nieuwe site?

De geest van het beest

De psyche van de horrorwezens die woensdag op tv komen

Martin ten Broek ,

De moderne weerwolf bijt niet graag. Vampiers proberen tegenwoordig hun bloeddorst te onderdrukken. Waarom eigenlijk? Zit er een kronkel in hun psyche?

In Twilight, die woensdag wordt uitgezonden, is hoofdpersoon Edward een vriendelijk soort vampier. Hij voelt zich tot Bella  aangetrokken maar wil haar niet zoenen. Hij is namelijk bang dat hij haar in het vuur van zijn hartstocht zou kunnen bijten, en haar dus in een vampier zou veranderen. Maar wat zou daar eigenlijk tegen zijn? Edward is razendsnel en supersterk, wat superkrachten zouden voor haar toch ook heel handig zijn? Bij het sporten, of om opdringerige mannen van zich af te slaan?

Woensdagavond is ook Blood and Chocolate op tv, over loups-garous, een deftig soort weerwolven. Heldin Vivian is er een. Ze woont in Roemenië waar ze met haar soortgenoten volgens strenge regels leeft, om niet de aandacht op zich te richten. Een aantal jeugdige weerwolven wil bijvoorbeeld plezier maken door op een mooi, uitdagend meisje te jagen. Mag niet. Koest. Af.

De ascetische weerwolven en mensvriendelijke vampiers proberen nooit het beest in zichzelf los te laten, nooit de controle te verliezen. In Freudiaanse termen: hun superego (geweten) onderdrukt hun id (onderbewustzijn) . Er is meer Freud te vinden in die films, zelfs opvallend veel. Dat de hoofdpersonen meestal zo ernstig zijn zou volgens Freuds Der Witz und seine Beziehung zum Unbewußten bijvoorbeeld wel eens kunnen komen omdat humor een uitlaatklep is voor dierlijke driften. Humor maakt praten over seksuele lustgevoelens en agressie sociaal acceptabel. Mensen zonder humor onderdrukken uiteindelijk hun driften. Net als die vampiers en weerwolven doen.

'...and then a girl came in with hardly anything on ...' Ook bij Hitchcock gaan Eros en Thanathos hand in hand

Nog een voorbeeld: bij Freuds patiënt Sergej 'de wolvenman' Pankejev stonden wolven symbool voor een traumatische, seksueel geladen ervaring. Meisjes gaan in Blood and Chocolate naar de Roemeense disco op zoek naar liefde (Eros) en vinden geweld (Thanatos). De Weense psychiater had hierbij vast nadenkend aan zijn sigaar getrokken.

Uit Freudiaans oogpunt doet Nancy het overigens goed: ze onderdrukt haar onderbewustzijn totaal niet. Nancy is een van de heksen die in The Craft de - door onderdrukte schuldgevoelens ten opzichte van haar moeder geplaagde - nieuwe leerling Sarah onder haar hoede neemt om met haar de fijne kneepjes van magie te onderzoeken. Nancy geniet echt van de gevoelens die haar nieuwe vaardigheden bij haar naar boven brengen, ze voelt zich 'vervuld' en ' bevredigd' na een geslaagd magisch experiment. Nancy heeft een honderd procent gezond libido.

Alleen laat haar superego te wensen over.

 

Woensdag 16 november op tv:

Twilight, 20:30 - 23:00 uur, RTL 5
The Craft, 20:30 - 22:30, RTL 8
Blood and Chocolate , 23:05 - 01:05

 

Andere columns over films op tv van De Bankzitter