steun vpro

Andere Tijden, zaterdag 13 mei, 21.25 u. NPO2

Per Magic Bus naar India

Afghanistan en India waren het Thailand van de jaren zestig en zeventig. Herinneringen aan de Hippy Trail.

Lokien de Bie,

Uitzending

Andere Tijden - zaterdag 13 mei, 21.25-22.00 uur NPO2

Een snel opkomend en even plotseling weer afnemend fenomeen uit de jaren zestig en zeventig was de grote stroom jongeren die vanuit West-Europa over land naar India en Nepal reisden. In navolging van Amerikaanse beat-poets als Allen Ginsberg en schrijver Jack Kerouac, met in hun kielzog de eerste hardcore hippies uit Californië, ondernamen vanaf 1967 (geïnspireerd door de ‘Summer of Love’ en het Indiase tripje van de Beatles) honderdduizenden jonge Europeanen de lange, ongewisse reis naar het oosten, internationaal bekend als de Hippie Trail. Op zoek naar vrijheid, nieuwe indrukken, innerlijke zelfontplooiing. En niet te vergeten: vrij verkrijgbare cannabis.

In tegenstelling tot vliegen was reizen over land goedkoop. Met een oude Kever of 2cv, liftend, met de trein of met de bus en overnachtend in goedkope hotels kon je voor weinig geld de 10.000 kilometer naar India afleggen. Tot aan Ankara lag er asfalt, daarna werd het grindweg. Vanaf Istanboel ging het via Iran (waar de sjah een gloednieuwe snelweg had laten aanleggen) naar de betonwegen in Afghanistan. In Zuid-Pakistan was er een zandweg en ook naar Kathmandu leidde een onverharde weg. Treinen reden in Turkije, Iran en India, bussen in Afghanistan en Pakistan.

Voor het kantoor van American Express in ‘magic’ Amsterdam, eind jaren zestig, ontstond een trefpunt van reizigers in het bezit van een eigen volkswagenbusje, die middels een bord met daarop: ‘Ik ga naar India, wie wil er mee’ betalende medereizigers zochten. De Engelsman Greg Williams zag daar wel brood in en zo ontstond de Magic Bus reisorganisatie, die – zonder eigen bussen – bemiddelde tussen vervoerzoekende en -aanbieder.

Omdat in literatuur en wetenschappelijk onderzoek weinig terug te vinden is over de Hippy Trail – met opschrijfboekje en fototoestel op reis gaan was behoorlijk ‘uit’ en burgerlijk –  moeten we het doen met veel vertelde herinneringen van toenmalige reizigers in Andere tijden. Hoewel de meesten van hen zich destijds geen echte hippie noemen, klopt het wél dat ‘iedereen’ lang haar had, steeds bonter gekleed ging naarmate de reis vorderde en dat niemand níet aan de waterpijp was geweest.

Een andere algemene herinnering is de sensatie bij aankomst in Afghanistan: de vriendelijke en gastvrije bevolking, de Lawrence of Arabia-sfeer, magisch land, paradijs, waar je de hasjiesj al net over de grens in overvloed kreeg aangeboden. In Nederland kon toen het in bezit hebben van een klein bonkje ‘Afghaan’ nog leiden tot gevangenisstraf.
Een toenmalige student rechten vertelt hoe hij had gezien dat de tien Afghaanse jassen waarmee twee medestudenten van de reis naar India terugkeerden, gretig aftrek vonden en binnen de kortste keren verkocht waren. Met z’n drieën reisden ze opnieuw naar Afghanistan en begonnen een import/exporthandel van de zeer naar schaap ruikende, fraai geborduurde jassen, die een tijdje erg goed liep.

In 1979 komt abrupt een einde aan het reizen over land naar Azië. In Iran ontketent Ayatollah Khomeini de islamitische revolutie, in Afghanistan vallen de Russen binnen en begint een bloedige burgeroorlog. Wie nog naar India wil, neemt voortaan het vliegtuig.