November Music 2018

, Aad van Nieuwkerk

November Music 2018

Aad van Nieuwkerk ,

26e editie van hèt festival voor muziek van nu

Van 2 t/m 12 november 2018 vond in 's-Hertogenbosch de 26e editie van November Music plaats. In de loop der jaren werd November Music het belangrijkste internationale festival voor actuele muziek in Nederland. Op deze pagina: interviews en radio-opnamen.

Oene van Geel: Road Movie

Violist en componist Oene van Geel kennen we vooral als improvisator, maar de laatste jaren is hij ook als componist steeds meer actief. Tijdens November Music ging hij een samenwerking aan met het New European Ensemble. Drie van zijn composities werden uitgevoerd, waaronder het uit 2016 stammende 'Road Movie' voor twee celli en ensemble. Van Geel brengt jazz, Indiase muziek, klassieke kamermuziek en zijn eigen virtuoze improvisaties bijeen voor zijn composities. Road Movie beleefde zijn wereldpremière tijdens November Music en is geschreven voor cellisten Nikolay Shugayev en Willem Stam. Het stuk is geïnspireerd op de werkwijze van kunstenaar William Kentridge. New European Ensemble, Nikolay Shugaev & Willem Stam - cello.

Oene van Geel, componist en altviolist

Componist en altviolist Oene van Geel schreef een splinternieuw stuk voor twee celli en ensemble: 'Road Movie'. Het is op deze webpagina te horen, in de opname uit het 'portretconcert' door het New European Ensemble. De solisten in het nieuwe werk zijn Willem Stam en Nikolay Shugaev. Maar dit was niet het enige concert met muziek van Oene van Geel, op 4 november speelde hij samen met violiste Frederieke Saeys en danseres Heather Ware de voorstelling 'Boog'. Een ode aan de schoonheid van de vioolkunst, maar ook - zoals Oene in dit korte interview vertelt - een voorstelling waarin de beweging van het vioolspel centraal staat.

Icebreaker

Icebreaker timmert al bijna dertig jaar aan de weg onder aanvoering van fluitist/componist James Poke. In de geest van ensembles als De Volharding en Bang on a Can-All Stars zoekt Icebreaker naar dwarsverbanden tussen rock, jazz, avant-garde en minimal. In het verleden voerde Icebreaker al werk uit van Louis Andriessen, Michael Gordon, Diderik Wagenaar, Yannis Kyriakides, Brian Eno en Philip Glass. Tijdens November Music 2018 speelden ze onder meer: Anna Meredith - Orlok
Jobina Tinnemans - Throwing a Window Through Another Window
Elizabeth Kelly - On Edge
Kerry Andrew - The, what is it? The Goldon Eagle?
Kate Moore - The Dam

Mats Eilertsen Trio en Trio Mediaeval

De Noorse bassist en componist Mats Eilertsen verweeft heden en verleden in zijn project Memorabilia. Eilertsen is één van de meest gevraagde jazzbassisten van Scandinavië en werkte al met musici als Ernst Reijseger, Arve Henriksen en Iain Ballamy. In dit project werkt hij samen met het vermaarde Noorse vocale trio Mediaeval dat gespecialiseerd is in Middeleeuwse meerstemmige muziek, maar ook uitstapjes maakt naar modern werk. Het concert is een ode aan de spirituele dichtkunst van de Noorse schrijver Tor Ulven en de schoonheid van Middeleeuwse missen. Een combinatie van jazz, kamermuziek, Noorse folk en meerstemmige zang. Opname 3 november 2018, Willem Twee Concertzaal, Den Bosch.

Mats Eilertsen (contrabas, composities), Harmen Fraanje (piano), Thomas Strønen (drums), Anna Maria Frimann Henriksen (vocals), Jorunn Lovise Husan (vocals), Linn Andrea Fuglseth (vocals)

Kate Moore: Lucidity - Eyes for hands

De Koreaans/Australische pianiste Vivian Choi is een hartstochtelijk pleitbezorger van nieuw pianorepertoire. Vivian Choi maakt deel uit van het Herz Ensemble, het 'eigen' ensemble van componiste Kate Moore, de composer in focus tijdens November Music 2018. Tijdens November Music speelde Vivian Choi werk van de Zuid-Koreaanse componiste Unsuk Chin maar ook van Kate Moore, waaronder het hypnotiserende Lucidity - Eyes for Hands, dat verwijst naar de heilige Sinte Lucia, waarvan gezegd wordt dat ze haar ogen zelf uitstak nadat een heidense minnaar naar haar hand dong - om hem haar ogen op een schaal toe te zenden, met het verzoek nu op te hoepelen. Op wonderbaarlijke wijze bleef ze echter in staat te zien. In andere versies van de legende worden haar ogen uitgestoken bij haar marteldood. De heilige Lucia wordt ook wel afgebeeld met haar ogen in de palm van haar hand - Eyes for Hands.

 

Michael Gordon: 8, voor Cello Octet Amsterdam

Vier gitaren, zeven fagotten of zes slagwerkers; de Amerikaanse componist Michael Gordon is bezeten door de klank van een homogeen ensemble met dezelfde instrumenten. Vaak componeert hij daarvoor hypnotische, minimalistische werken van rond een uur. Gordon is één van de oprichters van Bang on a Can in New York, dat een brug slaat tussen minimal music, popmuziek en jazz. In opdracht van November Music, Cello Octet Amsterdam en de Cello Biënnale Amsterdam schreef Gordon een compositie voor acht cello’s voor het Cello Octet Amsterdam. Het octet staat bekend om haar klank die eerder al componisten als Arvo Pärt, Mauricio Kagel, Philip Glass en Terry Riley inspireerde. Michael Gordon: 8. Door Cello Octet Amsterdam (Alistair Sung, Esther Torrenga, Genevieve Verhage, René van Munster, Sanne Bijker, Lieselot Watté, Eduard Ninot Roig, Amber Docters van Leeuwen). Opname 4 november 2018.

Kate Moore: Bosch Requiem

Het traditionele Bosch Requiem (hier terug te horen!) in het kader van Allerzielen is in opdracht van November Music geschreven door de Nederlands-Australische componiste Kate Moore. Onlangs zagen we Kate in Vrije Geluiden op NPO 1; op 2 november gaat nu haar requiem Lux Aeterna: VIVID in première, een werk vol spirituele verbeeldingskracht voor de combinatie van oude muziekspecialisten Cappella Pratensis, a cappella vrouwengroep Wishful Singing, TEMKO en Kate Moore’s eigen Herz Ensemble waarin onder meer violist Joseph Puglia en pianiste Vivian Choi spelen. Tijdens het componeren liet Kate Moore zich leiden door de drie heiligen Sinte-Clara, Sint-Jan en Sinte-Lucia, patrones van de blinden. Deze drie heiligen begeleiden ons tijdens de tocht van de duisternis naar het eeuwige licht en verrijzenis, aldus de componiste. Onlangs vertelde Kate uitvoerig over het jaar voorafgaand aan het componeren, en de mysterieuze samenhang van schijnbaar alledaagse toevalligheden die haar overkwam...

 

Steven Kamperman: Hildegard

Hildegard von Bingen, de eerste vrouwelijke componist die we kennen van naam, een vrijdenker, een powervrouw, auteur van mystieke teksten en componist van muziek van tijdloze schoonheid. Componist Steven Kamperman schreef rond haar bekendste werk Ordo Virtutum (De Orde der Deugden) een subtiel bezette opera. De klankwereld van Hildegard von Bingen is herkenbaar in originele fragmenten, maar is ook verwerkt tot een puur hedendaags muziektheatraal werk. Het libretto voor Hildegard is geschreven door Kirsten Roosendaal, de regie wordt gedaan door Annechien Koerselman. Uitvoerenden zijn het vocale kwintet Wishful Singing, de rol van Hildegard wordt gezongen door sopraan Wynanda Zeevaarder, en bas Marc Pantus is haar tegenspeler abt Kuno van Disibodenberg. Steven Kamperman bespeelt zelf de rieten, en naast hem horen we altviolist George Dumitriu, organist Berry van Berkum en bassist Dion Nijland.

10 november 18.30, Grote Kerk Den Bosch

Meer info over de opera Hildegard op tournee door Nederland vind je hier.

Dyane Donck: All is Delusion, Myriam, (Un)Bound

In de installatie All Is Delusion creëren beeldhouwer Iris Bouwmeester en componist Dyane Donck een vervreemdende sfeer met een duistere ondertoon. BouwmeesterDonck is een interdisciplinair duo dat klankinstallaties en sculpturale ervaringen maakt op de grenzen van de traditionele gebieden van muziek en beeldende kunst. Dyane Donck is ook componiste en zangeres in Myriam, een voorstelling waarbij het publiek luistert via hoofdtelefoons en getuige is van Myriam, een wezen dat eeuwig leeft, en daardoor voortdurend afscheid moet nemen van wie zij liefheeft - en die daardoor op zoek is naar de eeuwige liefde. Met op film Claron McFadden, en on stage mezzosopraan  Els Mondelaers; een performance waarin modern-klassieke invloeden, pop en elektronische muziek met elkaar verweven zijn. Tenslotte is Dyane Donck ook componist van de muziek bij de dansvoorstelling (Un)Bound van de Servisch-Nederlandse choreografe Jelena Kostić.

6 november, Verkadefabriek: (Un)Bound (uitverkocht)
10 november, Pand 18: Myriam (twee voorstellingen)
6-11 november, Willem II Kunstruimte: All is Delusion

Sanne Rambags, vocaliste en componiste

November Music bood vocaliste Sanne Rambags een carte blanche: stel je eigen droombezetting samen en geef daarmee twee concerten met stukken van jouw hand. Sanne nodigde de Syrische saxofonist Basel Rajoub uit, die wereldwijd optreedt met zijn Soriana Project, zoals tijdens November 2017. Ook voegt zich de Noorse violist Håkon Aase – o.a. van het Mathias Eick Quintet - bij het ensemble van Sanne, naast pianist Jeroen van Vliet en drummer Joost Lijbaart. Nordic Sound komt zo samen met een Arabische klanksfeer. Voor de concerten heeft Sanne inspiratie gezocht bij het werk van de Noorse schilder Edvard Munch. 'Een schilder die sterke emoties als angst, liefde en jaloezie bijzonder mooi vertaalt in zijn schilderijen', aldus Sanne. Schilderijen over liefde, leven en dood, uit de tentoonstelling The Frieze of Life.

8 en 9 november, Clubzaal, Verkadefabriek, Den Bosch

Symposium: muziek & religie

De wereld verandert. Vroegere vanzelfsprekendheden om het leven zin en betekenis te geven verschuiven of vallen weg - door globalisering, individualisering en secularisatie. Ook de muziek in ons leven, in onze cultuur, verandert. Niet alleen de muziek zelf, ook de manier waarop muziek gebruikt wordt: in rituelen, bij feestelijke of religieuze gebeurtenissen, in de concertzaal, en - steeds minder - in de kerk. In onder andere de religiewetenschap en de culturele sociologie spreken wetenschappers van ‘het sacrale’ als datgene wat ons heilig is en wat ons leven betekenis geeft. De kunst, en met name muziek, heeft hierin een belangrijke rol. November Music organiseert een symposium waarin de vraag of muziek de mens naar ervaringen van het sacrale brengt wordt besproken. Met onder meer een lezing door Martin Hoondert over ritualisering en religionisering van de concertpraktijk. Martin is Associate professor 'Music, Religion & Ritual' aan de Tilburg School of Humanities, Tilburg University,

Symposium Muziek & Religie, vrijdag 9 november, 14.00 uur.

Miranda Driessen: Koerikoeloem

De muziekvoorstelling Koerikoeloem van de Nederlandse componiste Miranda Driessen is gebaseerd op het gelijknamige gedicht van Tjitske Jansen. De voorstelling is een klankritueel, uitgevoerd door acht solostemmen, een Japanse sho en een blokfluittrio, maar de belangrijkste speler is de wind, die via een installatie van acht windharpen tot klinken wordt gebracht: ijle, onwereldse klanken. Tijdens November Music is de installatie te horen via ruimtelijk opgestelde speakers rondom het publiek, de zangers en musici zitten tússen het publiek. De poëtische tekst van Jansen bestaat uit herinnerde anekdotes - humoristisch, soms onthutsend, altijd zeer persoonlijk. De muziek van Miranda Driessen beweegt tussen de steeds maar veranderende soundscape van gesproken woord en een netwerk van melodieën. Met Naomi Sato (sho), Susanna Borsch, Sarah Jeffery, Dodó Kis (blokfluiten), Noortje Braat en Janneke Daalderop (sopraan), Alfrun Schmid en Natascha Morsink (alt), Joost van Velzen en Daan Verlaan (tenor), en Angus van Grevenbroek en Bas Ammerlaan (bas).

November Music, 4 november, 15.00, Grote Kerk Den Bosch

 

Kunstmuziekroute: het lyrisch laag van de basklarinet

De Kunstmuziekroute is elk jaar weer een succesvol onderdeel van het festival November Music: je wandelt van lokatie naar lokatie door de historische binnenstad van Den Bosch, van voorstelling naar voorstelling, met een grote variëteit aan stijlen en genres. Onderdeel van de Kunstmuziekroute is het optreden van de Nederlandse basklarinettiste Fie Schouten, één van de grootste pleitbezorgers van de eigentijdse basklarinetmuziek. Zij treedt in de illustere voetsporen van de wereldvermaarde, in 2017 overleden Nederlandse basklarinetpionier Harry Sparnaay. Schouten is artistiek leider van het Basklarinet Festijn, dat een onderdeel verzorgt van de Kunstmuziekroute. Het ensemble op zondagmiddag 4 november bestaat uit Fie Schouten en Marij van Gorkom (basklarinetten), Eva van de Poll (cello) en Beltane Ruiz Molina (contrabas). Op het programma drie premières van drie zeer verschillende componisten uit drie landen: van Frederik Neyrinck '4 Fragments' van Georgia Nicolaou  'Black Sand' en van Michael Finnissy 'Tussen Rede en Gevoel'. Hiernaast een interview met Finnissy over dit werk voor twee basklarinetten, cello en contrabas.

Aanvang (2x) 15:30-16:15 & 17:15-18:00
Locatie Theater Artemis (bovenzaal)
Predikheerenpoort 50, Den Bosch