filmjaar 2016

For fuck's sake

Tips van De Bankzitter

Martin ten Broek ,

Dit weekend worden weer mooie films uitgezonden. Tegen een daarvan heeft de Bond tegen vloeken vast ernstige bezwaren: het aangrijpende en mooie drama Sweet Sixteen, van Ken Loach.

Sweet Sixteen gaat over Liam, een jongen van vijftien wiens moeder in de gevangenis zit, die samen met een vriend geld verdient door kinderen door zijn telescoop te laten kijken en door in de kroeg sigaretten te verkopen. Dan ontdekt hij dat hij meer geld kan verdienen door harddrugs te gaan verkopen. Een treurig verhaal, dus.

In de film wordt 273 keer het woord 'fuck' gebruikt, in diverse vervoegingen. Het woord 'shit' wordt zeven keer gebruikt, ' prick' zes keer, het woord 'cunt' 25 keer. Vooral dat laatste woord schoot in het verkeerde keelgat van de censor. In The Guardian beklaagde scenarist Paul Lafferty zich over The British Board of Film Classification, die de film niet geschikt bevond voor kijkers onder de achttien jaar. Volgens Lafferty vonden kinderen uit West-Schotland, waar hij research deed voor de film, het taalgebruik in voorganger My Name is Joe, waarin het taalgebruik ook stevig is, juist erg natuurlijk. En was het een heel verschil of Hugh Grant het woord 'fuck' gebruikte, of Martin Compston, de jonge hoofdrolspeler in Sweet Sixteen.

Hij heeft natuurlijk volkomen gelijk, al maakt het onophoudelijke gevloek het in eerste instantie wel moeilijk om de hoofdpersoon sympathiek te vinden. Vloeken kan grappig zijn, de krachtwoorden die Colin Firth probeert te uiten in zijn rol van stotterende koning in The King's Speech zijn bijvoorbeeld aandoenlijk, en het gevloek van Peter Capaldi in In the Loop is zo uitzinnig dat het weer heel geestig is.

Maar het taalgebruik in Sweet Sixteen lijkt meer op zoals er wordt gecommuniceerd in Fish Tank: mensen worden niet aangesproken maar uitgescholden. Het pas wel weer bij de uiterst onaangename omgangsvormen van het milieu waarin die films zich afspelen, waarin armoede en verslaving hand in hand gaan, waar mensen elkaar gebruiken en bedriegen. In die context zijn twee zinnetjes huiveringwekkend.

'Listen. If you don't kiss your mother goodbye, you little cunt, I'm going to beat your fucking arse all the way home ,' zegt Liams onaangename stiefvader Stan, tijdens een bezoek aan de gevangenis , als iets hem niet zint. En Liams opa zegt, als Stan de daad bij het woord voegt: 'Don't hit him in the face. His fucking ma will see it.'

En dan is de film nog maar een minuut of tien bezig. Zeer sterke film, Sweet Sixteen, maar geen gemakkelijke kost.

Sweet Sixteen , zaterdag, 0.40 uur, BBC 2.

MEER AANRADERS

VRIJDAG


Annie Hall, 22.40 uur, NPO 2. Woody Allen is grappig, Diane Keaton is charmant, in dit hoogtepunt uit het oeuvre van Allen, over de liefde tussen een neuroot en een hartveroverend meisje dat ' La-di-da' zegt. 

Elle s'appelait Sarah, 21.00 uur, Canvas. 'Op RTL8? Nooit! #FilmsMetReclame,' reageert een bezoeker op onze site. Reclameblokken zijn inderdaad best hinderlijk, gelukkig is hij vrijdag te zien op de Belg. Een mooi drama over de speurtocht van een journaliste naar een tragedie uit WO II.

ZATERDAG

The Master , 22.35 uur, NPO 2. Fascinerende film over een oorlogsveteraan die onder de invloed raakt van een sekteleider. Van Paul Thomas Anderson, met acteergeweld van Joaquin Phoenix en Philip Seymour Hoffman. Tevens de film waardoor ik ontdekte dat Amy Adams wél kan acteren

Les géants, 23.05 uur, Canvas. De odyssee van een paar jochies, alleengelaten door hun familie, door de Ardennen. Mooi en hartverscheurend. Van de geweldige Bouli Lanners

ZONDAG

Koko Flanel, 20.10 uur, Eén. Leuk om te bekijken om filmhistorische of jeugdsentimentele redenen, dit vehikel voor Vlaamse komiek Urbanus, die een knappe vrouw aan de haak moet zien te slaan. Gelukkig ontmoet hij Sarah, een rol van Bea Van Der Maat, die met haar bandje Won Ton Ton ooit een hitje had met het nummer I Lie and I Cheat

The Battle of Algiers, 23.20 uur, NPO 2. Zomergastfilm van Dyab Abou Jahjah, de Belgische activist die strijdt voor een betere positie van moslims. In dat kader is deze uitstekende film over de dekolonisatie van Algerije waarschijnlijk erg interessant. Maar ook voor degenen die deze zomergast laten lopen zeer aan te bevelen. Ook vanwege de fraaie zwart-wit fotografie.