Argos dossier atoomspion Khan

Matthijs van Rumpt

Al 21 jaar bijt Argos zich vast in spraakmakende dossiers. Een daarvan is de zaak van spion en vader van de Pakistaanse atoombom Abdul Khan. Argos heeft tussen 2004 en 2012 8 uitzendingen gewijd aan deze zaak, een kwestie van wereldbelang: de 'Islamitische' atoombom.

In 1979 komt aan het licht dat atoomgeleerde Abdul Khan bij Urenco in Almelo gespioneerd heeft en kennis van uraniumverrijking heeft gestolen toen hij daar werkte van 1972 tot 1976. Deze kennis gebruikte hij om Pakistan te helpen bij het maken van een atoombom. In 2004 blijkt dat hij zijn nucleaire kennis ook naar Libië, Noord-Korea en Iran heeft doorgevoerd.

In de loop van dit proces deed Argos een aantal keer onderzoek hiernaar, waarbij verschillende vraagstukken aan bod kwamen. Hoe Pakistan aan zijn atoombom kwam en hoe de gegevens voor het maken van de bom werden geëxporteerd naar Iran, Libië en Noord Korea. Over de beschamende rol die Nederland speelt in het netwerk van atoomspionage (Khan stal de atoomgeheimen bij Urenco in Almelo) en zakenlieden – met in de hoofdrol de Nederlander Henk Slebos - die het mogelijk maakten dat Pakistan de bom kreeg en kon exporteren. En met name over de rol van de Nederlandse overheid in dit mislukte verhaal van non-proliferatie.

In eerdere uitzendingen is onthuld dat het heel vreemd is dat Khan nooit veroordeeld is in Nederland voor zijn spionage bij Urenco in Almelo. Uiteindelijk leidt ons onderzoek in 2006, in samenwerking met journalisten van de Japanse tv, tot een wereldprimeur: oud-premier Lubbers onthult dat Abdul Khan op verzoek van de CIA in de jaren tachtig niet door Nederland is aangehouden en vervolgd.

Beluister hier de drie belangrijkste uitzendingen van Argos over de zaak Khan.

de rol van nederland bij de pakistaanse atoombom

29-10-2004 Abdul Qadeer Khan bekende begin dit jaar openlijk schuld. Daarvoor is hij in 1983 veroordeeld tot 4 jaar gevangenisstraf door de rechtbank in Amsterdam. Dat vonnis is in hoger beroep vernietigd omdat de dagvaarding niet in orde was. Een vormfout dus. Waarom heeft de Nederlandse Staat Khan toen niet opnieuw voor de rechter gebracht? Waarom heeft Nederland de vader van de islamitische atoombom laten lopen?

de wereldprimeur: Abdul Khan niet vervolgd

19-08-2005 Onder druk van de Amerikaanse inlichtingendienst CIA heeft Nederland er twee keer van afgezien om de Pakistaanse atoomspion Khan aan te pakken. Deze onthulling van ex-premier Ruud Lubbers vorige week in Argos baarde veel opzien in binnen- en buitenland. De Japanse programmamaker Daisuke Koyama werkte bij zijn reconstructie samen met Argos. De Japanners brengen het maandagavond op de Japanse tv, Argos laat het hier horen. Wat wisten de CIA en de BVD? Een opmerkelijk interview met een onverdachte bron.

Nederland lijkt niet mee te werken in de vervolging van het Khan-netwerk

02-06-2012 In Istanbul was deze week de zoveelste zitting in een jaren slepende zaak tegen zakenlieden in het netwerk van de Pakistaanse atoomspion Abdul Khan. Een van de verdachten is een Nederlander: Henk Slebos. Maar hij was deze week niet bij de rechtszaak. Waarom niet? Het lijkt erop dat Nederland bij dit proces in Turkije niet erg behulpzaam is geweest. En het is niet de eerste keer dat Nederland moeilijk doet bij de berechting van mensen uit het netwerk van Khan. Hoe kan dat? Saboteert Nederland moedwillig de vervolging van zakenlieden uit het Khan-netwerk? En zo ja, waarom dan? Argos over de onmacht en de onwil om de illegale verspreiders van atoomwapens achter slot en grendel te krijgen.

alle uitzendingen over khan