Onze grote ondernemers verhogen hun bonus-inkomens en voelen zich gediscrimineerd als je daar iets van zegt. Onze geestelijken vluchten uit celibaat en klooster. Ze bouwen megakerken om iedere gelovige het blije gevoel te geven dat God hun persoonlijke coach is. Onze Bekende Nederlanders acteren dat ze zwaar geleden hebben voor hun nieuwste ding. Ze vullen zendtijd om u te feliciteren met hun schitterende bestaan.
 
Wat mijzelf betreft. Ik weet niet meer wanneer ik voor het laatst een offer bracht voor de gemeenschap.
 
Nou en? - hoor ik u denken. Het is toch een teken van vooruitgang dat we de boel zo organiseren dat niemand meer een gruwelijk risico hoeft te lopen namens ons allemaal? Betalen wij trouwens al niet genoeg belasting?
 
Toch knaagt er iets. Religieuze denkers zien het einde van opofferingsgezindheid als ontkenning van God. Seculiere denkers zien altruïsme door de sterkeren als een strategie van overleving voor de groep. Zij vrezen dat verwende Westerse landen de concurrentie met bedrijvige Aziatische landen verliezen.
 
Het hele vraagstuk openbaart zich in de politiek. Kiezers begrijpen best dat ze moeten vechten en matigen voor de toekomst van het land en de planeet. Maar ze willen niet weer bedrogen worden door politici die een slechte imitatie geven van Churchill en diens bloed, zweet en tranen.
 
Politici weten het democratische offer niet dwingend te definiëren. De Amerikaanse presidentskandidaat Obama gebruikt het verhullende begrip verandering.
 
Zijn rivaal McCain, ooit gemarteld als krijgsgevangene van de Vietcong, zei in een lezing voor afstuderende jongeren: “Mensen die hun vrijheid opeisen maar niet hun plicht doen voor de beschaving die de vrijheid waarborgt, leven maar half. Ze zwelgen in hun eigenbelang ten koste van hun zelfrespect. Brengen jullie een offer voor een zaak die groter is dan jullie eigenbelang. Dan zullen jullie levens worden verrijkt door de uitmuntendheid van die zaak en is jullie zelfrespect verzekerd.”
 
Maar dit was acht jaar geleden. McCain laat het vandaag wel uit zijn hoofd om consumenten met stemrechten en auto’s uit hun droom te helpen.
 
In Nederland gaat het niet anders. Op de Verantwoordingsdag in de Tweede Kamer durfden regeringspartijen geen offers voor te stellen en weigerden oppositiepartijen om offers bespreekbaar te maken onder hun eigen achterban. Onze premier sleept iedereen voor de rechter die zijn opoffering relativeert.
 
Wij leven mee met de generaal en de ouders van gesneuvelden in Uruzgan. Maar velen twijfelen aan de zin van deze oorlog. Niemand volgt hun tragische voorbeeld.
 



Foto: Ralf van Kouwen