Altijd en overal luisteren

Katja de Bruin ,

Het medium podcast is voor steeds meer mensen niet meer weg te denken uit hun dagelijks leven. ‘Het is echt een verslaving. Ik kan bijna niet meer zonder iets in mijn oren.'

In de nieuwe roman van Jonathan Safran Foer, zijn eerste in elf jaar, wordt voortdurend naar podcasts geluisterd door hoofdpersoon Jacob. Als hij met echtgenote Julia in de auto zit, vraagt hij na een lang stilzwijgen of zij het erg vindt als hij een podcast aanzet. Een paar hoofdstukken verderop leren we dat Jacob alleen kan slapen als hij naar een podcast luistert en later blijkt dat hij ook zijn zoons soms dwingt te luisteren naar een podcast die hij zelf interessant vond.

Het zal nog wel even duren voordat de eerste Nederlandstalige roman verschijnt waarin het luisteren naar podcasts zo’n vanzelfsprekend onderdeel van het dagelijks leven is, maar ook hier lopen inmiddels mensen rond voor wie het medium niet meer is weg te denken uit hun dagelijks leven. 

Nydia van Voorthuizen is zo iemand. Baristatrainer bij de Coffee Company, fanatiek hardloper en freelance journalist. Ze luistert altijd en overal: op de fiets, onder de douche, tijdens het koken en als ze traint voor haar marathons. ‘Ik heb een paar hippe collega’s die altijd voorlopen op de rest van de wereld. Een paar jaar geleden hadden ze het tijdens de lunch continu over Serial. Het klonk eerlijk gezegd heel saai maar na lang aandringen heb ik het toch geprobeerd. Na tien minuten vond ik het al fantastisch. Toen wilde ik gelijk meer. Inmiddels heb ik Invisibilia, Happier, Dear Sugar, Modern Love en Echt gebeurd allemaal geluisterd.’

Van Voorthuizen noemt zichzelf een ‘Jehova’s getuige die al heel wat zieltjes heeft gewonnen op podcastgebied’. ‘Over sommige podcasts raak ik gewoon niet uitgepraat. Dan blijf ik maar zeggen: “Wat ik laatst hoorde…” Het kost vaak moeite om mensen te overtuigen, ze willen het gewoon niet proberen. Eigenlijk net als ik vroeger. Terwijl het zo’n gemis is als je geen podcasts luistert.

(tekst gaat verder onder de foto)

Een luisteraar die niet in dit artikel voorkomt

Nina Polak, schrijver en cultuurverslaggever bij De Correspondent, kan zich niet eens meer herinneren wanneer ze de podcast ontdekte. Ze luistert de hele dag door. ‘Het is echt een verslaving. Ik kan bijna niet meer zonder iets in mijn oren. Podcasts zijn mijn belangrijkste bron voor lange journalistiek. Ik vind het prettig dat het visueel prikkelloos is. De hele dag zit je al naar allerlei schermen te kijken, dat is best vermoeiend. Podcasts zijn kalmerend en je luistert heel geconcentreerd.’

Polak luistert vooral graag naar praatprogramma’s als Slate’s Culture Gab Fest. ‘Dat is echt een bijzondere, nieuwe manier van kritiek. Het is zo fijn om heel slimme mensen te horen praten over films en boeken waar je zelf ook benieuwd naar bent. Het leuke aan zulke praatprogramma’s is dat ik het gevoel heb dat ik erbij ben. Dat is ook de bedoeling. Je moet het gevoel hebben dat je bij die mensen aan tafel zit en meepraat.’

Slate’s Culture Gab Fest slaat ze nooit over, maar ze probeert ook regelmatig nieuwe dingen uit. ‘Ik heb fases waarin ik naar nerdy sciencefiction-dingen luister, of krakerige gesprekken volg over nieuwe feministische boeken. Na een paar weken ben ik er dan weer klaar mee.

Wat ik jammer vind, is dat ik totaal Amerikaans georiënteerd ben. Soms denk ik: fuck it, ik moet gewoon eens een Duitse podcast gaan luisteren. Naar Nederlandse dingen luister ik eigenlijk ook zelden, behalve naar Nooit meer slapen.

'In Amerika is de podcast echt een gigantisch ding met communities die elkaar tippen over nieuwe ontdekkingen'

blogger Merel Wildschut

Merel Wildschut blogt voor De groene meisjes over vrolijk veganistisch leven. ‘Net als veel mensen dacht ik dat podcasts heel saai en ouderwets waren. Totdat ik steeds meer Amerikaanse bloggers erover hoorde. In Amerika is de podcast echt een gigantisch ding met communities die elkaar tippen over nieuwe ontdekkingen.’

Wildschut luistert graag naar Being Boss, Raise Your Hand Say Yes, The Self-help Hipster, One Part Podcast en Smart Passive Income. ‘Being Boss gaat  over vrouwelijke entrepeneurs. Hoe je als girl boss je eigen bedrijf succesvol kunt maken. Ik luister veel naar podcasts voor creatieve entrepeneurs. Mensen die hun passie volgen. Dat doe ik zelf ook. Voor mijn werk heb ik er heel veel aan, want in Amerika lopen ze twintig stappen voor. Die podcasts hebben vaak een community op Facebook waar je bijvoorbeeld tools of formats kunt downloaden voor je eigen website. Soms haal ik er puur praktische tips uit, soms is het motiverend om te horen wat andere ondernemers deden toen ze even vast zaten in hun business.’

Geen van drieën kunnen ze zich nog een leven voorstellen zonder podcasts. Nydia van Voorthuizen, die marathons loopt, luistert minder naar muziek dan vroeger. ‘Je loopt veel rustiger op podcasts dan op muziek. Als je twintig of dertig kilometer hardloopt, moet je soms gas terugnemen en dan is het juist heel lekker als je een verhaal luistert.’

Merel Wildschut is bezig zelf een podcast te ontwikkelen. ‘Ik maak al een tijdje audioblogs. Die zijn een groot succes. Nu werk ik met iemand aan een format voor een echte podcast met interviews. Het kost veel tijd, maar ik ben heel excited. Er is nog volop ruimte, want het Nederlandse aanbod is een beetje suf. En erg serieus. Ik  denk dat dat zich de komende jaren gaat ontwikkelen. Het duurde ook vrij lang voordat blogs en YouTube hier groot werden.’

Nina Polak heeft dankzij haar podcastverslaving nog een medium ontdekt. ‘Door die podcasts ben ik in de auto naar Radio1 gaan luisteren. Het is vaak crap, maar er wordt ook veel goeds gemaakt. Dankzij die podcasts ben ik een radioluisteraar geworden, terwijl het geen natuurlijk medium is voor mensen van mijn leeftijd. Tegenwoordig vind ik radio echt veel fijner dan televisie.’