filmjaar 2016

De cinema labyrintique van Wong Kar-wai

2046 op dvd

Sietse Meijer ,

Een makkelijke productie is 2046 niet geweest, voor geen van de betrokkenen. De pre-productie nam al drie jaar in beslag, er moest gaandeweg van alles veranderd worden, er moesten tijdrovende computergegenereerde beelden gemaakt worden. De grap die op een gegeven moment veel de ronde deed, was dat de titel van de film ook het jaar van verschijnen zou worden.

De bonus-disc op de dvd-uitgave van 2046 gaat voor een deel over die vertragingen: de oorzaken en gevolgen. De oorzaken hadden te maken met het uitlopen van het maken van de voorgaande film, In The Mood For Love, met Sars, met veelgevraagde acteurs als Tony Leung die ook andere verplichtingen hadden, en met de werkwijze van regisseur Wong Kar-wai, die niet snel tevreden is.

De regisseur vertelt in een interview dat het eerst de bedoeling was om een film in twee delen van elk een uur te maken, een futuristisch deel en een deel dat zich in het verleden afspeelde. Maar het budget bleek niet toereikend om zo'n lang deel in een futuristisch, in de computer gefabriceerd decor te draaien, dus veranderde de opzet.

Van de gevolgen is ook iets te zien op de dvd, vooral voor het festival van Cannes dat 2046 koste wat kost wilde vertonen. En dat terwijl Wong Kar-wai kort voor het festival van start ging, nog nieuw materiaal draaide, en het duidelijk was dat het kiele-kiele zou worden of de film wel op tijd klaar was. In een boeiende, korte documentaire vertellen mensen van het festival nog eens uitgebreid hoe het indertijd allemaal in zijn werk ging. Uiteindelijk was de film op tijd klaar, maar niet voor de eerste geplande voorstelling: die moest worden afgelast. En toen de première al onderweg was, moesten de filmblikken met de tweede helft nog in allerijl van het vliegtuig naar de zaal gebracht worden. Er was zelfs een halve minuut onderbreking in de film, omdat het tweede deel nog niet klaar stond.

In een andere documentaire vergelijken Franse filmcritici Wong Kar-wai met regisseurs als Orson Welles en Stanley Kubrick, die ook grote moeite hadden hun werk los te laten, en er het liefst nog tot in lengte van dagen verder aan hadden zitten sleutelen. Jammer is dat niet zo duidelijk is in hoeverre de versie die in Cannes werd vertoond, afwijkt van de versie die later in de bioscoop kwam. Het lijkt erop dat vooral de futuristische decors in de Cannes-versie nog niet zo ver uitgewerkt waren als in de latere versie, maar op andere wijzigingen gaat de dvd niet in. Er zijn ook geen verwijderde of veranderde scènes te zien, wat vooral bij deze film wel interessant zou zijn.

De critici halen - in het filmpje dat precies 20 minuten en 46 seconden duurt - ook Baudelaire, Proust, Fassbinder en Marlene Dietrich erbij om te verklaren wat Wong Kar-wai zo bijzonder maakt. Hun uitweidingen over zijn fragmentatie van de werkelijkheid, de nostalgische muziek die hij gebruikt, zijn 'cinema labyrintique', zijn misschien soms wat hoogdravend maar wel interessant - ze hebben er tenminste over nagedacht, en vertellen enthousiast, vol bewondering.

Acteurs Tony Leung en Zhang Ziyi vertellen over het werken met Wong Kar-wai. Vooral Zhang Ziyi had het moeilijk: zij was het niet gewend zonder scenario te werken, en had ook niet eerder meegemaakt dat er dertig tot veertig takes van één scène werden gedraaid. Ze ging aan zichzelf twijfelen, vertelt ze: 'Dan denk je: wat doe ik verkeerd? Misschien kan ik niet acteren.' Interessant is ook dat de actrice niet eerder de emoties van haar personage zo intensief had gevoeld als bij 2046 - dat verklaart deels waarom de films van Wong Kar-wai vaak zo'n intense sfeer uitstralen.

Wong Kar-wai vertelt zelf nog het een en ander over het idee achter 2046, wat vooral nuttig is voor mensen die met veel vragen bleven zitten na het zien van de film. Voor wie zich afvroeg hoe 2046 zich nu precies verhoudt tot In The Mood For Love geven de interviews ook veel nuttige informatie. Zo vertelt Leung dat hij de opdracht kreeg hetzelfde personage als in In The Mood For Love te spelen, maar in een andere interpretatie: als een personage van Charles Bukowski, een wrede playboy die in het verleden leeft en daar maar niet aan kan ontsnappen. Wong Kar-wai zelf omschrijft het als volgt: 'In The Mood For Love was een liefdesverhaal, 2046 is een verhaal over de liefde.'

2046 is los te koop, maar ook als onderdeel van een box met nog drie films van Wong Kar-wai: Chungking Express en Fallen Angels (beide zonder extra's), en In The Mood For Love. Op de dvd van die laatste film zijn verwijderde scènes te zien, een alternatief einde, een making-of en interviews met de maker. Zeer de moeite waard.

Beeldformaat: 2:35:1
Geluidsformaat: Dolby Digital Digital 5 .1 (Kantonees en Frans)
Ondertiteling: Nederlands en Frans
Duur: 123 minuten (hoofdfilm)
Distributeur: A-Film