One Night Stand: Jungle van Hetty de Kruijf

Hoop is nodig

, Diederik Samwel

Voor Jungle liet Hetty de Kruijf zich inspireren door de ambitie en het optimisme van een Syrische vluchteling in Calais.

Die dag was Hetty de Kruijf op weg naar Engeland om zoals elk jaar Kerst te vieren bij haar grootouders. Even leek het mis te gaan. De douanebeambte bij de Kanaaltunnel in de haven van Calais keek streng: haar paspoort bleek verlopen. Dan een hoofdknikje, ze kon doorrijden, deze keer zagen ze het door vingers. Hoe meer De Kruijf erover nadacht, hoe schrijnender ze het vond: ‘Ik werd gewoon doorgelaten, terwijl elke nacht tientallen vluchtelingen hun leven op het spel zetten door te proberen illegaal de oversteek te maken. Ze springen op een rijdende wagon of gaan onder een vrachtwagen hangen.’

Al eerder had ze zich afgevraagd hoe het toeging in het tentenkamp bij Calais, maar ditmaal raakte ze erdoor gegrepen. Nadat ze in 2015 de Filmacademie had afgerond met haar eindexamenfilm Nachtoord, gaf ze zich op als vrijwilliger in het kamp. Vergeefs. Omdat de vluchtelingencrisis tot een ‘hype’ was uitgegroeid na de wereldwijd verspreide foto van het Syrische jongetje op het Turkse strand, hadden ze er geen mensen meer nodig.

De Kruijf besloot toch te gaan, samen met cameraman Aziz Al-Dilaim en een vriendin die Syrisch sprak. Ze vond het overweldigend: ‘In West-Europa stap je zo de derde wereld in. De omstandigheden zijn erbarmelijk. Écht een jungle. Wc’s zijn niet meer dan gaten in de grond, ze hebben een paar kranen voor een paar duizend mensen. Hutjes van pallets en zeil. Toch hebben ze er hun eigen economie opgebouwd met een mini-civilisatie.’

Wat haar vooral opviel was de hartelijkheid waarmee ze werd ontvangen. De vluchtelingen wilden graag hun verhaal vertellen. Stuk voor stuk zagen ze Engeland als het beloofde land. Een van hen was Benyamin. Een ‘vrolijke, optimistische’ jongen, met maar één droom: als acteur doorbreken in Londen. ‘Naïef misschien, als je bedenkt hoe weinig kans hij had om het Kanaal over te steken. Maar ik zag hoe hij erin geloofde. En hoop is wat je nodig hebt.’

Ze hield een loodzwaar gevoel over aan de kennismaking. Benyamin, zijn tomeloze ambitie en ondanks alles positieve houding brachten De Kruijf op het idee een film te baseren op zijn verhaal: ‘Ik vóelde dat ik dat moest doen. Vanuit mijn verantwoordelijkheid als filmmaker kan ik iets proberen te doen voor de mensen die in deze situatie terecht zijn gekomen. Door waarachtige personen van ze maken met wie je je kunt identificeren en van wie je gaat houden. Zodat hun verhaal verder gaat dan de anonieme personen uit de nieuwsberichten.’

Vlak voor het tentenkamp in 2016 werd ontruimd, kon De Kruijf nog overzichtshots en scènes op locatie draaien. De rest van Jungle werd opgenomen op een afgelegen terrein in het Amsterdamse havengebied. Daar werd een minikamp nagebouwd, met een schooltje, tenten en een winkelstraat. De film ging in première op het Nederlands Filmfestival, waar de van oorsprong Syrische hoofdrolspelers Majd Mardo en George Tobal een Gouden Kalf ontvingen.

Inmiddels zit De Kruijf in de postproductie van een nieuwe, korte film: Nothing to Declare. Over drie vluchtelingen in een container. Die draaide ze met dezelfde crew, die bij gebrek aan budget gratis doorwerkte na de opnames voor Jungle. De cast bestaat uit onervaren acteurs die uit Syrië zijn gevlucht. De Kruijf weet nog niet hoe en waar de film wordt uitgebracht. Als het aan haar ligt in de bioscoop, als tweeluik met Jungle. Wie weet komen er vertoningen in het buitenland. Dan bestaat de kans dat de echte Benyamin de film te zien krijgt. Sinds hun kennismaking in het kamp heeft ze geen contact meer met hem gehad. ‘Misschien zit-ie nu in Engeland en staat hij op het podium.’

One Night Stand: Jungle is op vrijdag 10 november te zien op NPO 3, 21:20 - 22:10 uur.