Langzaam groeiende cirkel van critici

De Volkskrant bericht op 28 februari dat in China steeds meer burgers zich kritisch uitlaten over de staat. Zo bijvoorbeeld Wang Gongquan, die zich via de Chinese twitter ontpopt tot burgeractivist.

De Volkskrant bericht over de situatie van de 50-jarige Wang Gongquan in China. Wang begon zijn carrière als speechschrijver bij de partijpropagandadienst in Jilin (een streek die inmiddels bekend staat om kritiek uitende burgers); zijn fortuin verdiende hij met handel in onroerend goed.

Naast succesvol zakenman en multimiljonair is hij ook burgeractivist. De Volkskrant schrijft dat hij zich druk maakt om de rechten van minderbedeelden. "Hij roept op tot verzet tegen machtsmisbruik, is voorstander van democratie. Met de dag groeit de kans dat hij een tik krijgt van de autoriteiten."

Het is een bekend verhaal dat de Chinese overheid graag alles onder controle houdt. Vele internetportalen zijn gecensureerd, zoals YouTube, Facebook en Twitter. Wang laat zich geregeld kritisch uit op zijn microblog op Weibo, een Chinese kloon van Twitter. Zijn tweets "doen China's internet zinderen". In korte tijd heeft hij 200.000 volgers gekregen op zijn blog. Soms komen zijn tweets niet eens langs de censuur.

Via Boxun, een door de Chinese autoriteiten geblokkeerde website van Chinese dissidenten in de Verenigde Staten, plaatste Wang laatst een oproep om zondag 27 februari te protesteren in de grote Chinese steden. Sommigen vinden dat Wang moet ophouden met de kritiek, dat hij zich moet concentreren op constructieve dingen. Maar Wang vindt dat "de meest opbouwende actie is dat burgers de regering kunnen bekritiseren". Dit was zijn laatste tweet op woensdag 23 februari. Volgens de Volkskrant vragen zijn volgers zich af of hem het zwijgen is opgelegd.

Het is niet alleen de overheid die zijn uitspraken niet waardeert; "veel burgers zijn het met de autoritaire aanpak eens en bekritiseren democratie. [...] Ze moeten met hun hoofd tegen de deur zijn gelopen", aldus Gongquan.

Het NRC meldt dat ook het Chinese weblog van Nicholas Kristof, de New York Times-columnist, is afgesloten door de Chinese autoriteiten. Toch heeft hij "anderhalve maand lang kwaad kunnen spreken over de Chinese regering". Vanuit China testte Kristof met zijn blog het Chinese censuurbeleid door zich voor te doen als een Chinese blogger. Een tijd lang kwam hij weg met allerlei "kritische" uitingen. Pas toen Kristof zijn experiment uit de doeken deed in een column voor de New York Times werd zijn blog direct verwijderd.

Net zoals de Nobelprijs winnaar Liu Xiaobo's uitspraak “the Internet is God’s gift to the Chinese people", is Kristof van mening dat internet de motor zal zijn voor verandering in China (NYT).