Tegenlicht

Democratie voor gevorderden

In deel 2 van de serie over de democratie richt Tegenlicht de aandacht op de VS. Hoe gaat de brenger van democratie in de wereld eigenlijk zelf om met haar democratische systeem?

Steeds minder Amerikanen hebben vertrouwen in hun politieke systeem. Het aantal burgers dat naar de stembus gaat blijft afnemen. De opkomst bij verkiezingen is sinds de jaren '60 gedaald naar 45 %. En slechts 25% van de Amerikanen heeft nog vertrouwen in zijn politieke leiders.

De oorzaak is volgens Fareed Zakaria (ABC, Newsweek) niet een tekort, maar een overvloed aan democratie. De macht van de kiezer is in de Verenigde Staten te ver doorgeschoten. En volgens Zakaria brengt juist dit teveel aan democratie de democratie in diskrediet.

In de staat California worden burgemeesters, politiechefs en gouverneurs direct gekozen. Bovendien kan elke burger het initiatief nemen om een eigen wetsvoorstel in te dienen, een eigen wetswijziging voor te stellen en zelfs een bestuurder naar huis te sturen. Maakt deze ver doorgevoerde vorm van 'power to the people' de Californische burger gelukkiger? Kunnen politici nog wel besturen of zijn ze slechts bezig met de eigen populariteit?
Tegenlicht probeert een antwoord te geven op deze vragen en volgt een aantal 'grass roots' initiatiefnemers, die elk op hun eigen manier een poging doen om aan het democratische proces deel te nemen. Allereerst 'mister recall'Ted Costa. Costa nam als voorzitter van het burgerinitiatief People's Advocate, het voortouw om de zogenaamde recall in te zetten, de mogelijkheid om een politiek bestuurder naar huis te sturen. Een andere geportretteerde is Hollywoodacteur/regisseur Rob Reiner (schoonzoon Mike - ook wel Meathead genaamd - uit de vroegere TV-serie All in the Family). Reiner is zijn oude linkse idealen nog niet vergeten en heeft zijn Hollywoodambities (net als Schwarzenegger tijdens de strijd om het Gouverneurschap in 2003) voorlopig even opzij gezet om zich geheel te wijden aan de lokale politiek. Gaat Meathead het opnemen tegen de Terminator?

Regie: Shuchen Tan
Research: Stefanie de Brouwer/Cristina Berio
Productie: Mariska Schneider
Eindredactie: Roel van Broekhoven/Hans Keller/Doke Romeijn