Midden-Oosten

De VAE kiezen na 60 jaar voor een exit. Hoe nabij is het einde van het oliekartel?

En hoe kan het dat de Israëlische samenleving weer lijkt mee te gaan in een oorlog die veel weg heeft een herhaling van zetten?

Brandende vrachtschepen en raketten die inslaan op tankers: de Straat van Hormuz staat in het middelpunt van een internationale crisis. Iran verklaart de zeestraat voor afgesloten, en de afgelopen dagen zijn meerdere koopvaardijschepen en olietankers getroffen, wat de wereldwijde energiehandel direct onder druk zet en de olieprijs boven de 100 dollar per vat heeft geduwd. Ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie- en gasstromen passeert hier, waardoor wij dit ook direct voelen aan de pomp.



Maar het is niet de eerste keer dat er schepen branden bij Hormuz. Al duizenden jaren proberen wereldrijken controle te krijgen over deze smalle passage. Van Perzische koningen en Arabische kaliefen tot Portugese admiraals en de Britse East India Company: wie deze zeestraat beheerst, heeft toegang tot handel, rijkdom en macht. De huidige oorlog is het nieuwste hoofdstuk in een geschiedenis van strijd om een van de belangrijkste maritieme knelpunten ter wereld. We praten er over met VPRO-collega Abdou Bouzerda, journalist bij Bureau Buitenland en Midden-Oostenkenner.

Verder in OVT: De inzet van water als oorlogswapen, een voorstelling over de Surinaamse culinaire geschiedenis, OVT Doc: Voor Alia en meer.

Als de oorlog rond Iran zich uitbreidt naar de bronnen voor drinkwater in de Golfregio, zijn de humanitaire gevolgen niet te overzien, ziet politiek hydroloog Stefan Deconinck. Hij is te gast om het te hebben over verleden en heden van drinkwater als oorlogswapen.

Het zijn vage berichten die in verschillende media verschijnen: Koerden zouden zich gaan mengen in de oorlog in Iran, of daar zelfs al mee bezig zijn. Daar is vooralsnog geen bewijs voor, maar duidelijk is dat de Amerikanen in gesprek zijn met Koerdische groepen in Iran en daarbuiten. Het is niet de eerste keer dat de VS rekent op Koerdische steun. Hoe hebben Koerden – die bekend staan als het grootste volk zonder staat - zich eerder opgesteld in Amerikaanse oorlogen, en wat betekent dat voor de oorlog tegen Iran nu? Michiel Leezenberg, filosoof en Koerden-deskundige bij de UvA is te gast.

Hoe is Qatar het diplomatieke knooppunt van de wereld geworden, en is dat na de aanval van Israël in Doha voorbij?