filmjaar 2016

Superieure pulp

Snowpiercer van Bong Joon-ho

Rick de Gier ,

Wat krijg je als een Franse sf-strip wordt verfilmd door een Koreaanse regisseur, in een Tsjechische studio, met een internationale sterrencast? In het geval van Snowpiercer: superieure pulp met een serieuze ondertoon.

In de nabije toekomst is een nieuwe ijstijd aangebroken, na een mislukte poging het verpeste klimaat te redden. Bijna alle leven op aarde is uitgevaagd. Het minuscule restje van de mensheid leeft samen op een lange, energie opwekkende trein die non-stop moet blijven voortrazen. Voorin wonen de ‘haves’, achterin de ‘have-nots’.

Onze helden bevinden zich uiteraard in die achterste hellewagons. Concentratiekampen op wielen zijn het, zonder privacy, met schaars, smerig eten en constant dreigend geweld. Curtis ( Chris Evans), leider tegen wil en dank, staat op het punt een opstand aan te voeren, bijgestaan door hulpje Edgar ( Jamie Bell) en mentor Gilliam ( John Hurt).

De naam van die laatste is allicht geen toeval: Snowpiercer is een film in de traditie van fantasievolle cineasten als Terry Gilliam (Brazil), Jean-Pierre Jeunet (Delicatessen) en, wat verder terug, Fritz Lang (Metropolis). De bron is een Franse strip uit 1984 (Le Transperceneige van Jean-Marc Rochette), die de Zuid-Koreaanse regisseur Bong Joon-ho volledig naar zijn hand zette.

Wie bekend is met Bongs eerdere werk ( Memories of Murder, The Host, Mother) zal de mix van serieus drama, groteske humor en bloederige actie wel kunnen plaatsen, maar in combinatie met de Engelse voertaal en bekende acteurs voelt het resultaat toch bijzonder fris aan. De film oogt als een Hollywoodblockbuster (al werd alles gefilmd in een Tsjechische studio), heeft het ene moment het tempo en de poëtische details van een arthousefilm, en verandert dan weer in pure exploitatiecinema.

Al te kritisch moet je er niet naar kijken. Dat we de personages van wagon naar wagon volgen, alsof ze steeds nieuwe levels bereiken in een computerspel, is een goede vondst, maar hoe verder ze komen, hoe verder ook de logica te zoeken is. Daarnaast rijst de vraag of de acteurs misschien verschillende films in gedachten hadden: sommigen spelen bloedserieus, anderen – met Tilda Swinton aan kop – gaan volledig over the top. En dan zijn er nog de special-effects: de (schaarse) exterieurshots laten geregeld te wensen over.

Het is allemaal overkomelijk. Snowpiercer is tien keer origineler dan de gemiddelde blockbuster, en stuurt je nog naar huis met wat denkstof ook, over voortrazende systemen, arm en rijk, etc.. Al met al best veel film voor je geld.