nieuwe site?

Op scherp: James Bond

Sigaretten, wodka martini, een Aston Martin en mooie vrouwen

Sietse Meijer ,

Eindelijk is-ie daar: de nieuwe Bond-film Casino Royale, met Daniel Craig voor het eerst als meesterspion 007. In Op scherp een multimediaal portret: 'Bond. James Bond.'

De feiten
Geboren: 5 oktober 1962 (premièredatum van de eerste Bondfilm, Dr. No). Als romanpersonage werd James Bond in 1953 geboren, in Ian Flemings boek Casino Royale. Ook bekend als: 007. 

Actief als: spion.

Eerste film: Dr. No (1962).

Vertolkt door: Sean Connery, George Lazenby, Roger Moore, Timothy Dalton, Pierce Brosnan en Daniel Craig.

Prijzen: Bond-films krijgen zelden de 'grote' filmprijzen toebedeeld. Meestal gaat het om prijzen voor het camerawerk of de voor de visuele en geluids -effecten, zoals de Oscars in 1965 voor Goldfinger en in 1966 voor Thunderball. Ook de muziek van John Barry is diverse malen bekroond. Razzies voor slechtste vrouwelijke bijrollen gingen naar Denise Richards in The World Is Not Enough ( 2000) en Madonna in Die Another Day (2003).

Beste film
De derde Bondfilm, Goldfinger (1964) zette de standaard voor de Bond-films die zouden volgen. Begonnen als tamelijk gewone spionagethrillers, kregen de Bond- films een eigen karakter, gekenmerkt door zelfrelativerende humor, inventieve gadgets en verrassende, extravagante actiescènes. Vol woordspelingen, dubbelzinnige namen (Pussy Galore) en ongebruikelijke wapens, zoals dodelijke bolhoeden. Niet onbelangrijk: Sean Connery is in zijn rol gegroeid en is als Bond-vertolker onnavolgbaar geworden. Ook zien: From Russia With Love (1963), You Only Live Twice (1967) en The Spy Who Loved Me (1977).

Slechtste film
Je moet nooit nooit zeggen, wat Sean Connery ondervond toen hij in 1983 toch weer de rol van Bond op zich nam, alhoewel hij gezworen had dat nooit meer te doen. De titel van de film, Never Say Never Again , verwijst naar Connery's voornemen, waar hij zich beter aan had kunnen houden; deze matige remake van Thunderball (1965) mist het echte 007-gevoel (en is ook geen 'officiële' Bondfilm). Na deze film zwoer Connery dat dit écht zijn laatste Bondfilm was, en daar heeft hij zich tot nu toe aan gehouden.

Handelsmerk
De Bond-films hebben veel vaste elementen. Dat begint al met de openingsbeelden van agent 007 die we door de loop van een geweer zien , zich omdraait en schiet - waarna het beeld bloedrood kleurt en de film begint . Voor de credits is al een spectaculaire actiescène te zien, waarin Bond zijn vorige missie afrondt; die teasers werden bij elke film langer, in The World Is Not Enough zelfs langer dan een kwartier. In de fraaie titelsequentie - waarin de themasong te horen is - is daarna een arsenaal aan schaarsgeklede vrouwen te zien, dansend, springend, schietend. Klassiek is ook de manier waarop agent 007 zich voorstelt: 'Bond. James Bond.' Bond houdt van roken, drinken (wodka martini ; 'shaken, not stirred', maar ook champagne en whisky) en vrouwen - de verleidelijke Bondgirls zijn even onmisbaar als de held zelf. Hij reist de wereld rond, is een stijlvolle gentleman maar ook macho. Rijdt graag in een Aston Martin, maar is ook wel in een Toyota, Lotus Esprit en BMW's gesignaleerd . Verschillen met de boeken van Ian Fleming zijn onder meer de spectaculaire actiescènes en de vele technische gadgets. In vrijwel elke film moet Bond zien te ontsnappen uit een val die zijn vijand gezet heeft.

Bond over Bond
'Toen ik aan de rol begon, zat er zo'n sterke mythologie aan vast. Het is lastig om het je eigen te maken. Ook omdat de beschrijving van Fleming heel anders is dan hoe Connery het personage invulde - het zijn echt twee verschillende mannen. Ik probeerde me voor te stellen dat ik zo'n man als Bond zou zijn. Hoog opgeleid, gerespecteerd, erg op zichzelf. Een overlever. Houdt er niet van anderen te doden, maar doet dat wel als het moet. Kijkt altijd over zijn schouder. Drinkt te veel. Rookte te veel maar is daarmee gestopt. Ik probeerde hem als mens te zien - wat altijd moeilijk is bij zo'n fantasiefiguur .'
(Pierce Brosnan op Hollywoodgothique.com, 2004)

'Ik heb nooit een hekel gekregen aan Bond, zoals sommigen denken. Er zit een zeker vakmanschap in om zo'n personage te creëren. Maar het is niet meer dan logisch om andere rollen te zoeken.'
(Sean Connery, bron onbekend)

'Ik denk dat de Bondfilms zo'n succes zijn omdat het publiek een bepaald soort escapistisch amusement verwacht, een formule, en daarin niet teleurgesteld wordt. Ze krijgen waar voor hun geld.'
(Roger Moore in 007 Magazine, 1987)

'Ik besefte het gevaar van het aannemen van de rol van James Bond. Als het niet gewerkt had, zou dat een groot probleem voor mij zijn geweest. Ik wilde de uitdaging aangaan en de films terug brengen in een wereld die ik zie als de James Bond-wereld. De kracht van de vroege films is dat je je in de bioscoop kunt verliezen in een fantasiewereld, een gevaarlijke, opwindende plek die in het echt niet voorkomt. Dat moet een Bondfilm zijn - geen cartoon, geen luchtige ironische komedie, hoe leuk dat ook kan zijn.
(Timothy Dalton in 007 Magazine, 1989)

'Sean Connery is natuurlijk degene die de definitieve Bond heeft neergezet. Maar één van de eerste films die ik in de bioscoop zag, was Live and Let Die. Daarom is Roger Moore ook een groot voorbeeld voor mij. Pierce heeft de rol daarna weer heel anders gemaakt. Een favoriete Bond heb ik niet echt - elk heeft voor mij zijn eigen betekenis.'
(Daniel Craig op Superherohype.com, 2006)

'De echte Roger Moore? Dat is een man die lijkt op de vent die James Bond speelt. Alleen draagt hij geen avondkostuum bij het ontbijt.'
(Roger Moore in 007 Magazine, 1987)