'Massa' zegt mij niets

Nick Boers ,

Flip van Dyke is een man van de cijfers. De factchecker van migratie- en asielcijfers ergert zich rot aan de vele verdraaiingen, misinterpretaties en leugens.

‘Neem wat er vorig jaar gebeurde met Calais: elke week wel kreeg je beelden te zien van zwarte mannen die aan de hekken stonden. Je kreeg het idee dat Afrika leegstroomde. Toen ging ik mij afvragen over hoeveel mensen het eigenlijk ging. Na wat rekenwerk kwam ik op ongeveer 3500 man. Je zag dus gewoon elke keer dezelfde mensen bij het journaal. Even later Dit jaar was het groot nieuws dat het aantal mensen verdubbeld was. Dus 7000 man. Tja, waar gaat het dan over? Die hekken komen ze niet over.’

Aan het woord Flip van Dyke, in eigen woorden ‘onafhankelijk onderzoeker en factchecker van migratie- en asielcijfers’, die op zijn blog en via Twitter regelmatig van zich laat horen over het gerotzooi met cijfers door politici en journalisten. Hij kwam afgelopen jaar in het nieuws toen eurocommissaris Frans Timmermans beweerde dat zestig procent van de vluchtelingen die naar Europa reizen, uit veilige gebieden komen. Een bewering die Van Dyke met wat rekenwerk zo onderuit wist te halen. Het geknoei is daarbij volgens hem niet zomaar ongelukkig, maar ook zeker bewust: ‘Dat noem ik voorbereidend werk. Op radicale maatregelen, want er is zogenaamd sprake van een “ramp”. De cijfers worden sterk overdreven en dat zie je dan ook terug in de beeldvorming.’

Flip van Dyke over 'De smokkelaar'

‘Nee, ik heb geen blunders gehoord,’ antwoordt Van Dyke als we hem vragen naar de eerste aflevering van De trek. ‘Ik vond het een heel goede uitzending. Wat grappig was, was toen Bram het had over de smokkelaars die aankwamen op vrijdag en weer vertrokken op maandag. Dat zag ik ook terug in de cijfers van het IOM [Internationale Organisatie voor Migratie, red.]: de migratie verloopt in golfjes, dat zijn die dagen. Het is inderdaad net een busdienst.’

hoeveel Afrikaanse migranten bevinden zich eigenlijk in Europa?

In Europa wonen negen miljoen mensen die oorspronkelijk uit Afrika komen: dat klinkt als een heleboel, tot je je beseft hoeveel mensen er alleen al in de EU wonen: een half miljard. Flip van Dyke: ‘Dat is dus nog geen twee procent.’

Van Dyke, inmiddels gepensioneerd maar voorheen ambtenaar bij de sociale dienst, begon in 2009 met zijn factcheckwerk nadat hij Geert Wilders hoorde beweren dat er een ‘massa-immigratie’ plaatsvond uit moslimlanden. ‘Maar “massa” zegt mij niets. Ik wil aantallen. Toen kwam ik uit bij het CBS en dit jaar kwam ik met behulp van andere cijfers achter dat er zelfs meer christenen migreren dan moslims. Die groep is twee keer zo groot. Toen ik daarover praatte met een journalist, want je zou toch denken dat dat interessant is, zei hij: “Maar dat is toch niet geloofwaardig?” En dan heb ik het over iemand van een landelijke krant. Die had gewoon geen belangstelling. Dus nee, ik heb niet de illusie dat het ooit nog goed komt met de cijfers.’

Donderdag 10 november schuift Van Dyke aan bij de discussieavond van De trek in Felix Meritis in Amsterdam. Hij zal daarbij een aantal cijfers presenteren – waaronder een ‘primeurtje’ over het aantal vluchtelingen dat ons zogenaamd nog wacht. Dat daarover fout wordt bericht, mag voor zich spreken.