Meisjes van de Goede Herder - het vervolg - wat speelde zich af achter de kloostermuren?
In 2024 zond de VPRO de documentaireserie Meisjes van de Goede Herder uit, die veel losmaakte. Nieuwe getuigenissen en brieven vormen het vertrekpunt voor dit tweede seizoen, waarin de verborgen geschiedenis van de kloosters verder wordt blootgelegd. Vrouwen vertellen voor het eerst over seksueel misbruik en abortussen achter de kloostermuren. In de vorige serie ontdekte de VPRO een vergeten begraafplaats van de Goede Herder in Almelo. Wie lagen daar? En ook in Zoeterwoude blijken nog steeds stoffelijke resten te liggen van meisjes en vrouwen. Ondertussen strijden Lies, Joke en Roos samen met advocaat Liesbeth Zegveld en zestien andere vrouwen in hoger beroep voor erkenning van de misstanden bij de Goede Herder.
vanaf woensdag 7 oktober, 20.25 uur, VPRO, NPO 2, NPO Start en npodoc.nl
Documentairemaker en regisseur Britta Hosman: Na de eerste serie kregen we veel post; een generatie vrouwen die tot nu toe had gezwegen, is gaan praten. Hun geschiedenis was weggestopt. Researcher Dore van Duivenbode en ik zijn dieper gaan graven en ontdekten een parallelle wereld van kloosters en instellingen, voorlopers van de huidige hulpverlening, met geheel eigen regels en wetten. Een katholiek spinnenweb waarin meisjes terechtkwamen. Ze hadden niets meer over zichzelf te zeggen. Het is een verhaal over vrouwenrechten, of beter: het complete gebrek daaraan. Onvoorstelbaar dat vrouwen zo werden uitgebuit, slechts vijftig jaar geleden, hier in Nederland.
Net als in het eerste seizoen volgen we Lies, Roos en Joke, drie oud-meisjes van de Goede Herder-kloosters, in hun voortdurende strijd om zichtbaar te maken wat zich achter de kloostermuren heeft afgespeeld. Tot in de jaren zeventig werden kwetsbare jonge vrouwen in deze kloosters opgesloten onder slechte omstandigheden.
De zoektocht is nog lang niet voorbij. Hoe meer verhalen naar boven komen, hoe meer de vraag zich opdringt hoe deze geschiedenis zo lang onder de radar kon blijven. Wat is de rol van de samenleving en de overheid? Waarom werden de vrouwen jarenlang niet geloofd wanneer zij vertelden over wat zich in het klooster afspeelde? Hoe kon het gebeuren dat bijna honderd jaar lang jonge vrouwen gedwongen werden om te werken in naaiateliers en wasserijen?
In dit tweede seizoen komen nieuwe verhalen aan het licht over overleden meisjes, seksueel misbruik door nonnen en zwangere meisjes die in sommige gevallen naar artsen werden gebracht voor abortussen. Dat laatste was in strijd met de katholieke leer en op dat moment illegaal in Nederland, maar in het klooster golden kennelijk andere regels. Ondertussen probeert de congregatie de gevolgen te beperken. Want hoewel steeds meer vrouwen zich nu uitspreken, blijft veel van deze geschiedenis nog altijd onbekend. De waarheid ligt opgeborgen in gesloten archieven en in de herinneringen van overlevenden en hun familieleden.
Meisjes van de Goede Herder laat zien hoe de gevolgen van deze geschiedenis nog iedere dag voelbaar zijn. Door licht te werpen op deze recente vrouwenhistorie draagt de serie bij aan de actuele discussie over vrouwenrechten, die opnieuw onder druk staan.
De eerste twee afleveringen beleven hun première op zaterdag 26 september om 20.00 uur tijdens het Nederlands Film Festival in Kinepolis Jaarbeurs 3 in Utrecht.
Over de makers:
Britta Hosman
Regisseur Britta Hosman begon haar carrière bij de VPRO als maker en presentator bij het programma Waskracht. Daarna werkte ze als regisseur voor onder meer Tegenlicht en In Europa. Ze maakte verschillende documentaireseries, waaronder Het Duitsland van mijn moeder, Broers en zussen, Moja Polska, Gazeta, de Poolse krant onder vuur en Meisjes van de Goede Herder, die werd genomineerd voor een DDG Award. Momenteel werkt Britta naast het vervolg op Meisjes van de Goede Herder aan Berts koeienparadijs, een jeugdserie met Bibi Dumon Tak, en aan Lang en gelukkig, een serie voor NPO 1.
Dore van Duivenbode
Auteur en journalist Dore van Duivenbode beet zich vast in het archief om verborgen gegevens boven water te krijgen. Zij maakte voor de VPRO eerder de documentaireseries 'Moja Polska' en 'Gazeta, de Poolse krant onder vuur'. In 2019 won Van Duivenbode de Bob den Uyl-prijs voor haar boek Mijn Poolse huis, een reis- en familieverhaal waarin ze op zoek gaat naar het verleden van haar familie in Polen.
Meisjes van de Goede Herder - het vervolg, vanaf woensdag 7 oktober, 20.25 uur, VPRO, NPO 2, NPO Start en npodoc.nl
