steun vpro

Boeken&cetera

Stine Jensen • Daan Roovers - Leugenaars

Boeken&cetera

Stine Jensen • Daan Roovers - Leugenaars

In het kader van de maand van de filosofie is Boeken&cetera nog net iets filosofischer dan gebruikelijk: Filosofe Stine Jensen schreef een boek over leugen en bedrog, en zit samen met Daan Roovers, hoofdredacteur van Filosofie Magazine, aan tafel bij Wim Brands.

Humoristische leugens, liefdesleugens of pathologische leugens... Liegen begint bij de taal die gebruikt wordt. Hoewel elk intelligent en redelijk opgevoed mens het ten stelligste zal afkeuren, worden er op alle maatschappelijke niveaus flink wat onwaarheden verkondigd in de wereld.
'Liegen is het smeermiddel van de maatschappij.' aldus Stine Jensen. Sterker nog: 'We zouden niet functioneren als we niet zouden liegen.' Leugens en leugentjes helpen ons om ons langs de lastige zaken van de alledaagse werkelijkheid te glippen. Vrouwen schijnen daar net iets beter in te zijn dan hun mannelijke soortgenoten, aldus de genodigden. En alhoewel vrouwen beter liegen, hebben ze ook een beter gevoel voor waarheid. Want wie niet kan liegen weet niet wat waarheid is.

Stine Jensen keek in haar boekenkast en kwam erachter dat er maar liefst zes meter boeken over leugens en bedrog op de plank stond. Uit die fascinatie schreef ze haar boek ' Leugenaars'. Hierin beschrijft ze leugen, bedrog en misleiding in het kader van kunst, cultuur en filosofie.

Daan Roovers gaf een speciaal themanummer van Filosofie Magazine uit, waarin de leugen bekeken wordt vanuit diverse filosofische standpunten. Kant, Nietzsche en Bentham hadden ieder eigen ideeen over het ' ontsluieren' van de waarheid.

In de praktijk is het lastig om van ' de waarheid' te spreken.
'Die is makkelijker op te sporen door haar tegenbeeld te omschrijven.' aldus Stine Jensen. Sla de verhouding tussen de gesproken taal en de lichaamstaal nauwlettend gade. Leugens zijn namelijk op te sporen aan de hand van een microscopische analyse van het menselijke lichaam. Kijkt u deze aflevering in slow motion en zie of u iemand op een leugen kunt betrappen...