C.J. Lammers

Vreemde overheersing

C.J. Lammers

Vreemde overheersing

Een gesprek met C.J. Lammers over zijn onlangs verschenen boek Vreemde Overheersing, Bezetten en bezetting in sociologisch perspectief. Daarin onderzoekt hij hoe een bezetter een bezetting organiseert en welke machtsmiddelen een bezetter kan gebruiken.

Hoe kun je het best een land bezetten? In Boeken&cetera praat Wim Brands met Prof. dr C.J. Lammers, de auteur van Vreemde overheersing, over bezetters en collaborateurs. Wie wil slagen in de bezetting van een land kan er maar beter voor zorgen zoveel mogelijk collaborateurs te werven. De Duitsers voldeden in Nederland na mei 1940 aanvankelijk redelijk aan deze eis.

Maar weinig landen hebben zo'n handige stijl van bezetten aangenomen als de Nederlanders. Hoewel we onszelf veeleer als slachtoffer zien, heeft Nederland een lange traditie in het bezetten van andere landen. Daarbij werd geprobeerd de bestaande machtsverhoudingen zoveel mogelijk in tact te laten en genoeg 'lokmiddelen' te bieden. Zo kregen onlangs de Nederlandse militairen nog als opdracht voor de missie in Afghanistan 'zwaai en lach' mee, in de hoop dat ze door de lokale bevolking niet al te zeer als bezettingsmacht gezien zouden worden. De Amerikanen, die op een minder lange (koloniale) traditie kunnen buigen, houden er eerder een 'lik op stuk'-mentaliteit op na. 'Het wordt de hoogste tijd dat meer sociologen het Pentagon binnenwandelen', aldus de heer Lammers.

C.J. LAMMERS is emeritus-hoogleraar organisatiesociologie aan de Universiteit Leiden en houdt zich bezig met de studie van de organisatie van bezettingen in verleden en heden.

Boeken &cetera wordt gemaakt door de VPRO in samenwerking met NRC Handelsblad.

Presentatie: Wim Brands
Redactie: Wim Brands, Peter de Bruijn, Carine Eijsbouts, Toef Jaeger, Saskia van Schaik
Productie: Maartje van der Sande
Regie: Ellen Jens