Afrikaanse ontdekkingsreizigers

Kiza Magendane ,

'Geluk zoeken is een menselijke drang.' Naar aanleiding van De trek-discussieavond, schrijft publicist Kiza Magendane over gras dat ergens anders groener is, (wan)hoop, open grenzen en ontwikkelingshulp.

Kiza Magendane.

Negen jaar geleden ben ik als vluchteling uit Congo naar Nederland gekomen. Tijdens de speciale avond over De trek heb ik van Flip van Dyke geleerd dat er vorig jaar 162 Congolese naar de Europese Unie zijn gekomen. Met andere woorden: er zijn meer Nederlandse gelukzoekers naar Congo gegaan dan dat er Congolezen naar de Europese Unie zijn gekomen. Daar gaat mijn schuldgevoel over het leegmaken van de Europese sociale zekerheid.

Ik heb vaker gezegd dat Nederlanders wereldkampioen gelukzoeker zijn. In een opiniestuk schreef ik vorige jaar: 'Eeuwenlang hebben wij andere huizen betreden zonder restricties. Wij dreven slavenhandel, emigreerden met miljoenen naar de nieuwe wereld en koloniseerden andere landen. Maar nu? Nu verbieden wij ontdekkingsreizigers die vanuit Afrika Europa willen betreden om zich vrij te bewegen.'

Geluk zoeken is een menselijk drang. Wij hebben altijd de neiging om aan de overkant te gaan als het gras daar een stukje groener is. Daarom is het verwonderlijk dat wij Afrikaanse gelukzoekers weren. Sterker nog, we zien ze als onwenselijk. Net als drugs moeten ze gesmokkeld worden.

De jongeren die hier naartoe komen zijn niet wanhopig, maar juist hoopvol. Ze zijn ontdekkingsreizigers, op zoek naar een beter leven.

Kiza Magendane

mobiliteit is een mensenrecht

Het was een mooie avond over De trek. Het kost een paar maanden om een imponerende documentaire te maken over Afrikaanse gelukzoekers en hen een gezicht te geven. Het kost een avond om het lot van die Afrikaanse gelukzoekers te bespreken. Het kost een paar seconden om een tweet de wereld in te sturen met de mededeling dat mobiliteit een mensenrecht is. Maar het kost een heel leven om dat geloof te bewijzen.

Politicologe Ayaan Abukar, die in het panel zat, vertelde dat zij Somalische jongeren die naar Europa willen komen, adviseert om thuis te blijven. Het is een gevaarlijke onderneming, begin er niet aan. ‘In de realiteit is Fort Europa gewoon dicht getimmerd,’ voegde zij daar aan toe. Europe or Die was vorig jaar de titel van een VICE-documentaire over jonge Afrikaanse gelukzoekers die Fort Europa willen betreden. Deze jongeren willen coute que coute naar Europa komen, ondanks het feit dat Abukar en anderen hen vertellen dat het een gevaarlijke onderneming is.

(wan)hoop

Waarom kiezen deze jongeren dan toch voor deze gevaarlijke onderneming? Volgens de meeste gehoorde geluiden is het uit wanhoop. Toch heb ik in de loop der jaren geleerd dat deze jongeren niet wanhopig, maar juist hoopvol zijn. Ze zijn ontdekkingsreizigers, op zoek naar een beter leven. Daar waar het gras een stukje groener is.

Europese leiders werken samen met Afrikaanse dictators om jonge Afrikaanse ontdekkingsreizigers buiten Fort Europa tegen te houden. Europese leiders beloven hun Afrikaanse collega’s honderden miljoenen met de mededeling dat ze de jongeren in hun regio moeten tegenhouden om Fort Europa niet te betreden. In de werkelijkheid werkt deze methode niet. Je kunt je daarom afvragen waarom Europese leiders in grensbewaking investeren, in plaats van de jongeren hier op te vangen.

Door de grens te openen voor Afrikaanse gelukzoekers is ontwikkelingshulp overbodig. Een cadeautje voor Geert Wilders en Halbe Zijlstra.

Kiza Magendane

cadeautje

Besef wel, gelukzoekers kosten ons geen cent. Ze zijn in Afrika opgegroeid en hebben de belangrijkste kosten al gemaakt. Ze zijn fit en willen graag iets doen. Ze hebben geen sociaal vangnet nodig. Ze kunnen voor zichzelf zorgen. Zie het werk van denkers als Philippe Legrain en Rutger Bregman, die al voldoende argumenten geven voor open grenzen. Door grenzen te openen worden Afrikaanse gelukzoekers hier beter en sturen zij geld naar hun landen van afkomst.

Met andere woorden: door de grens te openen voor die Afrikaanse gelukzoekers is ontwikkelingshulp overbodig. Een cadeautje voor Geert Wilders en Halbe Zijlstra.

open grenzen

Ik vraag mij af waarom de komst van jonge Afrikaanse ontdekkingsreizigers naar Europa nog steeds als een probleem wordt gezien.  Wat mij betreft moeten Afrikaanse leiders niet zwichten voor hun Europese meesters, niet meewerken aan de bewaking van het fort. Ze moeten juist de toestroom van Afrikaanse jongeren naar Europa faciliteren. Dat deden Europese leiders ook eeuwen geleden toen hun ontdekkingsreizigers naar Afrika en andere continenten gingen.

Want als je open grenzen voor kapitaal en grondstof hebt, waarom zou je dan de komst van mensen gek vinden? Dat is de prijs van globalisering. Wie A zegt moet ook B en C kunnen zeggen. Het vraagt een heel leven om dat te beseffen.

Kiza Magendane is student politicologie, publicist en oprichter van African Students United. Op donderdag 10 november was hij aanwezig bij De trek-discussieavond en droeg daar deze column voor.