steun vpro

Boeken&cetera

Mark Heirman - Beschavingen botsen niet

Boeken&cetera

Mark Heirman - Beschavingen botsen niet

'Niet de Islam vormt de bedreiging voor het Westen, maar het Westen vormt een bedreiging voor de Islam. Wij zitten in Irak, niet andersom; de Russen zitten in Tsjetjenië, niet andersom. Hier in het Westen wordt het gevaar opgeklopt omdat we gebaat zijn bij een gemeenschappelijke vijand.' Dit zegt de Vlaamse politiekfilosoof Mark Heirman, tevens tekstschrijver van de Belgische premier Verhofstadt. In zijn twaalfde boek 'Beschavingen botsen niet' legt hij onder andere uit dat het essentieel is onderscheid te maken tussen beschavingen en cultuur. Het begrip cultuur heeft een te grote waarde gekregen ten opzichte van het begrip beschaving.

"Beschaving is in vrede samenleven..." aldus Heirman. Binnen een beschaving worden grenzen gesteld aan de hand van wetten. Aanpassing aan deze wetten van de beschaving kan wel, aanpassen aan een cultuur niet. Een normen en waardendebat zoals dat nu gevoerd wordt heeft dan ook geen zin. Daarin wordt 'de' beschaving niet besproken, maar gaat het slechts over cultuur. Volgens Heirman is het idee van Huntington over botsende beschaving dan ook uit ergernis ontstaan.

Bovendien bestaan er binnen beschavingen meerdere culturen. Oorlogen en conflicten komen niet voort uit beschavingsconflicten maar uit religieuze en culturele problemen. Normen en waarden kunnen cultuurverschillen niet oplossen. Die moeten dus door wetten bepaald worden. Religie, cultuur en staat veroorzaken taboes. Zoals ook een Madonna nog steeds een te forse borst kan hebben.

Presentatie: Wim Brands
Redactie:Wim Brands, Peter de Bruijn, Toef Jaeger, Saskia van Schaik, Nadja Cohen, Annemieke Houben
Productie: Maartje van der Sande
Regie: Ellen Jens