Ovt

Ovt

Presentatie: Annelies van der Goot 10.00 -11.00: Het verloren gewaande schilderij ‘De nieuwe mens’ van Henry van de Velde dat in 1933 opdracht van NSB-leider Anton Mussert werd gemaakt is teruggevonden. De historicus Erik Somers van het NIOD over dit schilderij. Deze week was er een hoop politieke commotie over de uitspraken van minister-president Balkenende over de satire over het Koningshuis. Pieter van Wissing promoveert binnenkort op politieke satire in de 18e eeuw. Een gesprek met hem over zijn boek ‘Stokebrand Janus 1787: Opkomst en ondergang van een achttiende-eeuws satirisch politiek-literair weekblad’ De column van de publicist Johan van Minnen Deze week verschijnt het eerste van de vier delen tellende politieke biografie van Willem Drees: ‘Willem Drees 1886-1988: Gedreven en behoedzaam: De jaren 1940-1948’. Een gesprek met de biograaf Hans Daalder en met de kleinzoon van Drees de theoloog en natuurkundige Willem B. Drees 11.00-12.00: Een in memoriam voor de vorige week overleden historicus Ernst Kossmann. Een reportage over het 50 jarig bestaan van de ‘Gouden boekjes’ dat wordt gevierd met een expositie in het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen. De Nederlander Brijnen van Houten, ook bekend onder de naam ‘The Cat’, zat tientallen jaren in de spionage. Hij werkte voor de geheime diensten GS III (Nederlands) en MI5 (Brits) en had als taken het in de gaten houden van de Duitse keizer in Doorn en prins Bernhard in Londen en op zijn reizen. Vanaf 11.25 Het Spoor terug: De jonkers van Breda Een 3-delige serie over de opleiding tot officier op de Koninklijke Militaire Academie Aflevering 1 In de jaren dertig van de vorige eeuw - de jaren waarin "geen man geen cent" diep geworteld zat in de Nederlandse samenleving en het aanzien van de militair niet bijster hoog was - kende de Koninklijke Militaire Academie in Breda twee soorten cadetten: de cadet Koninklijke Landmacht voor de verdediging van het vaderland en de KNIL-cadet, voor de ordehandhaving in Nederlands Indië. De jongelieden in opleiding leerden naast militaire theorie op het kasteel ook de waarden en normen van de officier kennen, een esprit de corps waarin saamhorigheid en loyaliteit het allerhoogste was. Tijdens de mobilisatie van 1939 en de meidagen van 1940 moesten zij het geleerde in praktijk brengen Samenstelling: Gerard Leenders INFO: -‘Stokebrand Janus 1787: Opkomst en ondergang van een achttiende-eeuws satirisch politiek-literair weekblad’- Pieter van Wissing, uitg. Vantilt, isbn 90 75697 99 6 -‘Willem Drees 1886-1988: Gedreven en behoedzaam: De jaren 1940-1948’ – Hans Daalder, uitg. Balans, isbn 90 5018 615 7 'Collectie Drees', kleine expositie Rijksmusuem, Amsterdam Jaarlijkse Drees-lezing over de symbolische samenleving door prof.dr. M. Elchardus, 20 november 2003 worden gehouden in de Evangelisch-Lutherse Kerk, Lutherse Burgwal 7 te Den Haag, Stichting Willem Drees-lezing, telefoon / fax 070-3630429. -'De zeven levens van The Cat. Een halve eeuw contraspionage in oorlogs- en vredestijd', J.G. Kikkert, uitg. Aspekt, isbn 90-5911-167-2 -Tentoonstelling ’50 Jaar Gouden boekjes in Nederland’- Zuiderzeemuseum, Enkhuizen v.a. 21/11. Gouden Boekjes, uitg. Rubinstein -‘V=Viktorie-Oorlogsaffiches 1940-1945’ – René Kok & Erik Somers, uitg. Waanders

Fragmenten

Klik hier voor alle fragmenten van deze uitzending

Groot schilderij uit bezit Anton Mussert teruggevonden

vanaf 00:04:57

Het verloren gewaande en door het fascisme geïnspireerde schilderij ‘De nieuwe mens’ van Henry van de Velde, dat in 1933 opdracht van NSB-leider Anton Mussert werd gemaakt, is teruggevonden. De historicus Erik Somers van het NIOD over dit schilderij en de schilder, die lange tijd lid van de NSB was. Wat moet er gebeuren met dit schilderij? Komt het misschien zelfs in het Rijksmueum? Interview van Annelies van der Goot.

Satirisch blad Stokebrand Janus in 1787

vanaf 00:12:54

In de jaren tachtig van de 18de eeuw stonden in Nederland patriotten en orangisten tegenover elkaar. Het satirische blad ‘Stokebrand Janus’, dat minder dan een jaar bestond, nam de stadhouder (de Oranjes) en zijn regenten op de hak. Maar ook de ‘slappe’ besluitloze patriotten riepen hoon op. Pieter van Wissing promoveert binnenkort op politieke satire in de 18e eeuw. Annelies van der Goot spreekt met hem over zijn boek ‘Stokebrand Janus 1787: Opkomst en ondergang van een achttiende-eeuws satirisch politiek-literair weekblad’. Wat betekenen de schijnbaar in code geschreven berichten in ‘Janus’?

Column van Johan van Minnen: Tempelhof

vanaf 00:29:01

Tempelhof gaat dicht, het bekende Berlijnse vliegveld. In 1923 gebouwd, in 1936 onder Hitler flink uitgebreid en in 1948, aan het begin van de Koude Oorlog, het symbool tegen de 'Russische blokkade'. Het was ook de toegang voor correspondenten uit Bonn, die de voormalige hoofdstad bezochten. Volgens Van Minnen was politiek cabaret er in de jaren zestig van hoog niveau, zowel in Oost- als West-Berlijn.

De politieke biografie van Willem Drees

vanaf 00:34:05

Willem Drees was in de jaren na de Tweede Wereldoorlog de belangrijkste politicus van Nederland. De bedachtzame 'vadertje Drees' voerde daarnaast de befaamde 'Noodwet Ouderdomsvoorziening' in. In de oorlog zat hij een tijd in kamp Buchenwald. Jos Palm spreekt met de biograaf Hans Daalder en met de kleinzoon van Drees de theoloog en natuurkundige Willem B. Drees. Daalder publiceerde het eerste deel van een vierdelige politieke biografie, die de periode 1940-1948 bestrijkt. Ook over hoe Drees privé in de familiekring was. 'Willem Drees 1886-1988: Gedreven en behoedzaam: De jaren 1940-1948' door Hans Daalder

In memoriam Ernst Kossmann: historicus uit Groningen

vanaf 01:05:23

Ernst Kossmann, veelal geroemd als ‘de laatste grote historicus’, overleed op 7 november. Hij was 3 jaar geleden te gast in OVT en legde daarin aan Jos Palm uit, wat hij zo mooi vond aan ‘Il Moderato’ van Handel. Dat is een ‘lofzang op de middelmaat’.

Tentoonstelling over de Gouden Boekjes

vanaf 01:10:34

‘Wim is weg’, ‘De gele taxi’, ‘De vijf brandweermannetjes’, ‘Meneer de hond’. Het is maar een kleine selectie uit de grote hoeveelheid titels van de ‘Gouden Boekjes’, waar vele generaties kinderen mee zijn opgevoed. De ‘boekjes’ kwamen uit Amerika, dat in de jaren veertig en vijftig van de 20ste eeuw een gouden tijd op het gebied van educatief verantwoorde prentenboeken doormaakte. Ze moesten over de wereld gaan, waarin de kinderen opgroeien. De boekjes werden in Nederland bewerkt door Annie M.G. Schmidt en Han Hoekstra. Mattijs Deen ging op reportage naar het Zuiderzee Museum, waar hij werd rondgeleid door Ad Geerdink, samensteller van de tentoonstelling.

The Cat: 50 jaar spionage in Nederlandse en Britse dienst

vanaf 01:17:42

De Nederlander Brijnen van Houten, ook bekend onder de naam ‘The cat’, zat tientallen jaren in de spionage. Hij werkte voor de geheime diensten GS III (Nederlands) en MI5 (Brits) en had als taken het in de gaten houden van de Duitse keizer in Doorn en prins Bernhard in Londen en op zijn reizen. Voor de oorlog heette hij Brijnen, tijdens de oorlog ‘stierf’ Brijnen zogenaamd en werd hij Van Houten. Na de oorlog noemde hij zich Brijnen van Houten. Hij was in die tijd voornamelijk werkzaam als journalist. Annelies van der Goot spreekt met J.G. Kikkert, die door Brijnen van Houten ingesproken banden tot een boek bewerkte. 'De zeven levens van The Cat. Een halve eeuw contraspionage in oorlogs- en vredestijd' door J.G. Kikkert

Het Spoor terug: De jonkers van Breda: deel 1

vanaf 01:25:56

Eerste aflevering van een 3-delige serie over de opleiding tot officier op de Koninklijke Militaire Academie. In de jaren dertig van de vorige eeuw kende de Koninklijke Militaire Academie in Breda twee soorten cadetten: de cadet Koninklijke Landmacht voor de verdediging van het vaderland en de KNIL-cadet, voor de ordehandhaving in Nederlands-Indië. De jongelieden in opleiding leerden naast militaire theorie op het kasteel ook de waarden en normen van de officier kennen, een esprit de corps waarin saamhorigheid en loyaliteit het allerhoogste was. Tijdens de mobilisatie van 1939 en de meidagen van 1940 moesten zij het geleerde in praktijk brengen. Samenstelling: Gerard Leenders.