De dag dat Trump meer dan Groenland opeist

woensdag 18 februari, 20.30 uur, VPRO, NPO 2 en NPO Start

Donald Trump in beeld met Groenland en IJsland. Op beide landen staan grote Amerikaanse vlaggen.

Wat als een onverwachte geopolitieke wending de machtsverhoudingen in de Arctische regio voorgoed verandert? In deze special van VPRO Bureau Buitenland verkent Sophie Derkzen samen met journalist Maarten Schinkel hoe snel internationale verhoudingen kunnen kantelen wanneer de Verenigde Staten hun territoriale ambities uitbreiden.

NRC-journalist Maarten Schinkel verkent, samen met diplomaten, militaire strategen en internationale experts, een denkbeeldig maar realistisch scenario: binnen 24 uur claimt de Amerikaanse president niet alleen Groenland, maar richt hij zijn blik ook op IJsland als strategisch doel. Hoe reageren Europa en andere bondgenoten op zo’n escalatie? En wat staat er op het spel in de Arctische regio, waar nieuwe vaarroutes, grondstoffen en militaire positie steeds zwaarder wegen?

Maarten Schinkel: "2027 belooft het ijs in het Noordpoolgebied zich verder terug te trekken dan ooit. De VS hebben hun zinnen al gezet op het verkrijgen van Groenland als strategische en economische uitbreiding. Is IJsland, dat eveneens op het westelijk halfrond ligt, de volgende? En wat gebeurt er dan? Onder de regering-Trump is veel van wat ondenkbaar was, dat plots niet meer. Tijd om dit scenario in een ‘wat-als’ vorm te verkennen."

Deze Bureau Buitenland special schetst stap voor stap hoe ogenschijnlijk kleine signalen uit de recente geschiedenis — van Trumps uitspraken in Davos tot suggestieve oneliners van de Amerikaanse ambassadeur in Reykjavík — kunnen uitgroeien tot een mondiale crisis, en hoe bondgenootschappen en internationale structuren onder druk komen te staan wanneer één grootmacht de regels herschrijft. Want wie de wateren rond Groenland en IJsland controleert, bepaalt mede de toegang tot nieuwe Arctische vaarroutes en het tempo waarin Europa zijn invloed verliest.

Met bijdragen van:

Maarten Schinkel (economisch journalist NRC)

Admiraal b.d. Rob Bauer (voorzitter Militair Comité NAVO, 2021–2025)

Hua Han (The Beijing Dialogue Club)

Marc Lanteigne (politicoloog, gespecialiseerd in Arctische en Aziatische geopolitiek)


De dag dat Trump meer dan Groenland opeist is een special van Bureau Buitenland uitgezonden op woensdag 18 februari, 20.30 uur, VPRO, NPO 2 en NPO Start

Maarten Schinkel
Rob Bauer
Han Hua
Sophie Derkzen