belgische fotograaf Kris Dewitte (1967), die vooral bekendheid verwierf met zijn indringende portretten van filmmakers en acteurs als David Lynch en John Malkovich. Met de series (Cineasten) Uit de Schaduw en het ‘work in progress’ Kissing Project, toont Dewitte wederom zijn ‘fascinatie voor de beeldtaal van het witte doek’, zoals het affiche het omschrijft.

Wandelend door de expositieruimte, een half uur voor de officiële opening, vertelt Dewitte ervan op de hoogte te zijn dat zijn Nederlandse vakgenoot Anton Corbijn, die vrijdag met zijn tweede speelfilm The American het Zeeuwse filmfestival opende, negen jaar eerder in dezelfde galerie zijn werk tentoonstelde. Maar of hij zelf ook droomt van een carrière als filmmaker? ‘Vraag me dat over tien jaar maar, haha. Maar mijn foto’s zijn meer opzichzelfstaande beelden. Als fotograaf ben ik vooral visueel bezig, dan eerder een verhaal te willen vertellen. Ik vind het perfect als iemand zijn eigen verhaal bij een foto invult.’

De serie (Cineasten) Uit de Schaduw bestaat uit meer dan 50 portretten van grootheden uit de wereldcinema, zoals Alejandro González Iñárritu, Walter Salles en Tsai Ming Liang, waarvan twintig in Vlissingen te zien zijn. Het zijn filmmakers die onder cinefielen en op de internationale filmfestivals overladen worden met lof, maar zelden in beeld verschijnen. Dewitte haalde ze uit de schaduw, strak gekadreerd in stijlvol zwart-wit (op een enkele recente kleurenfoto na) en zonder al te veel opsmuk.

Op een voorzichtig lachende Iñárritu en de tong uitstekende zigeunercineast Tony Gatlif na zijn het strenge, serene gezichten die de ruimte domineren. Intrigerend zijn de kille, soms mysterieuze blikken in de ogen van de geportretteerden. Franz Marijnen, de Belgische theaterregisseur die Dewitte ooit vroeg Belgisch aanstormend acteertalent te fotograferen voor de tentoonstelling Jong!, omschreef hem treffend als een 'ogenfotograaf'.

Ook de abstracte achtergronden vallen op. Ondanks dat een groot deel van de foto’s aan de Côte d'Azur tijdens het filmfestival van Cannes werden gemaakt, is er geen palmboom, strand of zee op de foto's te zien. Er is slechts één uitzondering waarbij de lokatie wel degelijk een meer dan abstracte rol speelt. Dewitte, voor de rest huiverig om te veel van zijn foto's te verklaren, wijst op het portret van de Iraanse cineast Mohsen Makhmalbaf: 'De foto is in Brussel genomen, maar als je naar het kale flatgebouw op de achtergrond kijkt, zou je ook kunnen denken dat Makhmalbaf ergens in Iran staat.' Maar wie nog beter kijkt, verklapt Dewitte, ziet dat er, ook al is het logo zeer onscherp, achter Makhmalbaf een FedEx-busje langs rijdt.

Het zijn dit soort kleine details die uitnodigen het werk van Dewitte aandachtig in een galerij te bekijken, in plaats van in klein formaat in een ( online) filmmagazine. Dewitte: 'Ik wil dat mensen mijn foto's vier of vijf keer kunnen bekijken, en toch steeds weer iets nieuws ontdekken.'

De exposities Uit de Schaduw en Kissing Project zijn nog tot en met 31 oktober te zien in kunstcentrum deWILLEM3 in Vlissingen. Het Kissing Project, een twintigtal intieme foto's van kussende iconen uit de film- en kunstwereld, is een 'work in progress' dat voor het eerst, na Osaka, Japan en Knokke, België in Nederland te zien is.