Kunnen wij de mens achter de daad zien?

Een cel met gesloten deuren en een vrouw op een stoel.

Geestelijk verzorgers Jacob en Omar begeleiden mannen die vastzitten voor zware misdaden; van zedendelicten tot moord en terrorisme. Hoe blijf je de mens zien in iemand die het ondenkbare heeft gedaan, zonder jezelf daarbij te verliezen? Vonnis onderzoekt hoe oordeel en menselijkheid zich tot elkaar verhouden binnen een systeem dat draait om straf.

zondag 12 april, 22.40 uur, VPRO, NPO 2

In de gesloten wereld van een penitentiaire inrichting waarin hiërarchie, reputatie en masculiene codes dominant zijn, creëren humanist Jacob en imam Omar een ruimte waarin kwetsbaarheid en reflectie mogelijk worden. In individuele gesprekken en groepsbijeenkomsten worden vragen gesteld die zelden hardop klinken binnen gevangenismuren: Wat is schuld? Kun je verantwoordelijkheid nemen zonder jezelf volledig te reduceren tot je daad? Bestaat vergeving, en zo ja, voor wie en door wie?

Jacob en Omar vertegenwoordigen verschillende levensbeschouwelijke tradities, maar vinden elkaar in hun zoektocht naar menselijkheid voorbij het oordeel. In Vonnis staat het perspectief van Jacob centraal. Terwijl hij mannen begeleidt die worstelen met schuld, eenzaamheid, schaamte en verantwoordelijkheid, tekent zich een parallel af tussen hun verhalen en zijn eigen leven buiten de gevangenismuren.

Filmmaker Zorba Huisman betreedt de harde, gesloten wereld van een gevangenis zet met beeld en geluid een indringende zintuigelijke vertaling van deze ervaring neer. Kan een mens meer zijn dan zijn daad? 

Geloof speelde een rol in de breedste zin van het woord: het geloof in verandering, in verantwoordelijkheid en in een tweede kans. Als maker, maar ook als jonge vrouw, bevond ik mij in een wereld waarin kwetsbaarheid niet vanzelfsprekend is. Mijn aanwezigheid werkte soms ontregelend, maar creëerde ook openingen. Luisteren zonder direct oordeel bleek een vorm van radicale aandacht die de meest waardevolle momenten mogelijk maakte.

- filmmaker Zorba Huisman -

Over de maker

Theatermaker, regisseur en filmmaker Zorba Huisman (1996) studeerde in 2021 af aan de regie-opleiding van de Toneelacademie Maastricht. Ze regisseerde bij Toneelgroep Maastricht en Internationaal Theater Amsterdam. Ze maakte de documentaires Claiming to be the Original (2018), Zusters (2023) en Brieven aan de Hemel (2020, nominatie beste korte documentaire Limburg Film Festival 2021). Zorba laat zich inspireren door klassieke verhalen, makers en schrijvers, maar benadert die altijd vanuit haar persoonlijk perspectief: dat van een jonge vrouw in een roerige tijd waarin angsten, verlangens en maatschappelijke eisen samenkomen.

Vonnis, zondag 12 april, 22.40 uur, VPRO, NPO 2

npodoc.nl/vonnis


Download afbeelding