• vpro
Aflevering Nr. 21 
 
Richard Billingham
Bevat video
Hans Aarsman
Bevat video
Fountains of Wayne
Bevat video
Michel van der Aa
Bevat video
Merlijn Twaalfhoven
Bevat video
Yinka Shonibare
Double Dutch
M. Twaalfhoven en M. van der Aa, R. Billingham, H. Aarsman, Y. Shonibare en Fountains of Wayne.
zondag 7 maart 2004
terug naar de aflevering
Yinka Shonibare
Double Dutch
Museum Boijmans Van Beuningen organiseert in samenwerking met de Kunsthalle Wien een grote tentoonstelling met het werk van de Nigeriaans-Britse kunstenaar Yinka Shonibare (Londen, 1962).
Yinka Shonibare geniet de laatste jaren een groeiende internationale bekendheid met zijn tableaux vivants van in African print geklede historische figuren. Hoewel typisch Afrikaans, zijn deze stoffen afkomstig uit fabrieken in Helmond en Manchester. De fascinerende herkomst van deze stoffen loopt via de koloniale geschiedenis in Nederlands-Indië naar de handel die Hollandse kooplieden in West-Afrika bedreven.

Bijzonder is echter dat het dragen van deze African Prints of Dutch Wax stoffen door de West Afrikanen als uiting van Afrikaanse trots wordt gezien. Door deze ‘Afrikaanse’ stoffen veelvuldig in zijn werk toe te passen en daarbinnen te verwijzen naar de Westerse (kunst)geschiedenis, stelt Shonibare vragen als: wat is culturele identiteit, wat is de erfenis van het koloniale verleden en hoe verhouden deze zich tot elkaar?

Ook in de fotowerken die Shonibare produceert speelt hij met rolverwisselingen tussen klasse en kaste, tussen zwart en blank. In de serie Diary of a Victorian dandy bijvoorbeeld figureert een zwarte dandy omgeven door blanke bedienden. Shonibare toont ons op humorvolle wijze hoe de Europese welvaart verbonden is met de imperialistische exploitatie van overzeese gebieden.
 
Multiculturele maatschappij
Eén van de werken die te zien zal zijn op de tentoonstelling is The Swing (2001), gemaakt naar een schilderij van de 18e eeuwse Franse schilder Fragonard. Hier is de huidskleur van de dame lichtbruin, in plaats van het perzikkleurige huidje dat Fragonard gebruikt. Ze is verleidelijk, maar overrijp en draagt een voluptueuze jurk met een Afrikaans motief. Zoals bij meer van zijn werken, ontbreekt het hoofd. De figuur heeft iets van een paspop, wat de uitwisselbaarheid van de identiteit onderstreept. Op speelse, humoristische en visueel overdonderende wijze stelt Shonibare met zijn werk belangrijke issues van de huidige multi-culturele maatschappij aan de orde. Deze prikkelende ambiguïteit is fascinerend voor een breed publiek.
Yinka Shonibare werd geboren in Londen (1962), verhuisde op zijn derde jaar naar Lagos, Nigeria. Typisch product van een post-koloniale Britse upper-class opvoeding en een Nigeriaanse achtergrond, belandde Shonibare begin tachtiger jaren in het bruisende Londense kunstleven. Hier werd hij zich bewust van de discrepanties tussen achtergrond, opvoeding en dagelijkse realiteit. Hij begon werk te maken waarin hij typisch Westerse kunstideeën combineerde in confrontatie met een zogenaamd niet-Westerse vormentaal. Opvallend is de uitbundige visualiteit van Shonibare’s werk waarin esthetische verleiding een even belangrijke rol speelt als de ideeën die aan het werk ten grondslag liggen.
Yinka Shonibare nam de afgelopen jaren deel aan belangrijke internationale kunsttentoonstellingen als de Biënnale van Venetië (2001)en de Documenta in Kassel(2002). Ook exposeerde hij in tientallen musea elders in de wereld. Zijn werk is opgenomen in belangrijke collecties in Europa en de Verenigde Staten.