Club Lees las ‘De bewaring’

Het 29e boek van Club Lees is De Bewaring van Yael van der Wouden. De roman was een internationale hit. Het verhaal speelt zich af in het naoorlogse Overijssel. De prikkelbare Isabel woont alleen in haar ouderlijk huis, waar nog maar weinig herinnert nog aan de gruwelen van WOII. Als haar broer Louis de zoveelste vriendin aan haar wil voorstellen, ruikt ze onraad. In dit artikel blikken we terug op het boek en delen we een aantal van de mooiste, leukste en meest bijzondere reacties uit de leesclub.

Clublid Hanneke koost het boek uit, omdat het verhaal haar raakte en het opende haar ogen voor de nasleep van WOII. “In de geschiedenisles leerde ik dat na de bevrijding iedereen dolgelukkig was. Ik leerde weinig over de bizarre jaren daarna waarin zoveel getraumatiseerde mensen terugkeerden van de meest afschuwelijke plekken en vreselijk werden behandeld.”

Een thuis

Een grote rol in het boek speelt het huis waar Isabel woont. De nieuwe vriendin van haar broer blijkt een blijvertje en trekt zelfs tijdelijk bij haar in. Isabel beschermt het huis met haar leven. “Het huis is haar liefde, haar partner of vriend”, schrijft Hanneke in de kantlijn. Het doet lezers denken aan hun eigen relatie met de plekken waar ze hebben gewoond. “Het is mijn paradijsje”, zegt een lezer. Een andere lezer mist dat juist. “Ik verlang er wel echt naar om een "thuis" te hebben, dat echt van mij is. Hopelijk snel <3.” De grimmige woningmarkt zorgt ervoor dat veel lezers zich hierin herkennen.

Het huis heeft voor de twee vrouwen een grote betekenis. Gaandeweg het boek wordt duidelijk dat de Tweede Wereldoorlog daar een belangrijke rol in speelt. Voor veel lezers was dat een eye opener. Een lezer tipt het boek Het Bittere Kruid van Marga Minco, dat gaat over een joods gezin dat na de capitulatie terugkeert naar hun huis in Breda. Hanneke tipt het boek Door Niemand Verwacht van Michal Citroen.

“Elitaire zak”

Isabel is een complex personage en lezers vinden het geweldig om haar beter te leren kennen. Ze sluit zich af voor Eva. Wie is deze meid, wat moet ze met haar broer en wat wil ze toch van Isabel? En andersom vraag je je of waarom Isabel zo geobsedeerd is met haar spullen en waarom ze denkt dat alles verdwijnt?

Tijdens de meet-up komen wat theorieën over haar voorbij, onder meer dat lezers autistische kenmerken in haar gedrag teruglezen. Mahat vond Isabel in het begin een “elitaire zak”. Het viel hem op dat ze zo beschermend naar haar broer was, door Eva zo buiten de deur te willen houden.  Noah kon Isabel ook niet uitstaan in het begin, maar herkent het neurodivergente niet. Hij zocht een verklaring voor haar gedrag meer bij haar onderdrukte lesbische gevoelens. “Ik snap wel dat ze zo geworden is.”

Hanneke herkende zichzelf in Isabel. “In haar warsheid en botheid: de deur gewoon dichtsmijten”, vertelt ze tijdens de meet-up. “Ik dacht: je hebt gewoon heel veel pijn en het is allemaal onaanraakbaar. Ik heb ook twee broers. Ik zag ook wel iets liefs in haar en ik vond het ook heel mooi dat ze zich zo mee liet slepen door de liefde.”

Op naar de volgende

Het volgende boek is ‘Op een andere planeet kunnen ze me redden’ (uitgeverij Pluim 2025), uitgekozen door gastclublid Sophie Straat. Het is eerlijk, ontroerend, pijnlijk en poëtisch boek waarin dichter Lieke Marsman haar ziekte te lijf gaat en een pleidooi geeft om je op je leven te storten. Hoe zij zich niet heeft laten belemmeren door de kanker die haar lichaam verwoest, is een inspiratie. Eerder dit jaar is Lieke Marsman overleden, ze werd 35 jaar oud. Je kan het boek lezen van 10 augustus t/m 20 september in de gratis Club Lees-app!