Ovt

Ovt

Presentatie: Paul van der Gaag 10.00-11.00: Kort aandacht voor de afsluiting van de dijk tussen het eiland Marken en het vaste land op 17 oktober 1957, nu precies 47 jaar geleden. Het was een primeur deze week: een Franco-veteraan en een voormalige republikein, zij aan zij tijdens de parade op de Spaanse nationale feestdag. Is nu - bijna dertig jaar na de dood van dictator Franco - de tijd van verzoening eindelijk aangebroken in Spanje? Daarover een gesprek met Spanje-correspondent Steven Adolf, Spanje-deskundige Hanneke Willemse (auteur van o.a. boek over de Spaanse burgeroorlog) , en tolk-vertaler Miguel Alonso. De column van de publicist Johan van Minnen Een gesprek met historicus Jona Lendering auteur van het onlangs verschenen boek ‘Alexander de Grote: De ondergang van het Perzische rijk’. 11.00-12.00: Tanneke Schoonheim over haar promotie over vrouwelijke persoonsnamen in Holland en Zeeland tot het jaar 1300. Een reportage over de tentoonstelling ‘Spaarstation dingenliefde’ in het Openluchtmuseum te Arnhem. Met journaliste Annegriet Wietsma , van wie de familiespullen, van vier generaties, te zien zijn op de tentoonstelling. ‘Ick Dien’ eigen land en volk. Met dit devies werden jonge mannen gedurende de bezettingsjaren 1940-1945 verplicht een halfjaar deel uit te maken van de Nederlandsche Arbeidsdienst (NAD). Eén van hen was Willem van Breen. Hij schreef nu een boek over deze NAD onder de titel ‘De Nederlandse Arbeidsdienst 1940-1945: Ontstaan, opkomst en ondergang’. Een gesprek met hem. Vanaf 11.25 Het Spoor terug: Onze jongens in Libanon, deel 1 van een tweeluik Van 1979 tot 1985 verbleven 8500 Nederlandse militairen als onderdeel van de Vredesmissie van de Verenigde Naties in Libanon. Toen nog zonder enige ervaring met de opdracht de strijdende partijen, o.a. het Israëlische leger, de PLO en de Christelijke milities van majoor Hadad uit elkaar te halen. Het vakantieleger werd het Nederlandse bataljon genoemd. Zes maanden vakantie met scherfvest en zwaarbewapend in een verwoest en onherbergzaam gebied. Dit zijn de verhalen van de jonge dienstplichtigen die over het algemeen vrijwillig tekenden en hun beroepscommandanten. Samenstelling: Michal Citroen, mmv Teun van de Keuken. INFO: ‘Spanje achter de schermen: de feestelijke herrijzenis van een democratie’ - Steven Adolf, uitg. Prometheus, isbn 90 446 0560 7 'Zestig jaar Spaanse revolutie 1936-1996 : het Spaanse anarchisme en de ervaringen in Albalata de Cinca (Aragon)' - Rudolf de Jong, Hanneke Willemse, uitg. Rode Emma/De vrije socialist, isbn 90-73249-15-5 (1996) 'De onvoltooide revolutie : burgeroorlog in een Spaans dorp' - Hanneke Willemse, uitg. SUA, isbn 90-6222-138-6 (1986) 'Gedeeld verleden : herinneringen van anarcho-syndicalisten aan Albalate de Cinca, 1928-1938' - Hanneke Willemse, uitg. UvA, isbn 90-73941-13-X (1996) ‘Alexander de grote: De ondergang van het Perzische rijk’ – Jona Lendering, uitg. Athenaeum-Polak & van Gennep, isbn 90 253 3144 0 ‘De Nederlandse Arbeidsdienst 1940-1945: Ontstaan, opkomst en ondergang’ - Willem van Breen, uitg. Walburgpers, isbn 90 5730 324 8 Promotie ‘Vrouwelijke persoonsnamen in Holland en Zeeland tot 1300’ – Tanneke Schoonheim, Universiteit van Leiden Tentoonstelling ‘Spaarstation Dingenliefde’- Openluchtmuseum, Arnhem

Fragmenten

Klik hier voor alle fragmenten van deze uitzending

Afsluiting dijk tussen eiland Marken en vasteland 1957

vanaf 00:04:45

Kort aandacht voor de afsluiting van de dijk tussen het eiland Marken en het vasteland op 17 oktober 1957, nu precies 47 jaar geleden. Vooral voor de vele forensen in Marken was de verbinding met de wal een enorme verbetering. Paul van der Gaag spreekt met Geertje de Waardt, die aanwezig was bij het dichten van de dijk.

Alexander de Grote: De ondergang van het Perzische rijk

vanaf 00:09:18

Alexander de Grote veroverde ruim 2300 jaar geleden een enorm rijk, waaronder de wereldmacht Perzie. Het advies om te stoppen met zijn veldtochten negeerde hij. Zijn leven is een aaneenschakeling van bloedige taferelen tot zijn plotselinge dood in 323 v. Chr. Door het gebrek aan bronnen is het lastig een geheel betrouwbare biografie van deze grote veroveraar te reconstrueren. In hoeverre klopt het beeld dat van Alexander de Grote bestaat? Wim Berkelaar spreekt met historicus Jona Lendering, auteur van het boek ‘Alexander de Grote: De ondergang van het Perzische rijk’.

Column van Johan van Minnen: Valkuilen voor correspondenten

vanaf 00:28:01

Van Minnen over zijn correspondentschap in Bonn, de toenmalige hoofdstad van West-Duitsland, tijdens de Koude Oorlog. Over hoe de Oost-Duitse geheime dienst Van Minnen van een dossier over een het nazi-verleden van een collega-correspondent voorzag. En over de soms komische afluisterpraktijken.

Spanje en de verwerking van de Spaanse burgeroorlog

vanaf 00:32:32

Het was een primeur deze week: een Franco-veteraan en een voormalige republikein, zij aan zij tijdens de parade op de Spaanse nationale feestdag. Is nu, bijna dertig jaar na de dood van dictator Franco, de tijd van verzoening eindelijk aangebroken in Spanje? Of zijn de wonden van de bloedige burgeroorlog die van 1936 tot 1939 plaatsvond en de daarop volgende dictatuur nog niet voldoende geheeld? Paul van der Gaag spreekt met Spanje-correspondent Steven Adolf, Spanje-deskundige Hanneke Willemse (auteur van o.a. boek over de Spaanse burgeroorlog), en tolk-vertaler Miguel Alonso.

Vrouwelijke persoonsnamen in Holland en Zeeland tot 1300

vanaf 01:04:23

In de 7de tot begin 11de eeuw kregen vrouwen voornamelijk Germaanse namen als Hartmoed en Adelburg . Daarna werden christelijke namen populair, een mode die kwam overwaaien uit Vlaanderen en Brabant. Oorzaak was de invoering van de heiligenkalender, waardoor de heiligen zo belangrijk werden dat mensen hun kinderen er naar vernoemden. Het percentage Germaanse namen nam daarna af, maar bleef op een gegeven moment op een constant niveau. Paul van der Gaag spreekt met Tanneke Schoonheim, auteur van het proefschrift ‘Vrouwelijke persoonsnamen in Holland en Zeeland tot 1300’.

Het verzamelen: spaarstation dingenliefde

vanaf 01:09:29

Sommige mensen hebben veel moeite om dingen weg te gooien. Op deze wijze kan een indrukwekkende verzameling spullen ontstaan. Zo geschiedde dat ook in het ouderlijke huis van filmmaakster Annegriet Wietsema, aangezien haar moeder niet in staat was om dingen weg te doen. Het openluchtmuseum in Arnhem gebruikte de boedel van de familie Wietsma om een tentoonstelling over verzamelen samen te stellen. Reportage van Mathijs Deen.

De Nederlandse Arbeidsdienst 1940-1945

vanaf 01:16:03

'Ick Dien' eigen land en volk. Met dit devies werden jonge mannen gedurende de bezettingsjaren 1940-1945 verplicht een halfjaar deel uit te maken van de Nederlandsche Arbeidsdienst (NAD). Velen van hen waren oud-militairen, het werk was in Nederland. Ze werkten in tegenstelling tot de Arbeidseinsatz niet in de Duitse (oorlogs)industrie. De Duitsers wilden wel in de NAD proberen medestrijders voor hun leger te rekruteren. Ook Willem van Breen zat bij de NAD. Hij schreef een boek over de NAD onder de titel ‘De Nederlandse Arbeidsdienst 1940-1945: Ontstaan, opkomst en ondergang’. Een nuttige aanvulling op de Nederlandse geschiedenis in WO II, aangezien historici het onderwerp tot nu toe links lieten liggen. Interview van Paul van der Gaag.

Het Spoor terug: Onze jongens in Libanon: deel 1

vanaf 01:25:00

Van 1979 tot 1985 verbleven 8.500 Nederlandse militairen als onderdeel van de Vredesmissie van de Verenigde Naties in Libanon. Toen nog zonder enige ervaring met de opdracht de strijdende partijen, o.a. het Israëlische leger, de PLO en de Christelijke milities van majoor Hadad uit elkaar te halen. Het vakantieleger werd het Nederlandse bataljon genoemd. Zes maanden vakantie met scherfvest en zwaarbewapend in een verwoest en onherbergzaam gebied. Dit zijn de verhalen van de jonge dienstplichtigen die over het algemeen vrijwillig tekenden en hun beroepscommandanten. Samenstelling: Michal Citroen, m.m.v. Teun van de Keuken.