opgevoed

angela van der elst ,

Gezinsleden schrokken zich rot toen ze zichzelf terugzagen in Frans Bromets serie Opvoeden in 1998. Nu kijken ze terug op die opvoeding.

2Doc: Opvoeden, 19 jaar later
NPO 2, 23.00-0.05 uur

‘Het zou aardig zijn, ik zou het op prijs stellen, stop even met die bal, als jij mij gewoon laat weten wat jij er vreemd aan vindt als ik gewoon belangstellend informeer naar jouw huiswerk.’ Iedereen die is of heeft opgevoed, of daar nog middenin zit, zal zinnen als deze herkennen. Hier spreekt vader Nico ze uit, op zoek naar contact met puberzoon Peter, maar die heeft daar geen oren naar. De scène speelde zich halverwege de jaren negentig af, toen Frans Bromet voor de zesdelige NCRV-serie Opvoeden evenzoveel families volgde met pubers in huis. Hij gaf de ouders een camera in handen om daarmee momenten te filmen waarin sprake was van opvoeding. Later keek hij de opnamen met de betrokkenen terug om erover in gesprek te gaan. Zo moet Peter (14) lachen om zijn eigen eerdere wangedrag aan tafel – moeder: ‘Ik wens geen samenspannen, ik wil een fijne sfeer.’ – maar zegt hij ook te zien ‘dat hij zich wel een beetje kinderachtig gedraagt af en toe’.

Peter toen

Voor de 2Doc Opvoeden, 19 jaar later heeft Bromet een aantal van de mensen van toen opnieuw opgezocht. De adolescenten zijn dertigers geworden, sommigen kregen inmiddels zelf een of meer kinderen. Was de vertrekvraag in het origineel ‘Opvoeden, hoe doe je dat?’, dit keer wil Bromet weten welke invloed de opvoeding heeft gehad, in hoeverre de jonge ouders het zelf anders (willen) doen en hoe de grijzende grootbrengers anno 2014 reflecteren op hun gedane inspanningen. ‘De deelnemers komen uit drie van de oorspronkelijke gezinnen,’ vertelt Bromet. ‘We hebben het gedaan met wie wilde.’

Peter nu

Peter stamt uit een familie die voorafgaand aan de uitzending van de oorspronkelijke serie in 1998 voor de VPRO Gids geïnterviewd werd. ‘Blij dat die camera weer de deur uit ging’ was de kop van het artikel. ‘Het was enorm confronterend om jezelf zo bezig te zien met je kinderen. We zijn ons rot geschrokken,’ aldus vader Nico. Zowel hij als zijn zoon zei dan ook niet rondgebazuind te hebben dat ze op televisie zouden komen. In gesprek met Bromet zegt de personal trainer geworden Peter nu dat het vooral de eenzijdige communicatie was waartegen hij in verzet kwam. En dat zijn vader er zó op aandrong dat hij zich zou ontwikkelen, dat Peter het juist daarom niet wilde.