Speeches: Martin Luther King

Mississippi Burning

Toen Martin Luther King in 1963 de menigte toesprak in Washington, kon hij alleen nog maar dromen van een samenleving waarin blank en zwart gelijk zijn. Amper een jaar na de “I have a dream’ speech van Luther King werd in Philadelphia Mississippi een drievoudige moord gepleegd op burgerrechtenactivisten. Speeches onderzoekt hoe het nu staat met de droom van de dominee.

i have a dream

Toen Martin Luther King in 1963 de menigte toesprak in Washington, kon hij alleen nog maar dromen van een samenleving waarin blank en zwart gelijk zijn. Maar na die dag was de blanke politieke elite zich ervan bewust dat er iets moest gebeuren in Amerika. Vooral in de zuidelijke staten was de rassenscheiding nog een praktijk van alledag. De Ku Klux Klan had geen behoefte aan verheffing van het zwarte deel van Philadelphia. Amper een jaar later na de “I have a dream’ speech van Luther King werd in Philadelphia Mississippi een drievoudige moord gepleegd op burgerrechtenactivisten, die zwarte bewoners waren komen vertellen hoe ze konden meedoen aan de verkiezingen.

In deze aflevering van Speeches een ontmoeting met de journalist Stanley Dearman die zich zijn hele leven heeft ingezet voor de berechting van de daders van de moord op de drie burgerrechtenactivisten; met de familie van de omgekomen James Chaney, wiens broer Ben radicaliseerde toen politie en justitie in Mississippi bleven tegenwerken om de daders op te pakken en te berechten; en met de twee vrienden Marcus Dupree en Cecil Price junior, die met elkaar in de eerste gemengde klas zaten van de Highschool in Philadelphia. Marcus werd een beroemd football speler en Cecil is de zoon van de deputy-sheriff, die een cruciale rol speelde in de drievoudige moord.

Hoewel iedereen in het stadje Philadelphia wist wie de daders waren, deed niemand zijn mond open. Het zou tot 2005 duren voor het brein achter de moorden werd veroordeeld. 
In Philadelphia zwijgen de mensen nog steeds liever over wat hen toen bezielde. De tachtigjarige journalist Stanley Dearman wijdde zijn leven aan de zoektocht naar de daders. Binnen afzienbare tijd verhuist hij uit zijn geboortestreek, omdat hij zijn leven niet zeker is vanaf de dag dat het grote brein achter de moord, Edgar Ray Killen, in de gevangenis zal sterven.

extra materiaal bij deze aflevering

Barbara Chaney Dailey is de zus van James Chaney, die in 1964 in Mississippi werd omgebracht door leden van de Klu Klux Klan. Ze spreekt tegenover een witte cameraploeg openlijk over wat segregatie, jarenlange discriminatie en de moord van haar broer met haar hebben gedaan: "I don't trust white people".  

Taylor Branch (1947), biograaf van Martin Luther King, vertelt over de March on Washington (for Jobs and Freedom) in 1963, een van de grootste protestmarsen in de Amerikaanse geschiedenis. Tijdens deze betoging sprak King zijn legendarische 'I have a dream'-speech uit. Branch vertelt over de angst voor rellen, de jazz in de toespraak van King, en ras als taboe-onderwerp.

Speeches is vanaf zondag 7 december 2014 zes weken te zien om 20.15 uur op NPO2.