filmjaar 2016

Tulpenmanie

Nieuwe serie: Zwarte Tulp

Ilse van der Velden ,

Videoland, bekend van de videotheken, komt als eerste Nederlandse partij naar voorbeeld van Netflix met een eigen tv-serie: Zwarte Tulp. Twee families in de bollenstreek vechten een vete uit met als inzet de mythische zwarte tulp.

De tulp is de favoriete bloem van Claire Underwood in House of Cards, wat veel zegt over de hoek waarin de tulp wordt geplaatst; er kleeft van oudsher iets gevaarlijks aan. In de zeventiende eeuw was de tulp symbool van rijkdom en macht; in de koortsachtige ‘tulpenmanie’ dreef de prijs van tulpenbollen door speculatie tot exorbitante hoogte. In de roman Zwarte Tulp van Alexandre Dumas bijvoorbeeld, is sprake van een wedstrijd in 1672 om de eerste zwarte tulp te kweken met als inzet 100.000 gulden.

De twaalfdelige serie Zwarte Tulp, geregisseerd door Ben Sombogaart (De Storm, Bride Flight), verwerkt dat historische gegeven tot een thriller met bovennatuurlijke elementen over twee families, Vonk (Huub Stapel, Linda van Dyck) en Kester (Marcel Musters, Renee Fokker), die een vete uitvechten met als inzet het kweken van de allereerste zwarte tulp. Op de achtergrond speelt een tragisch ongeluk uit het verleden, waarvan de toedracht gaandeweg wordt onthuld.

Zwarte Tulp is de eerste grote Nederlandse serie die speciaal is gemaakt voor video on demand en is bovendien in Ultra HD-kwaliteit gefilmd. Dat maakt nieuwsgierig, evenals de bijzonder fraaie, filmische leader en de openingsscène: een spectaculaire binnenkomer. So far, so good. Maar de rest van de eerste twee afleveringen die wij zagen, stelden teleur.

De visuele belofte, gewekt door die mooie leader, wordt ondanks de HD-kwaliteit niet ingelost. Of misschien is dat juist het euvel. Het haarscherpe beeld komt nog bovenop het harde licht op de sets in de kassen en de strakwitte designvilla’s – het heeft iets kils, wat niet zo prettig kijkt. Daarbij is de plot gelardeerd met weinig subtiele uitschieters, zoals de begrafenisscène waarin de partijen op de vuist gaan en de dode half uit de open kist glijdt. Klinkt als The Sopranos, maar dat is het hier helaas niet. Eerder ongeloofwaardig, in de kneuterigheid van de rest van de omgeving: het bloemencorso, de bollenvelden, Hollandse dorpjes –een V&D- sfeertje.

Aan de andere kant heeft Zwarte Tulp wel vaart, en is Sombogaart een goede acteursregisseur. Met nog tien afleveringen te gaan kan de weegschaal makkelijk nog naar de goede kant doorslaan.

Zwarte Tulp, vanaf 30 maart bij Videoland (10 euro per maand) en later dit jaar bij RTL .