nieuwe site?

Twee Jokers

De Bankzitter over Batman-films

Martin ten Broek ,

Donderdag komen er twee Batman-films op tv. In beide films neemt de held het op tegen The Joker. Beide waren in hun tijd grensverleggende stripverfilmingen.

Eind jaren tachtig werd Batman vooral geassocieerd met de vrolijke, campy tv- serie uit de jaren zestig met Adam West als - iets te dikke - ironische held. Het stripverhaal waarop de serie was gebaseerd dateert al uit eind jaren dertig . In de jaren vijftig en zestig werd de strip steeds kindvriendelijker, uiteindelijk  was Batman  probleemloos, onschuldig vermaak. Net als de tv-serie : leuk voor de kinderen.

Tot verdriet van sommige fans, die een duisterder held wilden zien. In de jaren tachtig maakte striplegende Frank 'Sin City' Miller een serie comics onder de titel The Dark Knight Returns, met veel fout geweld, met verloren gegane dromen, op het nihilistische af. Met een sfeer die waarschijnlijk  terug zal komen in Christopher Nolans derde Batman-film, The Dark Knight Rises , die deze zomer in de bios verschijnt. Als de tekenen niet bedriegen wordt dat een film over een verguisde, gedesillusioneerde superheld, niet bepaald een film voor kinderen, dus.

Ker-sploosh! Toch had het wel wat, die jaren zestig Batman.

Nolans tweede Batman-film, The Dark Knight, is erg goed, maar ook absoluut ongeschikt voor te jeugdige kijkers. Voor zover dat mogelijk is binnen stripverfilmingen is de film realistisch van opzet, er wordt zeer grof geweld getoond, de effecten en make-up zijn gruwelijk en de sfeer is somber. En ten slotte is er natuurlijk het veelbesproken acteerwerk van Heath Ledger als The Joker, die een doodenge psychopaat neerzet, die niets geeft om een mensenleven.

Daarbij vergeleken is Jack Nicholsons Joker uit Tim Burtons film een vrolijke Frans. Die is ook knettergek, maar hij lacht een stuk aanstekelijker en bedient zich van idiote wapens. Om die Joker kun je lachen. Voor wie de films vergelijkt is het onbegrijpelijk dat Burtons Batman ooit werd gezien als een behoorlijk duistere versie.

Wat Burtons film de moeite waard maakt is de liefde en het vakmanschap van de makers. De fraaie art-direction en fotografie, waarbij de donkere stad Gotham doet denken aan een spookhuis uit een jaren vijftig horrorfilm. De effectieve muziek van Burtons huiscomponist Danny Elfman, de sfeerverhogende bijdrage van Prince aan de soundtrack. En de prima acteurs, waaronder Jack Nicholson, Michael Keaton en Kim Basinger.

Beide films zijn de moeite waard. Jammer genoeg worden ze in de verkeerde volgorde uitgezonden. Na Nolans film lijkt die van Burton tam, terwijl die toch voldoende te bieden heeft. Misschien een klusje voor de harddisk-recorder?

Christopher Nolans The Dark Knight : donderdag 24 mei, 20:30 uur, Veronica
Tim Burtons Batman : donderdag 24 mei, 23:25 uur, Veronica

Meer columns van De Bankzitter over het tv-aanbod.