steun vpro

Beagle, in het kielzog van Darwin

De laatste druppel

Beagle, in het kielzog van Darwin

De laatste druppel

De clipper Stad Amsterdam is op weg naar Callao, vlakbij de Peruaanse hoofdstad Lima. Aan boord is Gregory Cushman, klimaathistoricus gespecialiseerd in het indrukwekkende natuurverschijnsel dat bekend staat als El Niño. Cushman, continu aan dek te vinden met een verrekijker op zijn neus, constateert dat El Niño weer in aantocht is. De klimaathistoricus vertelt dat de Peruanen vroeger munt wisten te slaan uit de radicale verandering in het klimaat die El Niño tijdelijk veroorzaakt. De moderne maatschappij is die flexibiliteit kwijt. Maar er is nog iets anders aan de hand. We ontdekken samen met Cushman op het Peruaanse onderzoekschip de Humboldt dat extreme uitingen van El Niño steeds vaker voorkomen, wat beurtelings voor heel veel droogte dan wel overvloedig veel water aan land zorgt. Valt dit te wijten aan de opwarming van de aarde? Wat betekent dat voor Peru en de rest van de wereld? Aan land is Sarah Darwin op onderzoek uit. Julio Tresierra van het Wereld Natuur Fonds neemt haar mee naar de gletsjer die Lima nu nog van drinkwater voorziet. Volgens zijn schattingen zal deze gletsjer over 20 jaar geheel verdwenen zijn. Hoe dat komt? Tresierra drukt ons op het hart dat we geen tijd hebben om op het precieze wetenschappelijke antwoord te wachten. Want als de eeuwige sneeuw gesmolten is, wordt Peru helemaal afhankelijk van steeds extremere wisselingen in klimaat en onvoorspelbaar wordende neerslag. En dat terwijl de miljoenenstad Lima al met een groot waterprobleem kampt. Sarah ontmoet mensen wier leven dagelijks wordt beheerst door de zorg om schoon drinkwater: zo'n twee miljoen, alleen al in Lima. Complete wijken wachten al decennialang op waterleidingen en moeten zich nu behelpen met duur en vaak vervuild water. Is Lima de schrikwekkende voorbode van de strijd om water die ons ook elders te wachten staat?