• Avro
  • VARA
  • vpro
Aflevering Nr. 901 
 
Ayaan Hirsi Ali
Column Désanne van Brederode 4 januari 2009
Jan Peter Balkenende
minister-president
Bevat video
Op karakter
zondag 4 januari 2009
terug naar de aflevering
Ayaan Hirsi Ali
Column Désanne van Brederode 4 januari 2009
Stel, we zijn terug in de zomer van vorig jaar.
Stel, u bent redacteur van een toonaangevende actualiteitenrubriek op televisie.
Stel, u mag een avondvullende terugblik op 2008 verzorgen, uit te zenden tussen kerstmis en Oud & Nieuw, op prime time – een programma dat andere terugblikprogramma’s overbodig moet maken en daarom best een paar ton mag kosten.
 
Na lang brainstormen besluit u dat er in het programma één gast centraal moet staan. Liefst een intellectueel die ook nog eens fotogeniek is – waardoor kijkers op moeilijke momenten niet gaan zappen. Iemand die spreekt op bescheiden toon, maar toch nooit saai wordt, omdat er in alle rust nogal controversiële uitspraken worden gedaan.
Iemand die veel van Nederland begrijpt, maar ook van de economische crisis, van moslimfundamentalisme en de conflicten in Afrika; van Darfur, Zimbabwe, Kongo en de verkiezingsrellen in Kenia. Iemand die voeling heeft met Amerika, die niet dweept met de Democraten (dat voorkomt kritiek uit rechtse hoek), iemand die weet wat een grotere revolutie zal zijn: een vrouwelijke president of een zwarte president. Een hoofdgast dus die… tja, liefst zowel vrouw als zwart is, en daardoor nooit van partijdigheid kan worden verdacht…
 
Maar waar vind je zo iemand? U weet het echt niet? Geeft niks. U bent waarschijnlijk ook geen televisieredacteur, zelfs geen redacteur bij één van de uitstervende kwaliteitskranten.
 
Wat mij de afgelopen tijd verbaasde, was dat al diegenen die dit wél zijn, Ayaan Hirsi Ali niet hebben opgezocht voor een verlichte duiding van de toestand in de wereld.
Zij was toch onze eigen Voltaire, alleen al door die naam vaak in de mond te nemen?
Zeker, Ayaans kinderboek is het afgelopen jaar netjes overal besproken, maar dat was het dan wel. Ook al die beroemde Ayaan-sympathisanten die luid protesteerden toen de regering haar niet langer in bescherming wilde nemen, noemden haar in 2008 zelden meer.
 
Waarom is er nog zo weinig van haar invloed merkbaar? Had ze eigenlijk wel invloed? Terwijl in alle media de balans van het voorbije, eerste Ayaanloze jaar werd opgemaakt, was er zelfs niemand die deze vragen stelde.
Pim Fortuyn wordt nog regelmatig aangehaald. Theo van Gogh ook. Begrijpelijk. Zij zijn om hun mening vermoord. Herman Brood is nooit om zijn mening vermoord, maar ook hij kwam de afgelopen weken geregeld langs, als symbool voor het bandeloze Nederland van voor de vertrutting. Zelfs aan Mies Bouwman werd een heel programma gewijd, waarin ze tot mijn grote verbijstering opeens werd bewierookt als revolutionaire, vrijgevochten televisie-pioneer… maar Ayaan? Wordt Ayaan bewust verzwegen? Zijn de media en al die intieme Ayaanvrienden onmenselijk kil en ontrouw? Nee. Ze hebben zich misschien gewoon vergist. Vergist in iemands talenten. En dat is uiterst menselijk. Maar geef dat dan ook toe. Ook dat hoort bij de vrijheid van meningsuiting. Dat je soms je hand uit andermans boezem weghaalt, en hem in eigen boezem steekt.