Noorderlicht

Noorderlicht

Noodlot Een rolschaats boven aan de trap, een explosie in de fabriek of kanker in ons lichaam: het noodlot komt in vele gedaanten. In zijn nieuwe boek "De domesticatie van het noodlot", beschrijft filosoof Jos de Mul hoe we met behulp van nieuwe technologieën steeds weer proberen het noodlot te temmen. De Mul onderzoekt drie verschillende manieren waarop de Europese mens heeft getracht het noodlot te temmen en te domesticeren: de heldhaftige bevestiging van het noodlot in de tragische cultuur van de Grieken, de deemoedige acceptatie van de goddelijke voorzienigheid in het christendom en de "afschaffing" van het noodlot in de moderne, technische samenleving. Zowel natuur als cultuur zijn tegenwoordig maakbaar. Met moderne technologieën als genetische manipulatie denken we ons lot en onze toekomst volledig in eigen hand te hebben, maar volgens De Mul zijn dat vruchteloze pogingen om het noodlot te temmen. In Noorderlicht praat hij over de bedroevende resultaten. Jos de Muls boek "De domesticatie van het noodlot" is verschenen bij uitgeverij Klement, ISBN 90 77070 86 9. ----- Mieren tellen in Ghana Afrikaanse cacaoboeren zijn blij met de weefmier op hun plantages. Ze verdrijven wantsen en zonder deze roofinsecten brengen de cacaobomen meer op. De Wageningse biologiestudenten Machiel van Wijngaarden en Monique van Kessel onderzochten of de mieren inderdaad de plaaginsecten verdrijven en ze experimenteerden met het verhuizen van mierenkolonies. In Noorderlicht vertellen ze over hun ervaringen met de mieren en de plaatselijke bevolking. ----- Waarom je neus van voren zit en niet opzij Hoe een kind wordt verwekt is de meeste menen wel bekend, maar hoe weet een bevruchte eicel waar armen en benen moeten zitten, en wanneer de neus af is? In elk dierlijk organisme wordt het het lichaamsplan, dat wil zeggen hoe een organisme er uit komt te zien, bepaald door de genen de Homeotic of Hox-genen. Bepaalde genen in deze set komen tot expressie in bepaalde lichaamsdelen. Daardoor wordt bepaald waar bijvoorbeel de vleugels of de poten groeien. De expressie van de Hox genen moet nauw gereguleerd worden omdat er anders misvormingen kunnen ontstaan, zoals poten die aan de kop groeien waar normaal de antennes zitten. Zondag 7 mei beantwoordt ontwikkelingsbioloog Bas Defize in zijn Paradisolezing de vraag hoe organen ontstaan. In Noorderlicht alvast een voorproefje. ---- Deel 7 van de reportage over de Jongerenwerkplaats U2 Jongeren tussen de 16 en 23 jaar krijgen sinds 1 januari 2004 niet langer automatisch een uitkering als zij zich melden bij de Sociale Dienst. In Amsterdam moeten ze naar een 'jongerenloket'. Daar wordt gekeken of er een baan voor ze is of een opleiding. Soms worden de werkloze jongeren naar een 'Jongerenwerkplaats' doorverwezen. Negen meiden zijn begin oktober begonnen aan hun stage op de Jongerenwerkplaats U2 in Amsterdam West. De Ochtenden volgt de meiden in een reportageserie.