bij oranje in de kleedkamer

micha peters ,

Tijdens het WK voetbal van 1978 in Argentiniƫ konden (amateur)filmers probleemloos overal draaien.

Wim van der Aar (De Van Waveren tapes) is beroepssnuffelaar. Dag en nacht schuimt hij zowel fysieke als digitale rommelmarkten af op zoek naar opmerkelijke foto’s en films. Tijdens een speurtocht op eBay stuit hij op amateuropnames, gemaakt door de Duitse scheidsrechter Kurt Goerdten, van het WK voetbal van 1978 in Argentinië. Van der Aar koopt de 8-mmfilms en laat ze digitaliseren: ‘Die opnames zijn van een verrassend hoog niveau en bevatten unieke invalshoeken. Zo stond Goerdten in de wedstrijd van Nederland tegen Italië naast het doel van keeper Piet Schrijvers. Hij heeft hele heldere opnames gemaakt van Ernie Brandts, die per ongeluk Schrijvers uit het toernooi schopte.’

Van het bedrijf dat deze opnames heeft gedigitaliseerd hoort hij dat onlangs nog iemand met amateuropnames van hetzelfde WK is langs geweest. Het blijkt om Jan van Doorn te gaan, die in het kielzog van een fotograaf van de Telegraaf met Oranje naar Argentinië was afgereisd. Van der Aar: ‘Heel bijzonder. Hij heeft opnames gemaakt in de bus van Oranje, in de kleedkamer, en op en rond het veld. Dat kon blijkbaar probleemloos in die tijd.’

Zowel Goerdten als Van Doorn maakten ook opnames van juntaleider Jorge Videla, die Argentinië midden jaren zeventig met harde hand regeert. Videla is zeer onder de indruk van de prestaties van Oranje en brengt daarom samen met Jorge Zorreguieta, de vader van Máxima, een bezoekje aan een training van het Nederlands elftal.

Amateurbeelden van het WK 1978

Verder zijn er feestvierende Argentijnen te zien na de beruchte zege van het gastland op Peru. De Argentijnen wisten op voorhand dat ze de laatste groepswedstrijd tegen Peru met vier doelpunten verschil moesten winnen. Het werd uiteindelijk 6-0, waardoor Argentinië de finale bereikte waarin Nederland werd verslagen.
Na deze 6-0 monsteroverwinning gonsde het jarenlang van de geruchten over de merkwaardige uitslag. Zo zou Argentinië bijvoorbeeld, als wederdienst, een grote lading graan aan Peru hebben geleverd. Verder verklaarde de Peruviaanse oud-senator Genaro Ledesma op 12 februari 2012 in de Volkskrant dat Videla de wereldbeker wilde winnen om zo ‘het slechte imago van Argentinië in de wereld te verbeteren’.
Volgens de oud-senator zou de Peruviaanse legerleider Morales Bermúdez aan zijn collega-dictator Videla hebben gevraagd of Argentinië Ledesma en twaalf andere dissidenten wilde ‘opvangen’. Dit zou zijn gebeurd in het kader van het beruchte Plan Condor, waarbij Latijns-Amerikaanse dictaturen in de jaren zeventig elkaars dissidenten lieten verdwijnen. Videla zou akkoord zijn gegaan met het voorstel van Bermudez, onder voorwaarde dat het Peruviaanse voetbalelftal ‘met de gewenste cijfers zou verliezen’.