God in de literatuur

Yasmin Wegman

In de tweede aflevering van Made in Europe staat kunst waarin God wordt vereerd of juist bespot centraal. Ook in de Nederlandse literatuur is religie een veelbesproken onderwerp.

1. Knielen op een bed violen

In Knielen op een bed violen keert Jan Siebelink terug naar zijn jeugd: hij groeide op in een streng protestants gezin. Om zijn gelovige vader beter te kunnen begrijpen schreef Siebelink dit boek. Hoofdpersoon Hans Sievez groeit op een protestants gezin. Na de dood van zijn moeder vertrekt Sievez van de Biblebelt naar Den Haag, maar keert later weer terug. Hij wordt opnieuw aangetrokken tot het geloof en wordt steeds extremistischer, ook al kost hem dit de band met zijn gezin. In een brief aan zijn uitgever vertelde Siebelink: 'Ik ben altijd bang geweest om het complete verhaal te vertellen.' 

2. Terug naar Oegstgeest

Ook Jan Wolkers keerde terug naar zijn jeugd in Terug naar Oegstgeest. Ook hij groeide op tussen gelovige ouders, maar ziet dat meer als een product van de tijdsgeest. Winkels verdwijnen en mensen gaan weg. Ook het geloof was voor hem iets dat er ooit was, maar nu niet meer is. En zo kan het geloof iets zijn wat je niet hoeft te aanbidden of te bespotten: soms is het er gewoon.

3. Het huis van de moskee

In Het huis van de moskee vertelt Kader Abdolah over een periode uit de Iraanse geschiedenis en hoe de islam door westerse invloeden veranderde in extremisme. Ook Kader Abdolah gebruikt zijn eigen leven in deze roman. Het personage Shabbal leeft met zijn familie al 800 jaar in vrede in Iran, maar dan verandert er iets en komt de hele samenleving onder druk te staan. Liefde wordt haat en een vredig geloof wordt radicaal...

4. De Bijbel voor ongelovigen

Guus Kuijer vond de Bijbel altijd al een leuk boek en vond het daarom jammer dat zo weinig mensen de Bijbel nog lezen. Daarom hervertelt hij verhalen uit de Bijbel; alles wat hij saai vond liet hij weg. Het verhaal van Jona in de walvis of Adam en Eva vertelt Guus Kuijer opnieuw door zijn eigen blik, en dus met wat meer grapjes.

 

5. Dit zijn de namen

In Dit zijn de namen van Tommy Wieringa gaan vluchtelingen opzoek naar een beter land, maar ze komen terecht in de Sovjet-Unie. Daar wordt Pontus Beg op de zaak gezet: wie zijn de vluchtelingen? Enerzijds is Dit zijn de namen een verhaal over migratie, anderzijds gaat het over religie. Pontus Beg ontdekt namelijk tijdens zijn zoektocht naar de migranten ook iets over zijn eigen afkomst. Hij begint een zoektocht naar zijn geloof.

6. Dorsvloer vol confetti

Weer een autobiografisch boek en wel van Franca Treur: in Dorsvloer vol confetti groeit de jonge Katelijne Minderhoud op in een reformatorische boerenfamilie. Als meisje wil ze graag dingen doen die haar broers wel mogen, maar zij is − net als haar moeder − aangewezen op huishoudelijke taken. Katelijne is constant bang voor God. Toch schetst Franca Treur vooral hoe een gereformeerd gezin leeft: ze oordeelt nergens, precies wat Jan Siebelink ook doet in Knielen op een bed violen