Wijnjewoude Energie Neutraal winnaar Plattelandspioniers

, Beeld: Stan Bouman | Tekst: Jan Douwe Krist

Frans Pool en Pieter de Kroon zijn met hun initiatief Wijnjewoude Energie Neutraal vandaag uitgeroepen tot dé VPRO Tegenlicht Plattelandspioniers.

Bij de Meet Up in Ulft presenteerden de vijf finalisten hun ideeën in een pitch aan de jury. De jury ziet in het platteland veel kansen en vooral ruimte voor de samenleving van de toekomst.

Jurylid Bettina Bock: 'Ik ben een optimist, ik zie de power van het platteland.' Daar is ook noodzaak voor: 'Als we zo doorgaan krijgen we een probleem. De stad kan niet voor altijd doorgroeien. De stad realiseert zich steeds meer dat ze het platteland nodig heeft: voedsel, energie, schone lucht, water... Op het platteland liggen heel veel kansen.'

Uit vijf uiteenlopende pitches koos de jury uiteindelijk Frans Pool en Pieter de Kroon met hun initiatief Wijnjewoude Energie Neutraal als dé VPRO Tegenlicht Plattelandspioniers.

De jury vond het lastig om uit de hele verschillende inzendingen een winnaar te kiezen. Jurylid Karel Smouters: 'Ik kan me heel goed een toekomst voorstellen waarin we op gedeelde erven wonen met een voedselbos in de tuin, en ons eten bij de Herenboeren halen. En als we daarna willen feesten met zijn allen naar de beachclub van Jeroen gaan.'

Uiteindelijk viel de keuze op Wijnjewoude Energie Neutraal omdat het de kracht van het platteland inzet vóór het platteland. En daarmee als klein dorp een voorbeeld geeft van hoe we om kunnen gaan met de grote uitdagingen van deze tijd.

Dit zijn de winnaars:

Frans Pool en Pieter de Kroon – Wijnjewoude Energie Neutraal

Frans Pool en Pieter de Kroon maken, samen met hun dorpsgenoten, Wijnjewoude energieneutraal in 2025. Niet alleen om de energietransitie te versnellen, maar ook om het dorp samen te brengen.

Pieter de Kroon: 'Frans is geïnspireerd door de Bijbel, ik zit al vijftig jaar bij het humanistisch verbond. Je hebt soms een splijting in het dorp, maar dit is een gezamenlijk doel.' Iedereen in het dorp draagt naar vermogen bij om de benodigde groene stroom op te wekken. En de boeren, zij zijn de belangrijkste energieproducent voor hun dorpsgenoten. Niet alleen met zon en wind, maar vooral ook met de gezamenlijke productie van groen gas uit koeienmest maken zij Wijnjewoude aardgasvrij.

De jury vond het een mooi voorbeeld van hoe een klein dorpje kan laten zien hoe we de grote uitdagingen van onze tijd aan kunnen pakken: 'Van het platteland, voor het platteland.'

bekijk profiel ►

Deze jury koos dé pioniers van het platteland

Op zaterdag 25 mei zullen de vijf finalisten hun idee aan onze vakjury én het publiek presenteren tijdens de speciale Meet Up in de DRU Cultuurfabriek in Ulft. We stellen de vakjury graag aan je voor. 

Dit waren de andere vier finalisten

Pieter Parmentier en Frank Leenen – Erfdelen

Naar verwachting stoppen de komende jaren duizenden boeren met hun bedrijf. Pieter Parmentier en Frank Leenen willen de leegstaande erven gebruiken voor hun concept Erfdelen: sociaal, duurzaam en kleinschalig wonen op voormalige boerenerven. Ruim 1500 belangstellenden hebben zich al gemeld voor hun concept; bijna de helft van hen is alleenstaand. 
De jury: 'In Zuid-Europa zie je dit soort initiatieven vaker, dus het is heel kansrijk.'

bekijk profiel ►

Geert van der Veer – Herenboeren

Van der Veer wil met zijn Herenboerderijen mensen weer verbinden met hun voedsel. Herenboerderijen zijn kleinschalige coöperatieve boerderijen in eigendom van tweehonderd mensen. Ze eten dat wat hun boer in loondienst op hun verzoek verbouwt. In Nederland werken al duizenden mensen aan dit nieuwe voedselsysteem omdat ze inzien dat dit is wat het Nederlandse buitengebied én veel boeren vooruit kan helpen. Ze eten wat hun boer in loondienst op hun verzoek verbouwt.

De jury vindt het 'heel mooi dat het consumenten medeproducenten maakt. Daar ga je ook gezonder van eten. Het biedt kansen aan mensen die boer willen worden maar geen grond kunnen kopen.'

bekijk profiel ►

Wouter van Eck - Voedselbosbouw

In Brabant bouwt Wouter van Eck het grootste voedselbos van Europa. Deze manier van voedselproductie heeft vele voordelen: de bodem verbetert, de natuur keert terug in lege velden en er hoeft geen gebruik gemaakt te worden van kunstmest, gif of extra water.

Van Eck: 'Afgelopen zomer was ons voedselbos het enige veld in de buurt die groen bleef.' De jury prees het vernieuwende karakter van het voedselbos.

bekijk profiel ►

Jeroen Schreurs – Winterswijk op de kaart

Jeroen Schreurs wil de stad naar de Achterhoek halen. Schreurs: 'De meeste van mijn vrienden gingen naar de stad, maar ik besloot in Winterswijk te blijven.'

Daarvoor wil hij de Achterhoek klaar maken voor zijn generatie, zodat de krimp tegengegaan wordt. Inmiddels heeft hij twee ondernemingscentra, drie escape rooms, verschillende festivals en een beachclub. Er wordt door deze pionier ook hard gewerkt aan een hotel en jongerenhuisvesting in een oude school in Winterswijk. De jury vond het een 'super voorbeeld van de leuke stijfkoppigheid van de Achterhoekers.'

bekijk profiel ►