steun vpro

Argos

Granaten voor Turkije

Argos

Granaten voor Turkije

De arrestatie van PKK-leider Öcalan vorige week leidde tot heftige Koerdische protestacties, onder andere in Den Haag. Nederland maakte onmiddellijk duidelijk geen stelling te nemen in het Turks-Koerdische conflict en er op geen enkele manier bij betrokken te zijn. Toch produceert een Nederlands bedrijf in Turkije granaten voor het Turkse leger. De Nederlandse regering verleende daarvoor recent nog een exportvergunning. Argos over een wel heel bijzondere Nederlands-Turkse connectie.

----------
Samenvatting:
Argos over de betrokkenheid van Nederland bij de strijd van Turkije tegen de Koerdische afscheidingsbeweging PKK. N.a.v. de arrestatie van de PKK-leider Öcalan in februari 1999 maakte de Nederlandse regering duidelijk geen stelling te nemen in het Turks-Koerdische conflict en er op geen enkele manier bij betrokken te zijn. Het Nederlandse bedrijf Eurometaal in Zaandam produceert echter sinds enkele jaren granaathulzen die in het bedrijf MKEK in de Turkse plaats Kirikkale worden verwerkt tot artilleriegranaten voor het Turkse leger. Deze productielijn is overgenomen van een Duitse fabriek in Liebenau, nadat deze hier een verbod voor kreeg opgelegd, dit ontdekte een actiegroep na inbraak bij Eurometaal in Zaandam.
De Nederlandse overheid gaf Eurometaal onlangs nog een exportvergunning voor de granaathulzen. Het is zeer waarschijnlijk dat de geproduceerde granaten worden gebruikt in de strijd tegen de Koerden. Op 3 juli 1997 ontplofte het munitiecomplex in Kirikkale, waarbij doden vielen en 200.000 mensen op de vlucht sloegen.
De oorzaak van de ontploffing is nooit opgehelderd, maar mogelijk gaat het om een sabotageactie van de PKK, wat een aanwijzing zou zijn dat de granaten inderdaad tegen de Koerden worden ingezet.
In deze aflevering onderzoekt Argos de betrokkenheid van het Nederlandse bedrijf, met toestemming van de overheid, bij de productie van zware artilleriegranaten.
Het programma bestaat voor een deel uit een herhaling van een uitzending van 'Argos' van 5-9-1997 en is aangevuld met vraaggesprekken met:
- Guido van Leemput, onderzoeker op het gebied van wapenexporten;
- Turkije-correspondente Jessica Lutz (telefonisch);
- Martin Broek, deskundige in wapenhandel;
- CDA-Kamerlid Van Ardenne;
- PvdA-Kamerlid Apostolou;
- D66-Kamerlid Hoekema.
De reportage bevat verder een nagespeeld gesprek met woordvoerder mevr. Weenink van Eurometaal Zaandam.
Het programma is geïllustreerd met eerdere geluidsfragmenten, waaronder twee fragmenten van het Radio 1-journaal, waarin correspondente Froukje Santing verslag doet van de ontploffing in de munitiefabriek in juli 1997, en van een aanval van het Turkse leger op Koerden op 14 mei 1997.