Brandende vrachtschepen en raketten die inslaan op tankers: de Straat van Hormuz staat in het middelpunt van een internationale crisis. Iran verklaart de zeestraat voor afgesloten, en de afgelopen dagen zijn meerdere koopvaardijschepen en olietankers getroffen, wat de wereldwijde energiehandel direct onder druk zet en de olieprijs boven de 100 dollar per vat heeft geduwd. Ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie- en gasstromen passeert hier, waardoor wij dit ook direct voelen aan de pomp.
Maar het is niet de eerste keer dat er schepen branden bij Hormuz. Al duizenden jaren proberen wereldrijken controle te krijgen over deze smalle passage. Van Perzische koningen en Arabische kaliefen tot Portugese admiraals en de Britse East India Company: wie deze zeestraat beheerst, heeft toegang tot handel, rijkdom en macht. De huidige oorlog is het nieuwste hoofdstuk in een geschiedenis van strijd om een van de belangrijkste maritieme knelpunten ter wereld. We praten er over met VPRO-collega Abdou Bouzerda, journalist bij Bureau Buitenland en Midden-Oostenkenner.
Verder in OVT: De inzet van water als oorlogswapen, een voorstelling over de Surinaamse culinaire geschiedenis, OVT Doc: Voor Alia en meer.
De eeuwenlange strijd om de Straat van Hormuz
Brandende vrachtschepen en raketten die inslaan op tankers: de Straat van Hormuz staat in het middelpunt van een internationale crisis. Iran verklaart de zeestraat voor afgesloten, en de afgelopen dagen zijn meerdere koopvaardijschepen en olietankers getroffen, wat de wereldwijde energiehandel direct onder druk zet en de olieprijs boven de 100 dollar per vat heeft geduwd. Ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie- en gasstromen passeert hier, waardoor wij dit ook direct voelen aan de pomp.
Maar het is niet de eerste keer dat er schepen branden bij Hormuz. Al duizenden jaren proberen wereldrijken controle te krijgen over deze smalle passage. Van Perzische koningen en Arabische kaliefen tot Portugese admiraals en de Britse East India Company: wie deze zeestraat beheerst, heeft toegang tot handel, rijkdom en macht. De huidige oorlog is het nieuwste hoofdstuk in een geschiedenis van strijd om een van de belangrijkste maritieme knelpunten ter wereld. We praten er over met VPRO-collega Abdou Bouzerda, journalist bij Bureau Buitenland en Midden-Oostenkenner.
Verder in OVT: De inzet van water als oorlogswapen, een voorstelling over de Surinaamse culinaire geschiedenis, OVT Doc: Voor Alia en meer.
Water als wapen in het verleden en het nu
Als de oorlog rond Iran zich uitbreidt naar de bronnen voor drinkwater in de Golfregio, zijn de humanitaire gevolgen niet te overzien, ziet politiek hydroloog Stefan Deconinck. Hij is te gast om het te hebben over verleden en heden van drinkwater als oorlogswapen.
De 16ᵉ eeuwse Brabander die de Italiaanse boekenwereld veroverde
In de zestiende eeuw breekt in Europa een ware jacht op oude teksten uit. Humanisten trekken langs kloosters en bibliotheken om manuscripten van Griekse en Romeinse schrijvers op te sporen; want in de oudheid zou weleens de kennis besloten kunnen liggen om Europa opnieuw te laten bloeien.
Een van die manuscriptenjagers blijkt een jongen uit een Brabants dorp: Arnoud van Eijndhouts uit Aarle-Rixtel, beter bekend als Arlenius. Hij reist van Leuven en Parijs naar Ferrara, Bologna en Venetië, en wordt een belangrijke schakel in de boekenwereld van de Renaissance.
Schrijver en taalkundige Wim Daniëls, zelf afkomstig uit Aarle-Rixtel, reconstrueert zijn opmerkelijke leven in De boekhandelaar van Bologna.
Recensies met Sanne Frequin
Elke week bespreken we historische tips. Deze week is de beurt aan Sanne Frequin. Zij bespreekt twee boeken en een tentoonstelling.
'Peper & Zuur?!' — over de Surinaamse culinaire geschiedenis
Roti, bakabana, bara en vele andere gerechten uit de Surinaamse keuken zijn tegenwoordig in Nederland gemakkelijk te vinden. Maar wat is de geschiedenis van die keuken? Comedian Howard Komproe en kok Noni Kooiman maakten samen de voorstelling ‘Peper & Zuur?!’, en zijn te gast om ons door de culinaire geschiedenis van Suriname heen te loodsen.
OVT Doc: Voor Alia
De documentaire 'Voor Alia' is een portret van de Afghaans-Nederlandse schrijfster Forugh Karimi. Via het verhaal over Karimi’s jeugdvriendin Alia komen we dichterbij deze pijnlijke geschiedenis.