Vechtersbaas

De Bankzitter: Foxcatcher

, Martin ten Broek

Dit weekend wordt Foxcatcher uitgezonden op tv, een film over de worstelsport, een edele kunst waarin het belang van de trainer, niet onderschat kan worden.

Om als sportheld het hoogste niveau te bereiken moet je talent hebben, atletisch vermogen, wilskracht én heb je verstandige adviezen van een goede trainer of coach nodig. Waarbij een coach iets anders, een stapje hoger schijnt te zijn dan een trainer. Een trainer let op de details, een coach ziet het grotere verhaal, de mens achter de sporter.

In sportfilms wemelt het van de trainers en coaches. Vooral in films over vechtsporten zijn ze extreem belangrijk, en vaak spiritueel onderlegd. In The Karate Kid is Mr. Miyagi duidelijk een coach, want al gedraagt hij zich aanvankelijk als trainer ('Wax on, wax off'), hij tilt zijn leerplan al snel naar een hoger niveau ('Balance is key. Balance good, karate good. Everything good.') In Rocky geeft trainer Mickey concrete aanwijzingen ('Keep hittin'em in the ribs ya see? Don't let that bastard breathe!'), maar hij zit er als coach naast met zijn levenslessen ('Women weaken legs!') want de Italian Stallion heeft uiteindelijk veel steun aan zijn Adrian.

In het amusante worsteldrama Win Win zijn de amateurcoaches theoretisch minder onderlegd dan hun zeer getalenteerde jonge pupil, maar als die hun zijn tactiek uitlegt nemen ze die, heel verstandig, over: 'Okay. So the move is "Whatever the fuck it takes." Let's go. Let's work on it.' Want ze snappen dat je sport ook te theoretisch kunt benaderen, natuurlijk. Daarom was worstelaar Nacho Libre ook zo pissig op zijn coach ('Those eggs were a lie, Steven. A LIE! They give me no eagle powers! They give me no nutrients!')


Een coach moet het dus niet te gek maken: gewoon handige tips geven over zwakke plekken van tegenstanders, wat voedings- en trainingsadviezen geven, het de sporter kortom zelf laten doen. Dat is te zien in Foxcatcher, waarin een oude trainer dingen zegt als 'What you wanna do is drive the knees together with your hip and your elbow, and drop your arm down or drop your chest.' Terwijl een nieuwe trainer dingen zegt als 'I want you to be champions in sport and winners in life. And also to be good citizens for America.'

Behalve over sporttheorie gaat Foxcatcher overigens indringend over intermenselijke relaties, wordt er geweldig gespeeld, is de film zeer fraai geschoten en gemonteerd, werd de film genomineerd voor vijf Oscars, is hij van de maker van topfilms als Capote en Moneyball, en net als die films gebaseerd op ware gebeurtenissen. Warm aanbevolen.