filmjaar 2016

Vechtjas

De Bankzitter: De rouille et d'os

Martin ten Broek ,

Vrijdag is De rouille et d'os op tv, een film van Jacques Audiard, de regisseur die eerder verpletterend uit de hoek kwam met Un prophète. Hoofdpersonage Ali is een vechter.

Vechtsporters. Voor docenten zijn het vast niet de ideale vaders van leerlingen uit de klas. Voor huizenbezitters zijn het niet de fijnste buurmannen bij wie je moet klagen dat de muziek te hard staat. Maar scenaristen zijn ongetwijfeld blij dat er boksers en aanverwante vechtsporters bestaan. Gemiddeld zullen die namelijk minder vaak conflicten oplossen door middel van oeverloos gezwam, maar door stevige actie. Zodat het voor scriptschrijvers makkelijker wordt om de regel Show, don't tell toe te passen.

Een van de eerste films die ik over een – soort van – bokser zag was Bloodsport, met Jean Claude van Damme. Er werd weinig in gepraat. 'Gatver', dacht ik, bij een onsmakelijke scène waarin het mannetje dat ingehuurd was om het bloed uit de ring te dweilen (de film ging over een vechtsporttoernooi in Hong Kong waarbij zowat alles was toegestaan) een gouden tand vond, die kennelijk uit iemands mond was geslagen. Hij beet er even in om te kijken of het wel echt goud was. Het was lang geleden, AIDS bestond nog niet, maar toch, nogmaals: 'Gatver'.

Sindsdien ben ik wel wat gewend. Rocky, Fight Club, Raging Bull, er worden veel films over vechtende kerels gemaakt, en die zijn vaak behoorlijk opwindend. Vooral de films met echt goede acteurs zijn de moeite waard. (Waarbij Rocky de uitzondering is die de regel bevestigt). In The Fighter, inmiddels een van mijn favoriete boksfilms, wordt bijvoorbeeld prima gespeeld in scènes buiten de ring, terwijl ook de gevechten bloedstollend in beeld gebracht worden. Heel spannend.

Matthias Schoenaerts over de film bij een festival in Londen

Maar eigenlijk is De rouille et d'os helemaal geen boksfilm. Hij gaat over twee mensen met tegenspoed: Stéphanie traint in een dolfinarium een paar orka's, maar krijgt op haar werk een verschrikkelijk ongeluk. En Ali, een gewezen bokser en Muay Thai-vechter, zoekt met zijn vijfjarige zoontje onderdak bij zijn zus in Zuid-Frankrijk. Ze neemt hem met enige tegenzin in huis. Hij doet daar slecht betaald werk in de beveiliging. Dan wordt hij uitgenodigd om deel te nemen aan straatgevechten, waar hij aardig wat geld mee kan verdienen.

Hoewel het dus niet om een klassieke boksfilm gaat zien die gevechten er tamelijk gruwelijk uit, zonder dat overigens al te drastisch wordt ingezoomd op de gevechtshandelingen zelf. De knokpartijen doen een beetje denken aan de op knullig gemaakte filmpjes vastgelegde maar wel degelijk bloedserieuze, akelige, waarschijnlijk illegale bare-knuckle-fights van YouTube-legende Kimbo Slice, een straatvechter die niet zo goed kon boksen, maar wel enorm veel pijn kon verdragen.

In Audiards film gaat het ook om pijn, maar dan vooral over het soort pijn dat iedereen met pech in het leven kan oplopen. Het is een sterke, rauwe film, over rauwe personages, geweldig gespeeld door Matthias Schoenaerts, Marion Cotillard, Bouli Lanners en de hele verdere cast. Waarin de treurnis wordt afgewisseld met wonderschone beelden. (Een persoonlijke favoriet: een shot van de achterkant van het hoofd van Cotillard, die prachtige oorschelpen blijkt te hebben.) Prachtfilm. Ga kijken.

De rouille et d'os is vrijdag 10 oktober om 23.00 uur te zien op NPO 2.

Meer columns van De Bankzitter over het filmaanbod op tv.