Overzicht

In de laatste uitzending van het jaar houdt OVT traditioneel een eigen requiem. Ook dit jaar bespreken we een aantal bijzondere figuren die de wereld dit jaar ontvallen zijn. Dat doen we met Xandra Schutte, Wim Berkelaar en Madeleijn van den Nieuwenhuizen.

Verder: Pauline Terreehorst over 'Het geheim van de Gucci-koffer', de column van Sana Valiulina en Het Spoor Terug over goochelaar Fred Kaps.

Al ten tijde van de pestepidemie in de 17e eeuw aarzelden de Hollandse regenten over het afkondigen van een lockdown. De handel was immers ook belangrijk. Met historicus Gerrit Valk vergelijken we de Nederlandse omgang met de pest en corona.

Verder: Wim Berkelaar bespreekt historische boeken van december, Fenneke Sysling over de podcast ‘Het Gemeten Zelf’, de column van Micha Wertheim, Het Spoor Terug over censuur onder Franco en meer.

Het vaccin is in aantocht: een oplossing voor de coronacrisis lijkt voorhanden. Toch heerst er vaccinatie-angst. Waar komt dit sentiment vandaan? We bespreken het met wetenschapsjournalist Jop de Vrieze.

Verder: Iwona Gusc over de abortusprotesten in Polen, Asis Aynan over ‘Eén erwt maakt nog geen snert’, Hieke Jippes over het waarheidsgehalte van ‘The Crown’, Het Spoor Terug over onze zelfhulpboekenverslaving en meer.

Nog nooit is de geschiedenis van Indonesië zo uitvoerig in kaart gebracht. David van Reybrouck en Martin Bossenbroek schreven beiden een standaardwerk over deze voormalig kolonie. Een uitvoerig gesprek met de twee historici en schrijfster Lara Nuberg, naar eigen zeggen 'gewoon een Indisch meisje'.

Verder: Bas Von Benda-Beckmann en Eva Schloss over 'Na het Achterhuis', 'Oproerkraaiers' met Sunny Bergman en Jerry Afriyie, Sarah Adams over abolitionistisch 'blackfacing' en de column van John Jansen van Galen.

De loonkloof tussen mannen en vrouwen is dit jaar weer niet geslonken. Waarom lijkt de emancipatie op dit punt te stagneren? We praten erover met econoom Sophie van Gool.

Verder: Tinneke Beeckman over ‘Machiavelli’s lef’, Jan Luitzen over de eerste voetbalwedstrijd in Nederland, Jeroen Olyslaegers over zijn roman ‘Wildevrouwen’, Het Spoor Terug over de mislukte dam naar Ameland, de column van Sana Valiulina en meer.

De bureaucraat heeft het zwaar te verduren: in het onderzoek naar de toeslagenaffaire ligt zijn rol onder een vergrootglas. Maar krijgt de ambtenaar terecht van sommigen de schuld? Hoe onze ambtenarij en bureaucratie zo gegroeid zijn, bespreken we met Thomas Muntz.

Verder: een nieuwe bron van Multatuli, een Afro-Indische familiegeschiedenis in ‘De vader van Grace’, de column van Micha Wertheim, Het Spoor Terug over parapsychologie en meer.

De schoolstrijd is plots weer actueel na de uitspraken van onderwijsminister Arie Slob. Hebben anti-homosentimenten altijd een rol gespeeld in de discussie rondom bijzonder onderwijs? We hebben het erover met cultuurhistorica Jolanda van der Lee.

Verder: Felix Rottenberg recenseert IDFA-documentaires, Raoul de Jong over zijn boek ‘Jaguarman’, in Het Spoor Terug: deel 2 over Montessori-onderwijs, de column van Abdelkader Benali en meer.

Het Kiescollege in Amerika oogt volgens sommigen ondemocratisch. Waarom bestaat dit systeem nog steeds? En heeft niemand het ooit willen afschaffen? We hebben het erover met Amerikanist Markha Valenta.

Verder: Isabella Rozendaal onze ambivalente relatie met dieren, Marcel Hulspas over de figuur Mohammed, Karel Weener over 'Steinharts biecht', de column van Nelleke Noordervliet en meer.

Complottheorieën beheersen regelmatig het nieuws en hebben zelfs invloed op de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Daarom plaatsen we complotdenken in historisch perspectief met journalist Rosa van Gool, historicus Tymen Peverelli en correspondent Casper Thomas.

Verder: Caro Verbeek over geur en het verleden, Niek Pas over de aanslagen in Frankrijk, de column van John Jansen van Galen en in Het Spoor Terug een aflevering van Het Laatste Woord. Daarin bespreekt historicus Sanne Frequin 'Het uur van onze dood'.

OVT komt deze week vanuit Tivoli Vredenburg in Utrecht. Daar reikt juryvoorzitter Hans de Boer de Libris Geschiedenis Prijs 2020 uit.

Verder: Henny Huisman en Marijn Frank over 'Een programma over de jaren negentig', het koningshuis in historisch perspectief, live muziek van Lucky Fonz III en de column van Sana Valiulina.

Deze week is OVT in Vught. Vanuit voormalig Moluks woonoord Lunetten praten we met bewoners en experts over het leven in een voormalig concentratiekamp en de Molukse gemeenschap in Nederland.

Verder: onze ‘volksaard’ in tijden van corona, een fotoreportage met KNIL-veteranen, de geschiedenis van het Groningse gas, live muziek van Jimi Bellmartin, de column van Micha Wertheim en meer.

Een aanslag met explosieven op de Makro, opgeëist door RaRa, zorgde voor veel opschudding in het Nederland van de jaren '80. Zo'n terroristische actie was volkomen nieuw. De tentoonstelling 'In the Presence of Absence' vertelt dit verhaal vanuit de daders. De maker is te gast.

Verder: Sara Polak over zieke Amerikaanse presidenten, de teruggave van roofkunst uit Benin, Claudia Müller over opgroeien in de DDR, Luuk Bouwman over vooroorlogs Nederlands fascisme in zijn film 'Allen tegen allen', de column van Abdelkader Benali en meer.

Deze week is OVT in Zeeland. Vanuit het Zeeuws Archief in Middelburg praten we over de Deltawerken, maar ook over hoe deze stad het epicentrum van de trans-Atlantische slavenhandel in de 17e en 18e eeuw was.

Verder: de historische kinderboekenweek, het verhaal achter de Kaapse leeuw, de grondlegger van het Deltaplan, de Puch in Den Haag, de muziek van Robert Long door Jan Teertstra, de column van Nelleke Noordervliet en meer.

Deze week is OVT in Arnhem om het startschot van de Maand van de Geschiedenis te geven. Vijf weken lang gaat OVT op tournee.

Deze week: heiligen die zonder hoofd rondlopen en een behaarde Maria: we bespreken de verbeelding van het lichaam in de middeleeuwen met Sanne Frequin. Verder: Paulien Cornelisse over de geschiedenis van de kers, Jan Brokken over zijn boek ‘Het eiland van Jean Rhys’, live muziek van Spinvis, Abdelkader Benali over zijn essay voor de Maand van de Geschiedenis en meer.

Grote opschudding in Amerika, toen in 1938 op de radio verslag werd gedaan van een invasie van marsmannetjes. Orson Welles’ hoorspel ‘War of the Worlds’ zorgde voor internationale opschudding. We praten met Dick van den Heuvel over het toneelstuk dat hij schreef over dit legendarische radioprogramma.

Verder in OVT: de onthulling van de shortlist voor de Libris Geschiedenis Prijs 2020, Reber Dosky over zijn documentaire ‘Sidik en de panter’, Marlou Schrover over de historische achtergrond van vluchtelingenkampen en meer.

Rock Against Racism was een beweging van punk- en reggaemuzikanten die zich keerde tegen het opkomende racisme van de jaren 70 in Engeland. Daarover gaat de film White Riot, die vanaf 17 september in de bioscoop te zien is.

Verder in OVT: de eerste Afrikaanse ontdekkingsreiziger, een online tool voor spijkerschrift, extreemrechts en esotherisch: de anti-coronademonstranten in Berlijn en krakersparadijs Tetterode. De column is van Micha Wertheim. In het Spoor Terug: Doel, een Vlaamse thriller aan De Schelde.

Luidt de coronacrisis het einde van de verlichte beschaving in? Philipp Blom en Geert Mak praten hierover in de uitzending.

Verder in OVT: het einde van de bontindustrie in Nederland, Lizzy van Leeuwen over haar boek ‘Indra. Een Wajangleven’, de film Misbehaviour, de column is van Abdelkader Benali en de laatste aflevering van De Ware Aard: de Gutmensch.

Tijdens de Maand van de Geschiedenis reist OVT door Nederland. En jij kunt daarbij zijn!