AI, Artificial Intelligence, is hét tech buzzword van de laatste tijd. Vaak komt het in negatieve zin in het nieuws: robots nemen onze banen over, algoritmes gaan de wereld regeren, door slimme apparaten verdwijnt menselijk contact en al jouw privé-data wordt misbruikt door grote bedrijven... Maar zou AI ook creatief kunnen zijn? Mensen kunnen inspireren, op vernieuwende inzichten brengen of met hen samenwerken aan artistieke projecten? Dit verkent VPRO Medialab met een aantal projecten in 2020.

Context: AI Songfestival

Parallel aan het Eurovisie songfestival, organiseert de VPRO dit jaar het AI Songfestival: Kan een algoritme een echte Eurovisie-hit schrijven? Teams vanuit heel Europa (en Australië!) doen mee. Als VPRO Medialab nemen we deel aan een van de Nederlandse teams en zijn we samen met wetenschappers, coders en menselijke artiest Willie Wartaal een AI-nummer aan het maken. En bij een AI-song hoort natuurlijk ook een AI-videoclip… 

AI-visuals?

Op 20 en 21 februari 2020 gingen daarom 24 deelnemers (coders, kunstenaars, mediamakers) aan de slag om de creatieve mogelijkheden van Artificial Intelligence te ontdekken: kun je met behulp van AI spetterende visuals of een music video maken? De locatie van deze tiende VPRO Medialab-hackathon was het gloednieuwe Forum Groningen, waar tot en met 10 mei 2020 de expo AI: More Than Human te zien is.

Twee dagen lang werkten de deelnemers in vijf teams keihard samen in het Smartlab van Forum Groningen en omliggende vergaderkamers. Omringd door post-its, markers, laptops en één boksrobot begonnen ze met brainstormen. Vervolgens werd er getekend, gefilmd, ontworpen en volop geprogrammeerd en geëxperimenteerd met tools als Runway.ML, Processing en PoseNet. Aan het einde van de tweede dag presenteerden de teams hun prototypes aan de jury en toegestroomd publiek in de sfeervolle Newsroom van Forum Groningen.

En de winnaar is...

Team Untapped Potential!

Hannes Andersson, Ties Gijzeling, Vincent Bockstael, Taeckele Soepboer en Chantalla Pleiter wonnen de hackathon met Untapped Potential, waarin een totaalconcept werd neergezet voor een gedroomde AI-performer, AI-performance en AI-stage design. Voor elk onderdeel zijn verschillende AI-technieken ingezet. Van een 3D-Willie tot een performance gevoed met de expressieve gebarentaal van Eurovisie-tolken en TikTok-dansjes. Het stage design toont de ontwikkeling van color mapping op basis van een verzameling (cliché) foto’s van Nederland. Het gelaagde concept maakt voortdurend inzichtelijk hoe de verschillende onderdelen op basis van AI en Machine Learning ontstaan. 

De komende tijd zal het prototype van Untapped Potential in samenwerking met VPRO Medialab verder worden ontwikkeld. 

Team Untapped Potential

Team Untapped Potential

Jury

De prototypes van de visuals en concepten van de teams die meededen aan de hackathon werden beoordeeld door een vakkundige jury, bestaande uit: 

1. Marco Wiering (Assistant Professor Computer Science and Artificial Intelligence Universiteit Groningen)

2. Timo Pisart (Redacteur en muziekjournalist VPRO 3voor12)

3. Gerda Vrugteman (Programmamaker Forum Groningen) 

Team 2: Wartaal Estafette

Dit team bouwde hun concept rond het principe van input/output: de basis van alle AI-software. De output werd als het ware gerecycled, waardoor output opnieuw als input werd gebruikt. De jury was gecharmeerd van de keuze om de cyclus te beginnen met- en uiteindelijk terug te vertalen naar een tekening. Er werd o.a. gebruik gemaakt van technieken als Face-swap en GAN Style Transfer. 

Teamleden: Gerrald van der Kolk, Snow Shen Jie, Philo van Kemenade, Hay Kranen en Wendy van der Waal


 

Team 3: Is it just me?

AI vraagt om nieuwe vormen van performance. Hoe gaan we daarmee om? Om deze vraag draaide het concept van team Is it just me? In hun videoclip ging Willie Wartaal het gevecht aan met zijn kunstmatige dubbelganger, die door GANs gegenereerd werd. Dit resulteerde in aantrekkelijke visuals, waarin de geboorte van de AI-versie van Wartaal inzichtelijk werd gemaakt. 

Teamleden: Yannick Gregoire, Roos Groothuizen, Cyanne van den Houten, Floris Maathuis en Erik Moesker

Team 4: will A.I.

In het concept Will A.I. staat de samenwerking tussen mens en machine centraal. Het verkent het leren van zowel de mens van de AI, en vice versa. In hun videoclip gaat Willie Wartaal als een performer zelf de clip creëren door de interactie aan te gaan met diverse verschillende AI-technieken. Wie helpt wie? En waar begint de creativiteit?  

Teamleden: Wico Mulder, Vera van der Burg, Marjon de Rooy, Mark-Jan van Tellingen en Marcelo Augustin Martinez

 

Team 5: No Negative Futures

Bij No Negative Futures draaide alles om emotie. In hun concept wil een AI emoties leren om te communiceren met mensen. Daarvoor gebruikt de AI emoji’s, als meest heldere, menselijke communicatiemiddel. De AI leert emoties door emotieherkenning in de input van rapper Willie Wartaal. 


Teamleden: Chris Kore, Camilo Oliveira, Matúš Solčány en Edward Anderson