'Het naakt in mijn film functioneert, omdat het niet functioneel is'

Tim Mielants over zijn tragikomedie De Patrick

, GERHARD BUSCH

Een van de leukste Nederlandstalige films dit jaar komt uit België. Hij heet De Patrick en speelt zich af op een nudistencamping in de Ardennen.

De nudistencamping in De Patrick wordt gerund door de Patrick uit de titel en zijn vader. Patrick is een grote, vriendelijke reus, die sociaal niet erg handig is en ondanks zijn 39 jaar nog bij zijn ouders woont. Het interesseert hem overigens niets wat anderen van hem denken, zolang hij in zijn schuur maar kan werken aan de prachtige houten stoelen die hij aan het ontwerpen is. Maar dan gaat zijn vader dood, en raakt hij ook nog zijn favoriete hamer kwijt.

Regisseur van deze tragikomedie is Tim Mielants (1979), die eerder afleveringen maakte voor prestigieuze series als Peaky Blinders, The Terror en LegionDe Patrick is zijn filmdebuut, en samen met Benjamin Sprengers schreef hij ook het scenario.

Ik las dat De Patrick voor u begon op een nudistencamping in de Pyreneeën in 1985. U was toen zes jaar oud. Wat zag u daar dat zo veel indruk maakte dat het de setting moest worden van uw eerste speelfilm?
Mielants: ‘Het was meer de nostalgie van de jeugdherinneringen. De subjectieve beleving van vroeger zoals we die allemaal hebben. De kleur is een beetje anders, de sfeer is anders, maar bepaalde beelden van toen blijven terugkomen. Het smeren van een boterham met confiture, bijvoorbeeld, of het stilzwijgend samen soep eten, en de fluorescerend rode caravanverlichting.’

Dus niet al die blote mensen om u heen?
‘Blote mensen waren daar wel, maar die staan niet in mijn geheugen gegrift. Ik was eigenlijk niet zo geïnteresseerd in dat naakt, maar als ik er geen nudistencamping van had gemaakt zou dat als verraad aan mijn eigen jeugdherinneringen hebben gevoeld.’

Ze zijn in De Patrick dus alleen maar naakt, omdat ze daar op die camping in de Pyreneeën toevallig ook naakt waren?
‘Nou ja. Niet helemaal. Ik ben altijd al wel geïnteresseerd geweest in de niet-seksuele context van naakt. Op de filmschool maakte ik al filmpjes waarin iemand – spiernaakt – de technische werking van een ijskast uitlegde, of van een automotor. In de geschiedenis heeft naakt verschillende functies gehad. Het was religieus, symbolisch, maar tegenwoordig zien we naakt alleen nog maar in een seksuele context. Ik denk dat het naakt in mijn film functioneert, juist omdat het niet functioneel is. Omdat ik er niets mee probeer te doen. Ik heb het gedraaid zoals ik een kostuumfilm zou draaien. Door het niet belangrijk te vinden, kreeg het iets vanzelfsprekends.’

'Mijn belangrijkste regieaanwijzing was: speel dit alsof het een Holocaustdrama is'

Tim Mielants

Kevin Janssens in De Patrick

Centrale figuur in de film is Patrick. Een nogal in zichzelf gekeerde figuur voor wie je toch sympathie voelt. Hoe kreeg u hem sympathiek?
‘Als je iemand in een film hebt die iets heel graag wil, dan ga je als kijker met hem meeleven. En je ziet ook wel dat hij gevoelig is. Al is hij sociaal een beetje teruggetrokken.’

Ik dacht nog even dat hij autistisch was…
‘Maar dat is hij absoluut niet. Hij is iemand die we allemaal wel kennen. Heel gevoelig en tegelijk teruggetrokken. Veel mensen voelen zich ongemakkelijk bij die mensen en plakken daar dan al snel het etiket autistisch op. Maar het maakt Patrick weinig uit dat zijn hamer weg is, totdat zijn vader overlijdt. En dan wordt het terugvinden van die hamer ineens een obsessie.’

Was u nog bezorgd dat zijn zoektocht naar de hamer te grappig zou worden?
‘Zeker. Mijn belangrijkste regieaanwijzing was: speel dit alsof het een Holocaustdrama is. Het had allemaal veel harder de grappige kant op kunnen gaan, maar daar probeerde ik me op deze manier tegen te beschermen.’

Hij is in deze film dan misschien geen actieheld, er zit wel een heftige actiescène in. Waarin Patrick het opneemt tegen de Nederlandse campinggast Herman, die wordt gespeeld door Pierre Bokma. Is zoiets moeilijk te filmen, met al die loshangende delen?
‘Dat valt wel mee, maar ik maakte me bij dat titanengevecht wel zorgen over Pierre, want die is ondertussen tegen de zeventig [dat duurt nog even, Bokma is 63, red.]. En amai, wat wordt er met hem gesmeten. Maar al snel liet hij me weten dat ik me geen zorgen hoefde te maken. “Laat maar jongen, dat doe ik wel even.” En dat heeft ie gedaan.’

De Patrick draait vanaf 26 september in de Nederlandse bioscopen