Het is soms best lastig te zien of een ruimtevaartfoto echt is of niet. Hier tien voorbeelden.

1. echt

Hier zie je astronaut Bruce McCandless tijdens de eerste ruimtewandeling zonder verbinding met een ruimteschip, op 7 februari 1984. Hij zweefde dus vrij rond. Behoorlijk gevaarlijk, want als er iets mis was gegaan met zijn jetpack-achtige voortstuwingsapparaat, zou het lastig zijn geweest om hem weer terug in space shuttle Challenger te krijgen. Maar het ging dus goed.

2. nep

In 2013 werd de planeet HD 189733b waargenomen met de Hubble Ruimtetelescoop, op een afstand van 63 lichtjaar hier vandaan. Het was een van de eerste exoplaneten die echt gezien werden. Maar gezien is hier een groot woord. De telescoop heeft heel precies gemeten welke kleuren licht er van de bijbehorende ster afkwamen terwijl deze planeet ervoor langs trok, en daaruit werd de conclusie getrokken dat deze planeet blauw moet zijn. Een echt beeld levert dat niet op. Maar een persbericht scoort veel beter met een plaatje van de planeet in kwestie. Dat heeft een tekenaar dus gemaakt.

3. echt

Als je goed kijkt, zie je vier manen en de ringen van de planeet Saturnus op deze foto. Onderaan Titan en Dione, in het midden vlak onder de ringen Prometheus en bovenaan Telesto. Gemaakt door ruimtesonde Cassini, die nog veel meer buitenaards mooie plaatjes heeft gemaakt. Helemaal echt, al is dat nauwelijks te geloven. Hier vind je er tien.

4. echt

Je ziet hier de lancering van een Oriole IV-raket vanaf een basis in Alaska in januari 2015. Hij gaat niet helemaal de ruimte in, maar wordt gebruikt bij onderzoek aan het noorderlicht. NASA vertelt je er graag meer over.

5. echt

Dit tafereeltje lijkt misschien slordig bij elkaar gephotoshopt, maar het is gewoon een foto. Astronaut David Scott, gezagvoerder van ruimtemissie Apollo 15, maakte hem in op 1 augustus 1971 op de maan. Je ziet James Irwin, piloot van de maanlander, die salueert terwijl hij naast de Amerikaanse vlag staat, aan het einde van hun tweede wandeling. Je ziet de maanlander en een soort auto, die trouwens nog altijd op de maan staat. Op de achtergrond de berg Hadley Delta. Vergeleken met de grijze maan zijn de menselijke maaksels bizar kleurig. 

6. nep

De aarde en de maan zijn de enige twee hemellichamen die door mensen zijn betreden, en dit beeld stelt een wandeling op Mars voor. Nep dus, gemaakt door een illustrator. Waarschijnlijk wel op basis van een echte foto van het Marslandschap, want die zijn er volop. En ook dat Marspak is al ontworpen en gemaakt. Maar het gaat nog lang duren voor dit beeld werkelijkheid kan worden.

7. echt

Dit is Skylab, het Amerikaanse ruimtestation dat tussen mei 1973 en maart 1974 24 weken lang bewoond is geweest. Bij de lancering ging iets mis, waardoor een schild en een set zonnepanelen afbraken. Hier zie je de laatste foto die ervan is genomen door de reparatieploeg, die het goudkleurige doek heeft geplaatst. Het ruimtestation functioneerde daarna min of meer zoals het bedoeld was, en verbrandde in 1978 in de dampkring.

8. nep

Marsrover Opportunity heeft daar in oktober 2006 echt gestaan, op de rand van de Victoria-krater. Alleen was er niemand om de foto te nemen. Dat hebben ze bij NASA opgelost door het karretje te photoshoppen in een beeld dat het eerder zelf gemaakt had, op weg naar die plek. De foto is dus nét niet echt.

9. nep

Dit is een impressie van een ruimtekolonie die werd bedacht in de jaren zeventig van de vorige eeuw: de Stanford Space Torus, die tussen de aarde en de maan in zou kunnen hangen. Het is een soort groot wiel, dat door zijn draaiing alles dat erin zit naar buiten slingert. Als je daarbinnen rondloopt, lijkt het net of er zwaartekracht is. In deze korte video wordt het allemaal uitgelegd. 'They believe the huge space colony could be built before the year 2000'. Als ze gelijk hadden gekregen, had dit geen nepfoto hoeven te zijn. Maar ja.

10. echt

Dit is Anna Gimbrere, je gids door de wilde ruimte. Ze leidt je door de wondere wereld van de ruimtevaart. Van vroeger, nu en de toekomst.