Start je eigen superschool

Valerie Schulte Nordholt ,

Niet alleen Rotterdam, maar ook andere steden in Nederland kunnen een superschool gebruiken. Hoe maak je van een gewone school een ‘superschool’?

In Rotterdam Charlois staat een superschool, maar ook de Bijlmer en de Schilderswijk zouden zo'n school kunnen gebruiken. Hoe zet je zelf een superschool op? En hoe zit het met wetgeving? Een handreiking in tien stappen voor het beginnen van een superschool volgens het model van Eric van 't Zelfde.

1. Ontwikkel een visie
Met een sterke visie is het duidelijk waar de school voor staat en naar welk doel wordt toegewerkt. Zo heeft de superschool de ambitie om de beste school van Rotterdam te worden. Dat willen ze bereiken door resultaten, kwaliteit en klantvriendelijkheid.

2. Voeg peuterschool, basisschool en voortgezet onderwijs samen
Kinderen worden gevormd vanaf de peuterschool. Daarom wil Van ’t Zelfde een campus creëren waar onderwijs wordt aangeboden vanaf het tweede jaar. Peuter-, basis-  en middelbare school gaan samen onder één leiding en op problemen kan vroeg worden ingespeeld. In Nederland is samenvoegen ongebruikelijk, maar is er geen regelgeving waarin staat dat het niet kan.

3. Vind bevlogen docenten
Volgens Van ’t Zelfde is 80 % van het opzetten van een superschool het vinden van geschikte docenten die een goede kennis van hun vakgebied hebben. Van ’t Zelfde is dan ook streng in zijn keuze van docenten en aarzelt niet om ongeschikte docenten weg te sturen. Docenten zijn in zijn ogen universitair geschoolde specialisten, die dezelfde waardering en verantwoordelijkheid moeten krijgen als in het bedrijfsleven. Zonder hun inzet kunnen de ideeën van de directeur niet verwezenlijkt worden. Een geschikt docententeam is daarom van cruciaal belang voor een superschool.

4. Maak een speciaal lesplan
De overheid bepaalt wat de lesstof moet zijn, maar de school bepaalt hoe zij die lesstof aan hun leerlingen willen overbrengen. De superschool heeft een vaste lijst criteria ontwikkeld voor het verloop van ‘de Hugoles’. Zo moet de les een goede opbouw hebben, en moet de creativiteit en fantasie van leerlingen gestimuleerd worden (kijk op de site voor alle criteria).

5. Verruim de lestijden
Volgens de wet is er alleen een minimum aantal lesuren, geen maximum. De superschool heeft daarom zijn lestijden kunnen verruimen. Zo hebben de kinderen een goede leeromgeving, iets wat thuis vaak ontbreekt. Ook kunnen er op deze manier achterstanden worden ingehaald. Bijvoorbeeld in het vak Nederlands.

6. Buitenschoolse activiteiten als vast onderdeel van curriculum
Van ’t Zelfde en zijn docenten helpen de kinderen om naschoolse activiteiten zoals duiken en klimmen te ondernemen. Deze activiteiten moeten eigenlijk deel worden van het vaste curriculum vindt hij, omdat de kinderen thuis weinig kans hebben om dit soort activiteiten te ondernemen. Veel steun heeft hij aan zijn lerarenteam, die onbetaald overuren maken zodat leerlingen deze activiteiten kunnen volgen.

7. Vind steun
Er is niet alleen geld nodig voor buitenschoolse activiteiten, maar ook voor de verdere ontwikkeling van leerlingen. Zo probeert Van 't Zelfde om geld voor beurzen binnen te halen zodat leerlingen hun vervolgopleidingen kunnen betalen.

8. Wees streng
Er is één regel op de superschool: 'Je gedraagt je'. Van ’t Zelfde heeft zestig leerlingen van zijn school weggestuurd die dit niet deden. In de Nederlandse wet is het moeilijk om een leerling van school te sturen. Er moet vanwege de leerplichtwet altijd een andere school zijn die de leerling opvangt. Van ’t Zelfde is dan ook aangeklaagd voor het wegsturen van twee leerlingen. De rechter stelde hem uiteindelijk in het gelijk: hij mocht wel leerlingen wegsturen als die zich ernstig misdragen hadden.

9. Weet wie je leerlingen zijn
Het is belangrijk om een goed overzicht van de leerlingen te hebben, inclusief eventuele achterstanden en de thuissituatie. Zo kan het beste aan individuele behoeftes voldaan worden. De bedoeling is dat met een campus nog beter toezicht gehouden kan worden, doordat de school al vanaf het tweede levensjaar met de leerlingen en de ouders bekend is.

10. Belonen in plaats van straffen
Op de superschool wordt er met een beloningssysteem gewerkt in plaats van met een strafsysteem. Dat wil zeggen dat er beloningen zijn als leerlingen uitblinken. Zo is er afgelopen jaar bijvoorbeeld een buitenlandreis georganiseerd voor de twee best presterende leerlingen.